Ad Valvas 2007-2008 - pagina 83

AP VALVAS 4 OKTOBER 2007

W E T E N S C H A P / R E C E N S I E

PAGINA 5

Discovery 07

Een feest met inhoud Wetenschap als ingrediënt voor een party is hip. Afgelopen vrijdag tijdens Discovery 07 werd er op hoog niveau wetenschappelijk gefeest. Een reportage. TEKST: LILIAN ROOS FOTO'S CHRISTIAAN KROUWELS

Exacte wetenschap combineren met uitgaan blijkt razend popiilair. Op het festival Lowlands stond een rij voor lezingen over wiskunde en de snaartheorie en door heel het land worden Science Cafés georganiseerd. Maar de echte klapper was toch wel vorige week vrijdag met Discovery 07 op het Westergasfabriekterrein. "We hebben allemaal geen ervaring met het organiseren van een groot evenement", vertelt een van de Discovery-initiatiefnemers Alex Verkade. Dat is aUeen bij de ingang enigszins merkbaar, waar naarstig wordt gezocht op een wat onoverzichtelijke gastenlijst. Eenmaal binnen is dat snel vergeten. Het is vol, het is feest en het is meer dan professioneel. Drie zalen staan vol met Hve muziek, live wetenschappelijk onderzoek, dj's, vj's, cocktaUs, installaties, performances, games en presentaties, kortom, een party met inhoud. Het is geen feestje om passief rond te kijken, iedereen doet mee of probeert dat, zit achter computers of drinkt gewoon een biertje aan de bar. "Kennelijk is er grote interesse voor een feest met een wetenschappelijk tintje, want vorig jaar waren we tijdens het eerste Discoveryfeest volledig uitverkocht", verklaart Verkade. Discovery 06 begon als enthousiaste inzending voor een ideeenwedstrijd van zes vrienden die samen biologie hadden gestudeerd aan de UvA. "De wedstrijd verloren we roemloos", bekent Verkade. "We wilden laten zien wie wetenschappers eigenlijk zijn. Voor kinderen en volwassenen is er al van alles, denk aan Nemo in Amsterdam. Voor onze eigen generatie is er nog niks op dat gebied. Maar als jonge wetenschappers wilden we buiten het lab ons enthousiasme delen met anderen. Het evenement moest de vorm krijgen van een soort wetenschappelijke museumnacht, maar dat was natuurlijk veel te ambitieus." Toch bleek het idee hardnekkig. Na veel gesprekken groeide het uit tot een plan dat zich ontpopte tot Discovery 06, eenjaar geleden in Pakhuis De Zwijger. Het bleek een knallende aftrap van Stichting Veiy Disco, met dit jaar een Discovery 07.

Dutch Bloggies

Wlskundemeisjes verslaan het publiek glansrijk

spelletje met lucifers op tegen twaalf mensen uit het publiek, en winnen glansrijk. "Maar als het publiek de strategie had gekend, hadden ze heus ook wel een keertje gewonnen", meent Jonica Smeets, een van de Wlskundemeisjes. De Wlskundemeisjes zijn de schrijvers van de gelijknamige weblog. Jonica Smeets en Jeanine

'We laten zien dat wiskunde leuk is'

heeft Very Disco veel bekende namen weten te strikken, zoals Bas Haring, hoogleraar aan de Universiteit Leiden, Robbert Dijkgraaf, wis- en natuurkundige en colxminist voor NRC Handelshlad, en striptekenares Maaike Hartjes. "Wanneer we het concept uitlegden, werd iedereen geUjk enthousiast", vertelt Verkade. "Na het versturen van een uitnodigend mailtje, was de reactie meestal 'vertel maar wat ik moet doen'. Het idee slaat bUjkbaar aan."

Onterecht bang Op een klein podium tegenover de bar is een ware battle tussen wetenschappers gaande. In zes minuten en veertig seconden vertellen jonge wetenschappers, kunstenaars en anderen wat hen mateloos fascineert. Elke zoPiCmicrotalfe krijgt de volle aandacht van het publiek. Met beeld en taal wordt het punt uiteengezet. Ook neurobioloog Jeroen Geurts, senior onderzoeker aan het VUmc, betreedt enthousiast het podium. Hij betoogt dat wetenschap en religie elkaar met rust moeten laten. "Mensen zijn onterecht bang dat wetenschap bijvoorbeeld het idee van een ziel ontheiligt", stelt hij. "Door alles uit te pluizen, zou het minder speciaal worden. Maar ook al zit Ret allemaal in je hoofd, je hoeft er niet minder ontzag voor te hebben. Ik kan het geloof niet ontkrachten. Wetenschap en reUgie

kunnen naast elkaar bestaan, zonder elkaar angst in te boezemen."

Niet Stoffig Geurts vindt het een bijzondere avond voor de wetenschap, vertelt hij achteraf. "Als wetenschappers hebben we de pUcht om uit te leggen wat we doen", zegt hij. "We doen tenslotte onderzoek met het geld van iedereen. Op een feest als dit kunnen mensen wetenschappers direct benaderen, vragen stellen en bijvoorbeeld dna eens met eigen ogen bekijken. Met dit feest toon je aan dat wetenschap niet het stoffige karakter heeft dat het meestal wordt toegeschreven." Met zo'n zestien 20PK microtalks, veel muziek en drank duurt het feest tot in de kleine uurtjes. Verkade kijkt trots rond. "Het was enorm veel werk om dit te organiseren", blikt hij terug. "We hebben allemaal een fulltime baan of moeten promoveren. Maar ik had het er zeker voor over." Dus volgend jaar weer? "Als het feest na vier uur is afgelopen, gaan we eerst maar eens aUes opruimen. Daarna ga ik bijkomen van aUe drukte van de afgelopen tijd en dan zien we wel weer verder. Maar over een maandje of wat bruisen we vast wel weer van de nieuwe ideeën!"

Aan de bar verdringt iedereen zich voor een biertje. Op de bovenverdieping is een zaal waar kunst en wetenschap samenkomen neuropsychologisch onderzoek naar angst, een film over hoe nomadische Fulani-herders uit West-Afrika mobiliteit beleven en 'zoomspiegels' die inzoomen op de voUe maan. Het is zomaar een greep mt het aanbod. In de hoofdzaal staat een groot podium. Naast optredens van bands en dj's tonen twaalf meiden met een wiskundige achtergrond hun bovenmaatse intelligentie. Ze nemen het in een

Daems zijn promovendi, maar houden allebei ook van boeken lezen, bandjes kijken, koken, muziek maken, dansen, mannen en schrijven daarover op hun blog. Ze wonnen in maart twee Dutch Bloggies, voor best geschreven weblog en voor het beste themaweblog. De Dutch Bloggies zijn de jaarUjkse verkiezingen voor de beste weblogs van Nederland, een initiatief van online weblogmagazine about blank. "We laten zien dat wiskunde leuk is", zegt Smeets. Op het feest hebben ze een eigen kraam om iedereen daarvan te overtuigen. Naast grote wetenschappeHjke projecten

>Recensie

De basis van wetenschapscommunicatie

Communicatie over wetenschap en techniek is steeds meer een echte professie geworden, waar wetenschappelijk over nagedacht moet worden, vindt nestor Jaap Willems.

geschreven zijn. Dankzij het bijvak Populariseren van de natuurwetenschappen, dat hij zowel in Nijmegen als aan de VU jarenlang verzorgde, heeft Willems heel wat mensen die actief zijn in de wetenschapscommunicatie opgeleid. Cees van Woerkum en Hedwig te Molder geven in hun bijdrage kernachtig weer wat het belang van deze branche is. "Er zit veel maatschappij in de wetenschap en omgekeerd zit er veel wetenschap in de maatschappij."

DIRK DE HOOG In Nederland werken tienduizenden mensen in de sector van wetenschaps- en techniekcommunicatie - wtc in jargon - lezen we in het Basisboek wetenschapscommunicatie. De redactie lag in handen van Jaap Willems, die 10 oktober afscheid neemt als bijzonder hoogleraar wetenschapscommunicatie. Willems stond in Nederland aan de basis van wetenschappelijk onderzoek en theorievorming rondom wetenschapscommunicatie. Het basisboek is een neerslag van al die jaren reflectie, hoewel de meeste hoofdstukken door andere auteurs

Vreselijk woord WUlems ziet in de loop der jaren een verschuiving optreden bij wetenschapscommunicatie. In de jaren zestig en zeventig lag de nadruk op de democratische controle op wetenschap en techniek, mede uitlopend op massale protesten tegen zaken als kernenergie. Toen ging het ook vooral om wetenschapschapsjoumalistiefe. Nu ligt, althans in de officiële overheidsvisie, het accent meer op economische belangen, zoals de

behoefte aan hoogopgeleide bètawetenschappers en de ontwikkehng van een kenniseconomie in het algemeen. "Het gaat om de ontwikkehng van de vaardigheid om uit de bijna onbeperkte hoeveelheid informatie te selecteren wat belangrijk is. Daarom is het economisch belang van een activerende en initiërende wetenschapsen techniekcommunicatie sterk toegenomen", haalt WUlems een ministeriele nota uit het jaar 2000 aan. Maar het beleid Ujkt vooralsnog niet erg succesvol. "Vergehjking van enkele siurveys laat zien dat de kennis over wetenschap en techniek van de Europese burger in de loop der jaren maar weinig is toegenomen. Die toegenomen kennis heeft bovendien niet geleid tot meer begrip of draagvlak," aldus Wülems. Wat doen die tienduizenden wetenschapscommunicatoren dan wel? Wie het basisboek doorleest, ontkomt niet aan de indruk dat ze zich in hoge mate met elkaar bezighouden. Teleurstellend is dan ook het pleidooi in het

Reageren"? Mail naar redactie@advalvas.vu.nl

slothoofdstuk, geschreven door Elroy Cocheret de la Moriidère, voor het instellen van een Adviesraad WTC. "Een dergelijke raad kan een gezamerJijke visie op wtc en de toekomst ervan formuleren, adequaat reageren op beleidsvoornemens van de overheid en adviseren aan het wtc-veld over de uitvoering en evaluatie van wtc." Volgens Willems waren de eerste wetenschapsvoorhchters een soort verüchte onderwijzers die het volk wüden verheffen. Misschien zijn mensen als Jac. Thijsse van de plaatjesboeken van Verkade wel goede voorbeelden van succesvolle wetenschapscommunicatie uit de tijd dat zo'n vreseHjk woord nog niet was uitgevonden. >Afscheidssymposium Jaap Willems 10 en 1 1 oktober, davinci-mstituut nl >Jaap Willems Erwin Seydel (red), Basisboek Wetenschapscommunicatie, Boomonderwijs, € 29,50

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen