Ad Valvas 2008-2009 - pagina 409

ad valvas

MASTERPLAN 9

iril 2009

Tien jaar 'Bologna' studeren waar je wilt, en overal kwaliteit krijgen. Dat was het doel van 'Bologna': de Europese invoering van de bachelor­masterstructuur. Met Karl Dittrich en Eric Richters nemen we de tussenstand op.

neer noem je die kwaUteitsbewaking goed' In principe is alles nationaal georganiseerd. We zitten in een Europees Consortium van Accre­ ditatie­organisaties" [Dittrich is sinds eenjaar vice­voorzitter van deze EGA, red.] "er zijn waar­ nemers die eikaars procedures bijwonen, maar dat gebeurt nog niet overal. En bovendien, het zegt niet veel, behalve dat je weet dat het proces als zodanig goed verloopt Over het eindniveau van opleidingen weet je dan nog niets."

Te veel autonomie Met het oog op dat laatste, duideUjkheid over het eindniveau van bachelors en masters, is er een Europees kwalificatie raamwerk opgesteld, maar, zegt Dittrich, "dat is tameHjk algemeen en ofje eraan voldoet, is vaak een nationale interpretatie. En als je het zelf beoordeelt, is het al snel goed natuurüjk. Het Nederlandse niveau is door een internationale commissie bekeken, en goed bevonden." Bologna betekent harmonisatie van stelsels, geHjkwaardigheid van diploma's, geen complete gelijkschakeling. Lidstaten gaan over hun eigen onderwijs, en dat kan de integratie en samen­ werking danig belemmeren. Europa loopt vaak tegen de grenzen van die nationale autonomie op, vindt Dittrich "Een land als Duitsland vindt dat de eindscriptie in de master dertig studie­ punten (EGTS) moet omvatten, veel meer dan in andere landen geeist wordt. Daarmee maken ze samenwerking enjomt degrees een stuk lastiger. Zo werkt het nationale beleid, hoezeer ook ge­ richt op hoge kwaliteit, het proces weer tegen."

TEKST: WAMMES BOS ILLUSTRATIE: NICO DEN DULK Het zal ongetwijfeld Italiaanse wijn zijn geweest in de glazen van de Europese ministers van onderwijs, daar in Bologna in 1999. En er zal ongetwijfeld opnieuw wijn zijn, maar dan waar­ schijnlijk Franse, die straks in Leuven wordt geschonken, bij de tienjarige herdenking van de Bologna­verklaring. Misschien wordt het zelfs wel champagne. Karl Dittrich, voorzitter van de Nederlands­Vlaamse organisatie die het hoger onderwijs van kwaliteitskeurmerken voorziet, weet nameHjk al hoe de toon daar zal zijn: "We gaan in Leuven te horen krijgen dat er 'geweldige stappen voorwaarts' zijn gezet, 'en dat terwijl we al zo goed waren'. Nou, daar valt wel iets op af te dingen." De term Bologna staat sinds 1999 voor de bache­ lor­masterstructuur, voor de harmonisatie van het hoger onderwijs in Europa zodat studenten zonder al te veel problemen over het continent kunnen zwerven en overal hun opleiding kun­ nen volgen. Wat voorheen een lappendeken was van verschillende studie­inhouden, studieduur, niveaus, zou nu op zijn minst overzichteUjk en van redehjke kwaUteit moeten zijn. Het systeem zou, misschien wel het belangrijkste, inderdaad moeten leiden tot mobiliteit, tot bachelorstu­ denten uit Zaragoza die in Leipzig hvm master gaan doen, of die tijdelijk van Groningen naar Bristol verhuizen.

Reageren? Mail naar redactie@advalvas vu nl ­•*^^'•^p^^gRJtsy VU­MASTERDAG 21.03.09

Weet jij het al?

Een beetje mobieler Eerst maar de vraag gebeurt dat laatste ook? Reist men vaker voor een masteropleiding naar het buitenland? Daarvoor zijn statistieken nodig, en die zijn er wel, maar niet in overwel­ digende hoeveelheden en ook niet altijd precies toegesneden op de vragen. Maar met de 'kern­ cijfers' van de Nuffic komen we een eind. Let wel, het gaat hier niet over Erasmus­studenten of alles wat daarop lijkt, die gedurende een paar maanden elders een aantal studiepunten beha­

1n Oost­Europa zijn ze heel ver' len, maar over afgeronde opleidingen (bachelor of master) aan gewone publiek gefinancierde instellingen, de zogenoemde diplotna­mohiliteit. Wie nu de reislust van de Nederlanders afzet tegen die van andere landen in Noord­Europa, ziet dat Nederland in een rijtje van zes onderaan bungelt, met in 2oo5­'o6 slecht 2,4 procent van de studenten in hbo en wo (in de statistieken zijn die samen genomen) die naar het buitenland ging voor een diploma. Zv/eden spant hier met 3,7 procent de kroon, maar dat laat meteen zien dat het geen enorme vertrekstromen zijn. Ook België (2,7 %) doet het beter dan Nederland, evenals Denemarken. Er is niettemin wel een trend dat de diploma­ mobiliteit toeneemt, zegt Eric Richters van de Nuffic. Wat betreft Nederlanders in 20oi­'o2 vertrokken een kleine 12.000 studenten naar elders (vooral Groot­Brittannie, België en Duits­ land zijn populair), vier jaar later (recentere cijfers zijn er nog niet) was dat gestegen naar ruim 14 000. Iets meer dan een kwart daarvan ging overigens buiten Europa studeren.

Als ontvangend land scoort Nederland redehjk, in 20o5­'o6 kwam 6,1 procent van de studenten in het hoger onderwijs uit het buitenland. Duitsland haalt 11,4 procent, België 10,3, Finland slechts 2,9. Voor Nederland geldt dat ongeveer tweederde van de binnenkomers uit een Europees land komt. En daar zit groei in. Kwamen er in het jaar 2oo6­'o7 bijna 24.000 Europeanen, in het hui­ dige academisch jaar ligt dat al boven de 30.000. Kortom, zegt de Nuffic, de 'inkomende' mobili­ teit in Nederland groeit duidelijk, de 'uitgaande' mobiliteit ook, maar wel minder. Ligt dat al­ lemaal aan Bologna? Eric Richters. "Het is nog te vroeg om dat zo te zeggen Bologna was in 1999, in Nederland ging de ba­ma pas in 2002 van start, in andere landen nog later. Maar er zit ontegenzeggelijk groei m."

Serieuze inhaalslag Bhjft de vraag of de opleidingen die studenten in het buitenland volgen, inderdaad aan de maat zijn, en ook of er niet al te grote verschillen in kwaliteit bestaan. Want na de studie volgt het werk, en dan is het prettig als je met een Frans diploma moeiteloos in Duitsland aan de slag

'Geen Idee wat er in het zuiden gebeurt'

kan, of met een Zweeds diploma in Spanje. Dat betekent goede kwaUteitszorg en wederzijdse erkenning van diploma's. Dittrich "In Leuven gaan ze straks zeggen dat het tien jaar na Bo­ logna geweldig gaat, maar dat is niet zo. Er is een neiging om de kwaliteitsverschillen tussen landen te ontkennen." Over Noordwest­Europa hoeven we ons geen zorgen te maken, zegt hij, "maar onder ons gezegd en gezwegen, ga je in zuidoostelijke

'Over Noordwest­ Europa hoeven we ons geen zorgen te maken' richting, dan wordt het er niet gemakkelijker op. Althans, we kennen de kwaliteit niet goed, we hebben er geen zicht op wat er in Italië, Portugal, Griekenland gebeurt Spanje is dan weer met een serieuze inhaalslag bezig, Frankrijk is vooral met zijn ingenieursopleidingen uitstekend, maar voor de rest erg gesloten. Oost­Europa, Polen, Hongarije, Tsjechië, daar zijn ze heel ver, het onderwijs is degeUjk en de kwaliteitszorg ook " Misschien, oppert Dittrich, zouden we op dit terrein toch ook maar een Europa van twee, of misschien drie snelheden moeten creëren "Het punt is dat alle Bologna­staten zich dan wel aan een goede kwaUteitszorg hebben gebonden, als voorwaarde voor goed onderwijs, maar wan­

TARA DALEBOUT (19, student rechten aan de VU) "Ik denk strafrecht of journalistiek Ik Zit in het tweedejaar, dus ben ik me nu vooral aan het oriënteren. In het derde jaar ga ik nog een keer kijken " Wat vind je belangrijk? "Vooral dat het me leuk lijkt. De arbeidsmarkt voor rechten is volgens mij altijd wel goed, dus dat speelt met echt mee. Journalistiek zou ik gewoon doen omdat het me leuk lijkt, strafrecht meer voor later." Is het een moeilijke keuze? "Ik vind het met echt moeilijk. Een master duurt ook maar een jaar. Als het met is wat je ervan verwachtte, kun je er altijd nog een doen." Wat zou je tegenhouden? "Als alles in het Engels wordt gegeven, zou ik dat wel lastig vinden. Maar als het met anders kan, dan moet het maar." (MG)

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen