Ad Valvas 2007-2008 - pagina 57

H

W

AP VALVAS 20 SEPTEMBER 2007

E T E N S C

H A

P

PAGINA 7

Stadsantropoloog Freek Colombijn:

'Door het ongepland bouwen, is 't een zooitje'

>Weetjes

Kleine partijen Jammer voor Rita Verdonk, maar nieuwe partijen hebben nauwelijks overlevingskansen, blijkt uit onderzoek van onder anderen pohticoloog André Krouwel. Van de 63 nieuwe partijen die sinds 1989 meededen aan de verkiezingen voor de Tweede Kamer, wisten er drie te overleven. Een daarvan is de SP van Jan Marijnissen, die sinds 1994 in de Kamer zit. De twee andere partijen komen voort uit fusies: GroenLinks en de ChristenUnie. De LPF verdween na vijfjaar weer van het poUtieke toneel. De Partij voor de Vrijheid (PW) van Wüders heeft sinds de verkiezingen van november 2006 negen zetels in de Tweede Kamer. Die periode is nog te kort om al een oordeel te kunnen vormen over de levensvatbaarheid van de PW. Bron: Leeuwarder Courant, 10 september 2007. (DdH)

Hagedissenspuug Inwoners van Medan hebben tot vlak aan de spoorweg grond gekraakt om zelf huizen te bouwen

Voor het eerst wonen er meer wereldburgers in de stad dan op het platteland. Freek Colombijn (46) deed onderzoek naar huisvesting in Indonesische steden van 1930 tot 1960. Een van zijn onderzoeksthema's is de mega-urbanisatie in Zuidoost-Azië. TEKST: WIN CASTERMANS FOTO. FREEK COLOMBIJN

I

Wat kan het Westen Ieren van mega-urbanisatie in Zuidoost'Azie? "Niets volgens mij. Of heel weinig. Het groeitempo van zelfs Los Angeles en Atlanta is heel gering in vergehjking met hoe de steden in ontwikkelingslanden groeien. Het zijn gescheiden werelden. In de derde wereld is altijd een tekort aan bouwgrond. Mensen die daar naar de stad trekken, bcaken bouwgrond. Als ze eenmaal op die grond zitten, is het moeihjk om ze eraf te krijgen. Het zijn massale invasies, vaak georganiseerd. Een groep van tweehonderd man spreekt af dat ze volgende week een veld gaat bezetten en daar moeten dan snel huizen op gebouwd worden. Dat gebeurt met hout of wrakhout. De huizen staan er biimen een paar dagen. Soms zijn er ook mensen die de bezette grond tegen betaUng beschermen. Een lokale poHtiebaas zegt bijvoorbeeld tegen de krakers: 'JuUie betalen me zoveel en dan laat ik juUie je gang gaan'. Als het huis eenmaal staat, dan ben je eigenUjk al te laat. Dan is het ongepland gebouwd en is 't een zooitje. Water, elektriciteit en riolering zijn er niet. Die leidingen moetje achteraf aanleggen, maar dat gaat dan weer moeUijk, want aUes is al vol gebouwd. De schaal waarop dit gebeurt, is te groot om het te stoppen. De massahteit maakt het een onbeheersbaar probleem." Er moet toch een manier djn om het ongeplande houwen aan te pakken? "Oké, je kunt uitzoeken vfie die grond bezit. Daarvoor moetje naar het kadaster gaan, maar dat is niet compleet. Als je geluk hebt, is in een stad maximaal vijftig procent van de grond geregistreerd. Het kan ook een kwart zijn. Er zijn wel mensen die de grond bezitten en die daar claims op leggen, maar dat is mondehng overgeërfd. Dat is allemaal heel onduidelijk. Als jij als kraker op de grond gaat zitten van

een individu, is het vooral een probleem voor de individuele grondbezitter. De overheid vindt het hooguit vervelend, maar gaat zich pas echt zorgen maken als mensen op grond zitten die van de overheid zelf is." Waar zijn de problemen van mega-urbanisatie het ergst? "In steden als Jakarta. Of in India, daar zijn de steden pas vol. Jakarta is daarbij vergeleken rustig. Kolkata (Calcutta) vind ik echt overweldigend. Het grootste probleem is het verkeer. In veel megasteden proberen ze openbaar vervoer aan te leggen. In Kuala Lumpur hebben ze dat vrij goed gedaan. Maar het inkomen per hoofd van de bevolking in Maleisië is tien keer zo hoog als in Indonesië." "In een stad als Jakarta ontbreekt het geld. Als het er zou zijn, dan lekt het toch wel weg met corruptie. En de technologie ontbreekt, evenals de overheidsmacht om het uit te voeren. Wat ze daar wél doen, is in alsmaar grotere ringen om de stad heel grote snelwegen aanleggen: tien- ä twaalfbaanswegen. Daarvoor worden alle huisjes die in de weg staan plat 'gebidldozerd'. Door de machtsverhoudingen worden mensen eenvoudig van hun grond gezet. Dat gaat met ontzettend veel onrecht gepaard. Maar aLs het niet zou gebeuren, zou het verkeer nog meer vastlopen. "Elke tien jaar wordt weer een nieuwe outer ringroad gemaakt. In concentrische cirkels worden alsmaar nieuwe tienbaanswegen erdoorheen gebuUdozerd. En in ernstige gevallen, als bijvoorbeeld grond in het centrum nodig is voor kantoorpanden, dan worden hele wijken platgebrand. De slums zijn heel dicht op elkaar gebouwd, de wegen zijn onduidelijk. Een brandweerwagen, voor zover die al beschikbaar is, kan

Professor Teeuwprijs De Stichting Professor Teeuw Fonds kent om de twee jaar een prijs toe aan iemand in Indonesië of Nederland, die veel heeft betekend voor de culturele en wetenschappelijke banden tussen Indonesië en Nederland. Freek Colombijn ontving deze prijs in januari 2007. Hij levert bijdragen aan het onderzoeksprogramma Van Ittdië tot Indonesië. Zijn onderzoek Strijd om de stad naar huisvesting in de Indonesische steden is vorig jaar a^erond. In 2008 verschijnt er een monografie met de onderzoeksresultaten: BncAc by bricli; Urban space and housing during the decolonization of Indonesia, 1930-1960.

niet snel bij een brand komen. Waterpompen zijn er niet of weinig. Dus als er in zo'nwdjk brand ontstaat, brandt heel snel een groot stuk af. Daar wordt misbruik van gemaakt. Op die manier proberen overheid en projectontwikkelaars toch iets in de stad te bereiken." Wereldwijd wonen steeds meer mensen in grote steden. Wat vindt u daarvan? "Ik vind daar niks van. Het gebeurt gewoon. Het is niet slecht, want de mensen zelf kiezen ervoor. Ik kan wel zeggen: slechte waterkwaliteit, moeilijk om hmsvesting te vinden, lawaai... Maar mensen in Indonesië of Rio de Janeiro

'Als het geld er al zou zijn, lekt het weg met corruptie' kunnen die dingen heel verschillend interpreteren. Wat jij en ik lawaai vinden, vinden zij misschien prettig of gezellig, "objectief gesproken beperkt de slechte waterkwaUteit de levensverwachting en heeft lawaai negatieve gevolgen voor je gezondheid: concentratiestoornissen, hoge bloeddruk. Er zijn concrete problemen in grote steden en in megasteden worden het problemen in het kwadraat. Maar zolang het de vrije keuze is van mensen om naar die steden te trekken, dan is het een goede oplossing, want ze redden zichzelf Als al die mensen op het platteland zouden zitten, smeer je veel problemen uit. Tien miljoen mensen in een stad betekent een totaalbederf aan milieu, maar misschien is dat minder slecht dan vervuiHng over honderden kilometers verspreid. Bovendien maakt de concentratie van problemen het ook mogelijk om die problemen geconcentreerd aan te pakken. In grote steden heb je meer mensen die actiegroepen oprichten. In een stad van een miljoen mensen zijn altijd genoeg... intellectuelen of anderen die zich wél zorgen maken. Er is veel meer draagkracht voor alles watje wilt doen, ook voor culturele verscheidenheid. Daarom zijn grote steden ontzettend leuk, en levendig en kleurrijk." Reageren? Mail naar: redactie@advalvas.vu.nl

Een nieuw medicijn dat gemaakt is van een hormoon uit hagedissenspeeksel, zou effectief zijn tegen diabetes-type 2. Een team van wetenschappers van het VUmc doet een studie naar de invloed van een hormoon uit het speeksel van een giftige hagedis, het zogenaamde GUa-monster. Dit hormoon zou niet alleen de bloedglucosewaarden op peE houden, maar ook het Hchaamsgewicht bHjvend verminderen. En dat is belangrijk voor patiënten met diabetes-type 2, die vaak overgewicht hebben. De studie moet uitwijzen of het medicijn inderdaad, ook op langere termijn, zo effectief is. Het ziekenhuis presenteerde deze week de eerste resultaten tijdens het jaarüjkse congres van de European Association for the Study of Diabetes in de RAI. (FB)

Gespreksbehandeling De huisarts ziet veel patiënten met psychische klachten op zijn spreekuur. Dokters hebben echter niet zoveel tijd voor deze mensen. Daarom onderzocht psycholoog Bettine Schreuders of het werkt om deze patiënten een gespreksbehandeUng te geven met een verpleegkundige die de Problem solving treatment-methode gebruikt. Patienten krijgen vier tot zes gesprekken die erop gericht zijn om oplossingen te vinden voor hun dageUjkse problemen. Deze methode bhjkt te werken, maar is niet beter of slechter dan de gebruikelijke zorg van de huisarts. Ook is de methode ongeveer even duur, zo bleek uit het onderzoek. Op 14 september promoveerde Schreuders hierop aan het VU medisch centrum. (WV)

Alzheimer Kerrie en kurkuma helpen tegen Alzheimer, althans in de reageerbuis. Daar zetten deze specerijen immuunceUen aan tot het opruimen van de eiwitophopingen die dementie veroorzaken. Dat geeft Miranda Dik, VUmcmedewerker en betrokken bij Alzheimer Research Nederland (een samenwerkingsverband van universiteiten), weer een beetje meer hoop dat het aantal patiënten met Alzheimer de komende decennia afneemt. Op grond van de verkregen inzichten is het weUicht mogelijk een medicijn te maken dat de s)^mptomen van Alzheimer onderdrukt. Daarnaast wordt steeds duideUjker dat mensen met een gezonde levensstijl minder kans op Alzheimer hebben. Wie op zijn veertigste kampt met een hoge bloeddruk en een te hoog cholesterolgehalte, heeft een grotere kans dement te worden. Bron: Algemeen Dagblad, ly september 2007. (DdH)

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen