Ad Valvas 2007-2008 - pagina 475

L E T T E R K U N D E

AD VALVAS 22 MEI 2 0 0 8

PAGINA 1 1

Islamdocent over nieuwe Koranvertaling

De dinosaurus van Kader Abdolah Fatih Okumus, docent islam in Europa, las onlangs 'De Koran' en 'De boodschapper', het nieuwe werk van schrijver Kader Abdolah. Een prachtig boek, maar ook weer niet. TEKST: FATIH OKUMUS ILLUSTRATIE: ROB BOMER Ik voel me in de Koran in mijn eigen huis. De Koran en De boodschapper geven mij het gevoel dat ik op ontdekkingsreis ben in mijn land van herkomst, Turkije, onder begeleiding van een Nederlandstalige gids. Het is interessant om je eigen huis te bekijken door de ogen van een ander, iemand die het huis wel kent, maar er niet zelf woont. Ik vind deze Koranvertaling van Kader Abdolah bijzonder belangrijk. De auteur is opgegroeid in een traditioneel-islamitische omgeving die hij uit eigen wU heeft verlaten. Nu is hij teruggekeerd naar zijn wortels, naar zijn ouderlijk huis, naar de Koran die daar in de kast van zijn vader staat. Dat boek is hij gaan herontdekken, maar niet op een rehgieuze, wetenschappelijke, orientalistische of ideologische wijze. Nee, Abdolah verplaatst de islamdiscussie naar het podium van de letterkunde. Sommigen lezen de Koran als gelovigen. Maar ook gelovigen lezen dit boek op duizend verschillende manieren. Anderen lezen de Koran als ongelovigen. Ook zij doen dat ieder op him eigen manier. Weer anderen lezen het boek met de ogen van de wetenschap, of met de ogen van het joden- of christendom. Sommigen lezen de Koran als verdedigers van het boek en anderen als vijanden. Je hebt mensen die elke letter tiit de Koran het Hefst één op één naar de dageHjkse praktijk vertalen en mensen die beweren dat die domme allochtonen minstens de helft van het boek moeten weggooien om in aanmerking te komen voor het Nederlanderschap.

Oud en geheimzinnig Abdolah pakt het anders aan. Noch verdedigt hij de Koran, noch valt hij het boek aan. Hij wilde zich het boek eigen maken als een erfstuk van zijn famQie, het boek uit de kast van zijn vader. Hij gelooft niet in de inhoud of toch weer wel, maar dan totaal anders dan moslims dat doen. Hij las het boek niet als gelovige en ook niet als ongelovige, maar als een romancier. Hij las het vol sympathie en liefde. In het Hcht van de schoonheid van de taal vindt Abdolah het prachtig, ondanks de inhoud. Eigenlijk is zijn boek een poging om de Koran op een seculiere manier te lezen. In zijn inleiding schrijft Abdolah: 'De Koran is de afgelopen veertienhonderd jaar de inspiratiebron geweest van de grote oosterse dichters, schrijvers en architecten. De wortels van de gehele Arabische en oosterse Hteratuur liggen diep in dit boek. (...) Tot nu hebben de Nederlandse schrijvers, dichters en kunstenaars hun inspiratie in de Bijbel gezocht, nu mogen ze de Koran erbij pakken. Het is een oud en geheimzinnig oord voor hen.' Veel mensen in Nederland zullen nu onder begeleiding van gids Kader Abdolah in het kasteel van de Koran gaan rondlopen. Mensen die nooit eerder een Koranvertaling hebben gelezen, dat misschien zelfs nooit van plan waren, zullen Abdolahs boek interessant vinden. Hoewel de

schrijver het boek met liefde heeft behandeld, beschouwt hij het tegelijkertijd ook als een geconserveerde dinosaurus in een natuurhistorisch museum, geïsoleerd van de geschiedenis en het leven buiten de museummuren. In handen van een imam is de Koran echter een levend boek, volgens sommigen zelfs gevaarhjk. In een museum kan de islam geen kwaad. Maar daarbuiten - denk bijvoorbeeld aan een imam die een vrouw geen hand wü geven, de minaretten en de hoofdoekjes of boerka's - is de islam in de ogen van sommigen een bedreiging voor het vrije Nederland.

Geweldige nacht

Over soera's In de Koran komen vele herhalingen voor. Dat hoort bij het karakter van het boek. De Koran is een vertelling, en hij was bedoeld voor de analfabete mensen. De herhaling was noodzakelijk in die tijd. Alhoewel Kader Abdolah veel herhalingen heeft weggehaald bij zijn Koranvertaling, bleef een deel van de herhalingen onvermijdelijk. Mohammad heeft twee soorten vertellingen of soera's. De eerste zijn de vertellingen ontstaan tijdens zijn verblijf in Mekka en de tweede zijn de vertellingen ontstaan tijdens zjjn verblijf in Medina. Er zijn 82 soera's uit Mekka en 32 uit Medina. De samenstellers van de Koran hebben alle soera's door elkaar gehaald, zodat de historische volgorde verdwenen is. Kader Abdolah heeft de soera's terug in hun historische volgorde gezet, opdat lezers de ontwikkeling van Mohammad en zijn Koran beter kunnen volgen. Daarnaast heeft hij voor de meeste soera's een inleiding geschreven om de weg naar de kern van de tekst makkelijker te maken.

Vanuit religieus perspectief kan ik schrijven over of het geoorloofd is wat Abdolah met de Koran heeft gedaan. Ik kan veel kritiek leveren vanuit wetenschappehjk oogpunt. Maar ik zal niet discussieren over of kritiek leveren op de inhoud van Abdolahs werk. Ik heb er een geweldige nacht en nog enkele ochtenduren op Koninginnedag mee doorgebracht. Enkele jaren gele-

'In een museum kan de islam geen kwaad' den had ik Kélüé en Demné van Abdolah als verjaardagscadeau aan mijn dochter gegeven. Dit werk is het tweede boek van dezelfde schrijver die de weg naar onze bibliotheek heeft gevonden. Aan de ene kant moedig ik iedereen aan die helpt de Koran toegankelijk te maken voor een breed publiek. Ik ben ook trots op Nederland, waar iemand als Kader Abdolah de gelegenheid krijgt om een werk als dit te bedenken, te schrijven en te publiceren. Aan de andere kant ben ik er niet helemaal blij mee omdat Abdolah de Koran als een museumstuk behandelt, los van het alledaagse leven, onschadelijk als een geprepareerd fossiel. Fatih Okumus is docent islam in Europa bij de islamopleiding van de faculteit Godgeleerdheid.

Fragment uit 'De Koran' van Kader Abdolah Mohammads hoofd is steeds minder bij zijn zaken en zijn gezin. Regelmatig beklimt hij de beig Hera o m dicht bij de hemel te zijn in de hoop een teken van Allah te krijgen. In de grot van de berg Hera ontvangt Mohammad zijn eerste openbaringen die in de Koran zijn opgetekend. De inleidende woorden van Kader Abdolah staan in cursief. Derde soera: 'De in een deken gehulde' Hef is nacM. Mohammad ligt onder een delten. De engel Ghabriël verschijnt en hij schudt hem waidten 'Jij die onder de deken ligt, sta op.' Hij vraagt Mohammad om een deel van de nacht wakker te blijven om de soera's van de Koran te reciteren. Hij zegt: 'Mohammad, wij hebben je de Koran niet gegeven om er de hele dag mee te lopen, het boek onder de mensen te brengen en daardoor blaren op je voeten te krijgen. Neem de rust van de nacht en draag daarna de verzen voor.' In de naam van Allah Hij is lief Hij geeft Hij veiseeft 1. Jij die een deken over je hoofd hebt getrokken. Sta op, hahrerwege de nacht of iets daarvoor. Zeg dan de verzen van de Koran rustig, mooi en duidelijk op. Mohammad, Wij vertrouwen je belangrijke woorden toe. 's Nachts opstaan is een bijzondere belevenis en doet het Woord krachtiger werken. Je hebt gedurende de dag veel andere dingen te doen. Neem daarom de rust van de nacht. Laat alles achter je, gedenk Allah en wees volledig bij Hem.

Hij is de Schepper van het oosten en van het westen. Er is geen God dan Hij, vraag Hem daarom om je Kader Abdolah, De Koran, een vertalingen De te beschermen. boodschapper, een vertelling z\]n alleen verkrijgbaarVerdraag geduldig alles wat de ongelovigen zeggen en neem beleefd afstand van hen. in een cassette. Uitgeverij De Geus, Breda 2008, En laat Mij alleen met de leugenaars, die een plezierig leven denken te hebben. € 39,90 Wij hebben hier vuur en kettingen voor hen klaai^elegd. Reageren' Mail naar redactie@advalvas.vu nl.

3. Mohammad! Je Schepper weet dat jij met een groep van je volgelingen soms tweederde van de nacht bidt. Soms de helft van de nacht en soms eenderde ervan. Allah bepaalt de lengte van de nacht en van de dag. Hij weet dat jullie die niet kunnen veriengen. Zeg daarom zo veel uit de Koran op als jullie kunnen. Wellicht zijn enkelen van jullie ziek, anderen zijn op reis, en nog anderen strijden voor Allah. Kies dus een makkelijke soera en draag die voor zolang het jullie goed uitkomt. Bid vijf keer per dag, schenk een deel van je inkomen weg en verstrek zuwere leningen in naam van Allah. Hij zal alles in veelvoud aan jullie teruggeven. Verricht goede daden en vraag veigiffenis aan Hem. Hij is lief en Hij veigeeft.

S2SK

^^^i^^^^l^^'^^^'^^^^ ^^^3^^^!^'^^'^^^^*

'ÜSgA*

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen