Ad Valvas 2005-2006 - pagina 175

AP VALVAS 17 NOVEMBER 2005

W

E T E IM S C

H A P

Secties in het VUmc

Silent Witness zonder sensatie Wie in Amsterdam niet op een natuurlijke, manier is overleden, wordt meestal naar het VUmc gebracht. Forensisch patholoog Frank van de Goot onderzoekt de verwondingen van slachtoffers. Zo kan de rechter achterhalen of er een strafbaar feit gepleegd is. TEKST: FLOOR BAL FOTO: MARIJN ALDERS

zoals CSI of Silent Witness bekijk ik met een brede glimlach en met mijn handen in mijn nek. Was het maar zo makkelijk. De conclusies die ze in tv-series trekken, zouden in Nederland nooit voor de rechter standhouden." Een forensisch patholoog krijgt van de officier van justitie de opdracht om te achterhalen of er een strafbaar feit gepleegd is. De patholoog trekt zelf geen conclusies, hij schrijft een wetenschappelijk rapport over de verwondingen van het slachtoffer. "De rechter is niet geïnteresseerd in mijn mening, die wil weten wat er gebeurd is. Ik schrijf dus op wat ik zie. Zo beschrijf ik dat iemand een zwartomrande ovale huidperforatie heeft met een onderliggend wondkanaal en aan het eind daarvan een kogel. Dat is een feitelijke omschrijving. In tv-series weten ze meteen wat het moordwapen is. Dat kan helemaal niet. Ik zal nooit zeggen dat iemand met een mes is neergestoken. Want als ik dat doe, zegt de advocaat dat zijn cliënt onschuldig is omdat zijn vingerafdrukken alleen op een briefopener zitten en in mijn rapport staat dat het wapen een mes was." Van de Goot benadrukt dat zijn werk maar

Patholoog met installatiediploma Frank van de Goot (38) was veertien jaar toen hij het zetter wist: hij wilde forensisch patholoog worden. "Maar als je op de lts zit en je wilt patholoog worden, dan nemen niet veel mensen je serieus", zegt hij. Hij werd bijzonder gemotiveerd door een leraar "die wist hoe hij met onhandelbare jongens om moest gaan". Tijdens zijn eindexamenjaar behaalde hij naast zijn installatiediploma door middel van een thuiscursus ook nog zijn mavo-diploma. Daarna volgde de mbo-laboratoriumschool, waarbij hij ook een aantal cursussen voor obductieassistent volgde. Na een propedeusejaar in het hbo werd hij in één keer ingeloot voor geneeskunde aan de VU. Tijdens zijn studie volgde hij ook colleges bij assyriologie en egyptologie. " i k heb er twintig jaar over gedaan om hier te komen."

^^^.m^^mmffm^ f0

Van de Goot bij een cystenier: een aangeboren afwijlöng waarbij de nier vergroot wordt Midden in de nacht horen getuigen hard piepende autoremmen en vervolgens een klap. Als ze gaan kijken, vinden ze een dode man langs de weg. Het lijkt een klassiek voorbeeld van een hit-and-run. Bij de lijkschouwing blijkt dat de man een harmonicabreuk in zijn benen heeft. Ook zijn bovenarmen zijn gebroken. "De getuigen hebben de verkeerde conclusie getrokken. De man was namelijk niet aangereden, maar van een gebouw gesprongen. Misschien remde een automobilist wel omdat hij iemand van een gebouw zag sprmgen." Voor forensisch patholoog Frank van de Goot is het zijn dagelijkse werk. Hij onderzoekt of mensen op een natuurlijke of onnatuurlijke manier om het leven zijn gekomen. Dat doet hij voornamelijk aan het Nederlands Forensisch Instituut in Den Haag. Maar één dag in de week is hij consulent bij de obducties [secties, lijkopeningen, red.] in het VUmc. De lichamen van degenen die vermoedelijk niet op een natuurlijke manier zijn overleden, worden meestal naar het VUmc gebracht waar sectie ter plaatse of later in het Nederlands Forensisch Instituut wordt verricht. Een derde tot een kwart van de overledenen die Van de Goot onderzoekt, is toch door een natuurlijke oorzaak overleden. Al lijkt het daar niet altijd op. "Bij een caféruzie slaat

persoon A persoon B op zijn neus. Persoon B valt achterover en blijft dood liggen. Voor de omstanders is het duidelijk wat er gebeurd is, de pek en veren staan al klaar." Maar tijdens de obductie blijkt dat B zes uur voor zijn overlijden een hartinfarct had. De klap had alleen zijn dood versneld. "Stel dat B niet boos was geworden, dan was hij misschien twee uur later doodgegaan. Dat maakt toch het verschil tussen doodslag en mishandeling."

Moordwapen Op zaterdag 29 oktober hield Van de Goot een lezing op het VUmc over zijn vak. Het belangrijkste punt dat hij maakte, is dat zijn beroep niet lijkt op dat van de tv-patholoog. "Series

'Als mensen vragen of er nog een 'dooie ^ isj, dan heb je mij op de kast zitten ^

voor een klein deel bijdraagt aan het oplossen van de misdaadpuzzel. "Ik ga niet zoals die vrouw uit Silent Witness zelf de wijk in om met mensen te praten en zaken op te lossen. Dat is het beroep van een rechercheur. Slechts heel af en toe kom ik op de plaats van het delict."

Geen circus De aandacht voor forensisch pathologen op tv en in boeken heeft er wel voor gezorgd dat er meer interesse voor het vak is. "Als mensen stage willen lopen, ben ik altijd nieuwsgierig of het professionele mteresse is of dat er sensatiezucht achter zit. Dat merk je meteen aan de houding van iemand. Als mensen vragen of er nog een 'dooie' is, dan heb je mij op de kast zitten. Je gaat met menselijke overschotten om, we gaan geen circusje spelen. Naast obducties doet Van de Goot ook onderzoek naar letseldatering aan het VUmc. Daarbij onderzoekt hij hoe oud een wond is aan de hand van de fases van letselherstel. "Bijvoorbeeld: meneer A en meneer B krijgen ruzie. Meneer B trekt een mes , meneer A pakt een vuurwapen en schiet meneer B neer. Dat is een typisch geval van noodweer, zou je zeggen." Vervolgens blijkt bij de sectie dat B twee keer geraakt is in zijn borst en hoofd. "Wanneer beide wonden gedateerd worden, blijkt de wond in de borst ouder dan die in het hoofd. Wat blijkt? Meneer B is door A in zijn borst geschoten. A heeft vervolgens het huis doorzocht op zoek naar spulletjes. Toen bleek dat B nog leefde, heeft hij hem doodgeschoten. Daar gaat je noodweer."

PAGINA 7

> Weetjes Eenzaamheid 'Dat sommige mensen zich eerder eenzaam voelen dan anderen, is voor een belangrijk deel genetisch bepaald', concludeert VU-hoogleraar psychologie Dorret Boomsma in het tijdschrift Behavior Genetics. Samen met Amerikaanse onderzoekers en wetenschappers van de UvA werden ruim achtduizend proefpersonen sinds 1991 zes keer uitvoerig ondervraagd. Doordat ook een grote groep tweelingen deelnam aan het onderzoek, is de genetische factor te bepalen van de gevonden verschillen tussen de proe^ersonen. Ongeveer de helft van de verschillen in gevoelens van eenzaamheid zou genetisch bepaald zijn. Mensen met genetische aanleg voor eenzaamheid hebben mogelijk ook meer kans op hart- en vaatziektes, waarvan de aanleg ook voor een belangrijk deel genetisch bepaald is. (DdH)

Intolerant Al Andaluz Het middeleeuwse Spaans-islamitische rijk Al Andaluz is niet het multiculturele paradijs dat veel mensen ervan maken. Dat betoogt VU-historicus Wybren Verstegen in dagblad Trouw van 12 november. Joden en christenen mochten in Al Andaluz hun eigen zaakjes regelen, belasting betalen, hun geloof uitoefenen, maar moesten zich verder gedeisd houden, betoogt Verstegen. Openlijke loochening van de profeet Mohammed kon je de kop kosten en de superioriteit van de islam stond niet ter discussie. Ook werden christenen en joden soms vervolgd en vermoord. In 1066 werden alle joden uit Granada verbannen en zij die bleven, werden vermoord. In de 12de eeuw werd alle bezit van de joden geconfisqueerd en werden de joden zelf als slaven verkocht. Overigens wisselden ook in het christelijke deel van Spanje perioden van tolerantie zich af met perioden van verregaande onverdraagzaamheid. (PB)

Roots van Kruistocht Kinderboekenschrijfster Thea Beekman (1923-2004) is voor haar boek Kruistocht in spijkerbroek in hoge mate schatplichtig aan het boek Memoirs of Extraordinary Popular Delusions and the Madness of Crowds van de Engelse schrijver Charles Mackay (1814-1889). Dat concludeert geschiedenisstudent Veerle Simons m haar bachelorscnptie. Beekman heeft ooit gezegd dat Slaughterhouse Five van Kurt Vonnegut haar had geïnspireerd. Op pagina negen van die roman stuitte Simons al op een verwijzing naar Mackays boek. Dat vertoont opvallende overeenkomsten met Beckmans verhaal. Mackay schrijft over de kruistocht van kinderleger naar het Heilige Land en schildert middeleeuwers af als niet al te snuggere mensen. De details kloppen niet helemaal, maar de verwantschap tussen de beide boeken is zo groot dat Simons denkt Beckmans inspiratiebron te hebben gevonden. Bron: NRC Handelsblad, 12 november. {PB)

Psychisch gezond Er is geen eenduidig verband tussen de mate van culturele aanpassing en de psychische gezondheid van immigranten. Dit is een van de conclusies waarop psycholoog Astrid Kamperman 16 november promoveert. Het gangbare idee is dat migranten meer psychische problemen dan autochtonen hebben. Door hun afwijkende opvattingen over ziekte en gezondheid zouden zij geen aansluiting vinden bij het Nederlandse zorgsysteem. Uit Kampermans grootschalig onderzoek onder migrantengroepen blijkt dat de verschillen in psychische gezondheid niet alleen worden veroorzaakt door een andere culturele achtergrond. Ook de manier waarop mensen aangepast zijn, draagt bij aan hun psychische gezondheid. Immigranten die wél de Nederlandse culturele tradities hebben overgenomen maar bijvoorbeeld weinig sociale contacten hebben met Nederlanders, hebben meer kans op een stoornis. (FB)

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen