Ad Valvas 2005-2006 - pagina 565
AD VALVAS 29 JUNI 2006
O P
H E T
W E R K
Weggepest uit je eerste baan
Treiteraars en oeiewappers
Na je studie eindelijk behoorlijk geld verdienen. Die opgetogen stemming duurde niet lang voor Jolijn van der Storm. Een verhaal over stelselmatige intimidatie op de werkvloer.
werk ging, werd ze niet begeleid. "Ik had niets te doen. Dat vond ik niet leuk, maar ik klaagde er ook niet over. Ik wist niet hoe het hoorde te gaan in een baan. Er was niemand die me vertelde wat ik moest doen. Daar werd ik dodelijk onzeker van, en dat is binnen dit bedrijf not done. Ze verwachten dat je meteen staat als persoon."
Bak commentaar TEKST: FLOOR BAL ILLUSTRATIE: NICO DEN DULK
Vier maanden heeft ze het volgehouden in haar eerste baan. Toen diende voormalig VU-student Jolijn van der Storm (24) haar ontslag in. "Ik trok het echt niet meer, geen moment had ik nog rust. Mijn mentor bij het consultancybureau waar ik als trainee werkte, had altijd commentaar. Ik werkte zestig uur in de week en hij belde me ook 's avonds en in het weekend om kritiek te geven. De hele tijd was ik aan het malen en als ik sliep, droomde ik ook nog van hem. 's Ochtends heel vroeg schrok ik dan wakker met een heel nerveus gevoel in mijn lijf." Van der Storm werd slachtoffer van mobbing, pesten op de werkplek waarbij iemand langdurig en systematisch geïntimideerd wordt. Ze is niet de enige, blijkt uit recent onderzoek van T N O Arbeid. Vijfden procent van de Nederlanders gaf aan in het jaar voorafgaand aan het onderzoek last te hebben gehad van intimidatie door collega's. Seksuele intimidatie en geweld werden daar niet eens bij gerekend.
Superelitair "Werknemers die hiermee te maken krijgen, vallen op een of andere manier buiten de groep waarin ze werken", vertelt Joanna Pike, directeur van Stichting Stop Mobbing. "Je wijkt af van de bestaande werkvloer. Het kan zijn dat er allemaal ouderen werken terwijl jij )uist jong bent, of dat je een andere huidskleur hebt." "Ik was heel verbaasd dat ik door de vier sollicitatierondes kwam", zegt Van der Storm. "Tijdens de gesprekken had ik het gevoel dat ik er niet zou passen. Het is een superelitair bedrijf, ze vroegen bijvoorbeeld of ik Latijn kon. Het bedrijf wil de allerbesten, mensen die precies binnen hun plaatje passen. Als jij dat niet bent, zorgt een van de vennoten wel dat je er binnen een paar maanden weer weg bent." De eerste weken dat Van der Storm aan het
"Mobbing begint meestal met een incident", zegt Pike. "Je maakt eens een spelfout in een brief of je komt te laat en iemand maakt daar een opmerking over. Als je in een gezonde situatie werkt, kun je daarna weer gewoon verder." Tijdens een overleg kwam Van der Storm onzeker over op een van de vennoten. Hij besloot daarop haar nieuwe mentor te worden. "In ons eerste gesprek kreeg ik meteen een
kreeg ik per e-mail een hele tirade over me heen. Dat ik niets kon en dat ik mavo-niveau had." De pestkop probeert in de volgende fase van het proces medestanders te krijgen. Volgens Pike hoeft dat niet altijd te lukken. Ook Van der Storms mentor betrok anderen erbij. "Hij probeerde mij de naam te geven dat ik mijn werk liet verslonzen. Totdat ik een presentatie moest geven die ik heel goed had voorbereid. Toen is een andere vennoot boos op mijn mentor geworden. Want het was duidelijk dat ik mijn werk wel goed had gedaan", zegt Van der Storm. Al snel gaat het mobbing tegen je werken. "Dat kan op veel manieren", aldus Pike. "Bijvoorbeeld doordat je niets goed meer kunt doen. Als jij iets inbrengt tijdens een vergadering, wordt er gezegd dat dat niet op de agenda staat. Maar als je niets zegt, ben je
Plagen bindt
Red jezelf
"Wie op zijn werlt geplaagd wordt, lioort nog bij de groep", legt Joanna Pike, directeur van Stichting Stop Mobbing uit. "Je kunt de grappen nog verwerken. Hooguit baal je ervan, maar je hebt geen hekel aan diegene die ze maakt. De humor bij plagen heeft als doel mensen binden." Pesten daarentegen gaat ten koste van iemand. "Daar draait het om iemand intimideren en buitensluiten. Binnen een organisatie kan pesten ook over en weer gaan, dan gaat het ten koste van iedereen." Mobbing gaat nog een stapje verder. "Dat is systematisch en terugkerend intimiderend gedrag." Soms keren zich meerdere mensen tegen één persoon, soms zijn meerdere mensen het slachtoffer.
Wat kun je doen om te voorkomen dat je in een nieuwe baan het slachtoffer wordt van mobbing? Joanna Pike heeft een simpele tip: word bevriend met de secretaresse. "Pasa^estudeerden die in hun eerste baan beginnen, zijn vaak onzeker over de ongeschreven regels. Zet je aan het eind van de dag je kopje in de afwasmachine of is daar iemand vooi^ Hoe gebruik je de huisstijl, doe je juist een visitekaartje bij een eerste brief of niet? Voor een begeleider kunnen zulke vragen dom overkomen. Terwijl je juist fouten kunt voorkomen als je op de hoogte bent van de ongeschreven regels. Maar het zijn vaak de onbenullige vragen die heel goed door het secretariaat beantwoord kunnen worden. Een maatje daar helpt." Mocht je toch problemen krijgen, dan moet je er zo snel mogelijk bij zijn. Je kunt dan het beste een één-op-ééngesprek aangaan met diegene met wie je moeite hebt. Pike: "Je kunt dan iets zegden als: Ik ben bereid om toe te geven dat het niet handig was wat er gebeurd is, maar ik heb nu het idee dat Ik niets meer goed kan doen. Wat vind je daarvan, is dat zo?" Mocht dat niets opleveren, dan kun je altijd met een chef of een vertrouwenspersoon gaan praten. In het uiterste geval kun je ook terecht bij een klachtencommissie Ongewenste Omgangsvormen. Deze commissie bestaat meestal uit mensen van buiten het bedrijf en onderzoekt of er sprake is van pesten.
hele bak commentaar over me heen. Ik was net uit het ei gekropen, ik was een zielig persoon. Het was echt verschrikkelijk." In de tweede fase van het mobbingproces krijgt iemand een stigma. Pike: "Je maakt nog eens een fout en als reactie krijg je de vraag of je ooit iets goed doet. Dan krijgt iemand het predikaat oelewapper of laatkomer." "Elke stomme fout die ik maakte, leverde een speech op", vertelt Van der Storm. "Zo moest je aan het eind van de week een overzicht inleveren. Ik wist dat collega's het op zaterdagochtend inleverden. Maar toen ik dat deed.
weer passief." Het zelfvertrouwen van diegene die lastig gevallen wordt, heeft dan al een ernstige deuk opgelopen. Van de zenuwen gaat iemand vanzelf meer fouten maken. "Die mentor belde me wanneer hij zin had", zegt Van der Storm. "Mij de grond in praten was het enige wat hij deed. Dat ik te verlegen was, was zijn grootste kritiek. Dat ben ik ook wel, maar van zo'n gesprek word je nog afwachtender. Dat heeft het tegenovergestelde effect. Ik vroeg hem wat ik aan de situatie kon doen. Zijn antwoord was dat zij de beste wilden, en dat ik er zelf voor moest zorgen dat ik dat werd."
Lekkere vertrouwenspersoon Isolement is de laatste fase. "Je wordt genegeerd en buitengesloten", vertelt Pike. "Niet per se door iedereen in het bedrijf, maar door de mensen die ertoe doen. Het is fijn dat je
Van de zenuwen gaat iemand vanzelf meer fouten maken nog met een aantal mensen koffie kunt halen, maar als je beoordelaar daar niet bij zit, heb je er niet veel aan." "Ik ben met een van de andere vennoten gaan praten", vertelt Van der Storm. "Maar dat hielp niet. Die zei alleen maar: 'Wat een lastige periode voor je'. Hij durfde ook niet tegen die man in te gaan. Naar de vertrouwenspersoon kon ik ook met, dat was mijn mentor zelf Nou, lekkere vertrouwenspersoon." Van der Storm besloot ontslag te nemen toen haar mentor op Tweede Paasdag belde om haar een uitbrander te geven. "Hij zei dat mijn jaarcontract niet verlengd zou worden, maar dat ze me niet gingen ontslaan omdat dat teveel geld zou kosten. Ik moest er nog acht maanden werken. Uiteindelijk heb ik zelf ontslag genomen, ik wilde niet nog meer energie aan die situatie verspillen." Jolijn van der Storm is op verzoek van de geïnterviewde een gefingeerde naam.
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van maandag 29 augustus 2005
Ad Valvas | 576 Pagina's