Ad Valvas 2007-2008 - pagina 517

I N T E R N A T I O N A A L

AP VALVAS 12 JUNI 2 0 0 8

PAGINA 5

Bonaire moet aan de lijn 'Door het warme klimaat bewegen kinderen minder.' Twee studenten onderzochten het overgewicht op Bonaire. FLOOR BAL

Het leek een mooi plan. Leg op Bonaire fietspaden aan, zodat iedereen veilig naar werk en school kan fietsen. Studenten gezondheidswetenschappen Job van Rest (25) en Luuk Schwiebbe (24) dachten dat het een goede manier was om de eilandbewoners aan het bewegen te krijgen. Vrij snel na hun aankomst op Bonaire bleek echter dat deze maatregel nooit zal werken. "Bonairianen vinden het onbeleefd om bezweet op hun werk te komen. Het is altijd 33 graden, dus fietsen is geen optie. Daarom gaat iedereen overal per auto met airconditioning naartoe en doen ze rustig aan. Dan zweet je niet", vertelt Van Rest. Samen met Schwiebbe was hij van februari tot aprU op Bonaire, waar ze voor hun masterscriptie onderzoek deden naar het gewicht van schoolkindereii Daarbij maten en wogen ze bijna alle kinderen van vier tot achttien jaar "Bonaire heeft een kleine populatie, er zijn 2900 kinderen in die leeftijd. Die kun je bijna allemaal in het onderzoek betrekken. Het is geen

bijna elke vrouw te dik is. Daarom keek ik niet meer", vertelt Schwiebbe. Met de kinderen was het niet beter gesteld. "Niet alleen zie je daar veel meer dikke kinderen, die kinderen zijn ook nog eens veel zwaarder dan Nederlandse dikke kinderen", vertelt Van Rest. "Te zwaar zijn is daar normaal, daar schamen ze zich niet voor." De studenten vermoeden dat de eetcultuur de grote boosdoener is. "Eten hoort erbij. Als je bij mensen op visite gaat, dan komen er op elk tijdstip van de dag allerlei gerechten op tafel. Afslaan is onbeleefd." De bekende fastfoodrestaurants kunnen nu eens niet de schuld krijgen, er is aUeen één Kentucky Fried Chicken op het eiland. De meeste mensen kopen hun snacks bij eettentjes langs de weg. "Vooral pastechi, een soort gefrituurde pasteitjes met vlees of kaas, worden veel gegeten", zegt Van Rest. "Ik zit van één zo'n ding al vol, het is bijna een volledige maaltijd. Maar daar wordt het als tussendoortje gegeten." Overal wordt patat bij geserveerd. "In plaats daarvan aardappels bestellen heeft geen zin", zegt Schwiers. "Die worden ook gefrituurd, het is een soort ronde patat." De kinderen leren al op jonge leeftijd slechte eetgewoonten aan. "Op de scholen worden ook snacks verkocht. Het gebeurde zelfs een keer dat zo'n kind even zijn loempia opzij legde om gewogen te worden", vertelt Van Rest. Veel kennis over gezond eten hadden de leerlingen niet. "Als we naar het eten van groente vroegen, bleken de kinderen weleens sla te eten. Blijkbaar gaf het eten van een blaadje sla al snel het idee dat ze genoeg groente aten. Maar genoeg vitamines haal je daar niet uit."

'Het gebeurde zelfs dat zo'n kind even Geld neerleggen zijn loempia opzij legde om gewogen te worden'

Wat ook meespeelt, is dat veel ouders een tweede baantje hebben. "Ze verdienen met één baan niet genoeg voor hun levensonderhoud. Er is weinig tijd om goed te koken. Dan is het makkelijker om geld neer te leggen zodat de kinderen even

steekproef, je kunt echt iets zeggen over de hele bevolking." De twee studenten voerden een zogeheten nulmeting uit voor het Kenniscentrum Overgewicht van de VUmc-afdeling sociale geneeskunde. De uitkomsten worden in de toekomst gebruikt als vergehjkingsmateriaal voor de uitkomsten van andere onderzoeken. "Zo ligt er nu een aanvraag voor de vestiging van een McDonald's op het eüand. Over een paar jaar kun je dan kijken of dat invloed heeft gehad op het gewricht van de kinderen."

Geen schaamte Na hun aankomst op Bonaire schrokken de twee van het straatbeeld "Als je naar de vrouwen kijkt, en als man doe je dat, dan valt je op dat

Kenniscentrum Overgewicht

Job van Rest en Luuk Schwiebbe voerden hun onderzoek urt voor het Kenniscentrum Overgewicht van de afdeling sociale geneeskunde van het VUmc. D'rt instituut is in 2002 opgericht om de kennis over en de behandelingsmogelijkheden van ovei^ewicht en obesitas te vergroten. Zo zorgt het centrum voor de snelle uitwisseling van informatie tussen onder anderen kinderartsen, diëtisten, huisartsen en internisten. Daarnaast ondersteunt het centrum wetenschappelijk onderzoek, onder meer het Onderzoekscentrum Preventie Oveigewicht Zwolle (OPOZ), een samenwerkingsverband met Windesheim, www.overgewicht.org.

iets kunnen halen. Bovendien zijn snacks goedkoper dan gezond eten", zegt Schwiebbe. Volgens de studenten bewegen de kinderen ook te weinig. Van Rest "Dat zit al in kleine dingen. Hier fietsen veel kinderen naar school, daar gaat men standaard met de auto. Door het warme klimaat bewegen mensen minder Ik ging er vaak zwemmen, maar dat zag je de lokale bevolking bijna niet doen. De kinderen spelen wel buiten, maar computeren ook veel." Hoewel het niet bij hun opdracht hoort, hebben Schwiebbe en Van Rest ook voorstellen om de preventie van overgewicht te verbeteren. "Op papier khnkt een ander eetpatroon wel leuk, maar het moet mensen ook aanspreken. Je kunt niet voorstellen dat mensen in plaats van pastechi wortels moeten gaan eten, want dat gebeurt

toch niet. Op Aruba hebben hoogleraar Remy Hirasing van de VUmc-afdehng jeugdgezondheidszorg en de Arubaanse arts Richard Visser soortgeHjke pasteitjes ontwikkeld die minder calorieën bevatten. Hetzelfde product, maar minder vet. Dat slaat wel aan." Omdat de studenten al snel overal op het eiland door scholieren werden herkend, probeerden ze zelf het goede voorbeeld te geven. "Die enkele keer dat we bij KFC eten haalden, aten we het niet in het restaurant op, maar namen we het mee." Schwiebbe heeft zelf ook nog wat goede gewoonten opgedaan. "Job lust geen vlees, kip gaat nog net. Dus ik heb daar allerlei dingen als tofu en broccoli leren eten." Reageren"? Mail naar redactie@advalvas vu nl

Traditioneel denken iioudt lager opgeleide vrouwen thuis o f vrouwen betaald werk doen, ligt vooral aan hun denkbeelden. Onderwijs heeft daarom meer invloed op arbeidsparticipatie dan goedkope kinderopvang. DIRK DE HOOG

Dat Nederlandse vrouwen relatief weinig buiten de deur werken, is achterhaald, zegt sociologiestudent Eej^e Steenvoorden. In Europa staat Nederland zelfs op de vijfde plaats met 67 procent werkende vrouwen. Wel heeft driekwart van die vrouwen een deeltijdbaan Steenvoorden verzamelde deze gegevens voor haar masterthese die gaat over de vraag waarom lager opgeleide vrouwen in veel landen minder betaalde arbeid verrichten dan hoger opgeleiden. Haar omvangrijke werkstuk is deze week als boekje verschenen en verspreid door het Sociaal en Cultureel Planbureau, waar ze stage liep en haar these schreef Inmiddels heeft ze er ook een baan.

Ze verzamelde gegevens uit veertien westerse landen. Daaruit blijkt dat in alle landen veel hoogopgeleide vrouwen werken. Variërend van 72 procent in de VS tot gS procent in Slowakije. Nederland zit met 81 procent precies op het gemiddelde. Het percentage middelbaar en lager opgeleide vrouwen dat werkt is lager, en vooral opmerkelijk is dat die aantallen per land sterk verschillen. In Spanje bijvoorbeeld, werkt maar 30 procent van de laagopgeleide vrouwen, terwijl dat in Nederland 59 procent is. In België werken procentueel twee keer zoveel hoogopgeleide als laagopgeleide vrouwen, terwijl in Scandinavië die percentages bijna gelijk liggen.

ledig het verschü in arbeidsparticipatie tussen hoog- en laagopgeleide vrouwen. De niet-werkende vrouwen kiezen min of meer bewust voor een arbeidsloos bestaan, omdat dat beter bij hun ideeën past. De crux is dat hoger opgeleide vrouwen veel vaker vinden dat een betaalde baan positiefis dan lager opgeleiden. Beleidsmaatregelen zoals meer en goedkopere kinderopvang, zullen in

Kind speelt geen rol Het aantal kinderen dat vrouwen hebben, speelt geen belangrijke rol bij het al dan niet werken. De belangrijkste verklarende factor blijkt ideologie te zijn hoe de vrouwen zelf denken over het belang van betaalde arbeid en de invloed die het heeft op het gezinsleven. In Nederland verklaren de opvattingen van vrouwen hierover zelfs vol-

Eefje Steenvoorden

Nederland dan ook nauwelijks lager opgeleide vrouwen naar de werkvloer lokken, verwacht de onderzoekster Ze vermoedt dat de verschillen tussen landen samenhangen met het onderwijssysteem. In landen waar kinderen lang in één schooltype bij elkaar bhjven, zoals in Zweden en de high school in de VS, bestaan minder verschillen dan in landen waar kinderen na de basisschool naar verschillende schooltypes gaan, zoals in Nederland naar het vmbo, havo of vwo. ExpHciete aandacht op school voor opvattingen over al dan niet werken als vrouw lijkt effect te hebben Steenvoorden is voorstander van deze emancipatoire aanpak, maar zet er ook een kanttekening bij. "Ik vind het niet de taak van de overheid om de norm op te leggen dat vrouwen per se moeten werken. Maar geef vrouwen wel de kennis en de mogelijkheden om zelf een overwogen keuze te maken." Eefje Steenvoorden, Hoe werkt opleiding"^ Een internationaal vergelijkend onderzoek naar opleidingsverschillen in de arbeidsparticipatie van vrouwen Uitgave in eigen beheer € 9,90

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen