Ad Valvas 2008-2009 - pagina 265

AD VALVAS 22 januari 2009

WETENSCHAP 05

^ ^ 'M^*èC;^

Je betere helft Een ideale relatie hebben is in theorie helemaal niet zo moeilijk: zoek een partner met bewonderenswaardige eigenschappen en spiegel je aan haar of hem. TEKST: FLOOR BAL FOTO: MARIJN ALDERS

Eén op de drie huweUjken in Nederland eindigt in een scheiding. Veel mensen slagen er niet in om een goede relatie in stand te houden. Bestaat er een geheim recept? Psychologen ontdekten dat een aantal factoren belangrijk is bij het krijgen of houden van een goede relatie. De belangrijkste, je ideale partner moet goed zijn in dingen waarin jij graag beter in wilt worden en andersom. Dan kun je van elkaar leren en bhjf je elkaar bewonderen. Een team van psychologen, onder leiding van VU-pyscholoog Caryl Rusbuit, publiceerde deze conclusie onlangs in het Journal of Personality and Social Psychology. Het m e c h a n i s m e waar-

bij iemand zijn partner helpt bij het bereiken van haar idealen heet het Michelangelo-effect, vanwege de uitspraak van de beeldhouwer dat het beeld al in de steen aanwezig was en hij alleen

Wie is Caryl Rusbuit? Hoogleraar Caryl RusbuH is de vakgroepleider bij sociale psychologie. De Amerikaanse is vooral geïnteresseerd in motivatie en gedrag bij belangrijke relaties. Vanwege omstandigheden kon ze zelf niet aan het interview meewerken.

>Weetjes Slaapstoornis

Catrin Finkenauer, een van de onderzoekers en werkzaam bij de afdeling sociale psychologie van de VU. "Op elkaar lijken maakt het leven gemakkelijker. Dat is een feit." In het verlengde daarvan helpt het als partners dezelfde dingen belangrijk vinden. Voor een langdurige gelukkige verhouding is het hebben van dezelfde doelen of ambities een pre.

Afkijken Finkenauer onderzocht de mate waarin partners elkaar kunnen helpen bij het bereiken van die doelen. "Samen ergens naar toewerken is een uitstekende manier om een stevige band te kweken", legt ze uit. Wanneer beide personen in de relatie hun doelen bereiken, profiteert de relatie daarvan. Niet aUeen verstevigt samenwerken de band, het is ook leuk om dingen met elkaar te delen. Hoe meer mensen elkaar helpen, hoe meer ze van elkaar gaan houden. Maar alleen iets willen veranderen, is niet genoeg, ontdekte ze. Twee sloddervossen in huis die zich voornemen om nu echt, echt, echt eens netter te worden, hebben weinig kans van slagen. Wanneer je jezelf wilt verbeteren, helpt het als je een partner hebt die al aan jouw ideaal voldoet. "Als ik netter wil worden, kan ik beter een vriend

hebben die al netjes is. Dan kan ik dingenbij hem afkijken. Hij weet al wat nodig is om het doel te bereiken, hij kent de weg. Als jij dan ook nog kenmerken hebt die hij wel wil hebben, kun je elkaar steunen en aanvullen", legt Finkenauer uit. Een bekend voorbeeld van zo'n relatie waarin de partners zich aan elkaar optrokken, is het huwelijk tussen Frieda Kahlo en kunstenaar Diego Rivera. Kahlo studeerde nog toen ze de twintig jaar oudere Rivera tegenkwam. Hij vond haar de grootste VTOuweUjke Mexicaanse schilder ooit en stimuleerde haar bij haar werk.

Veranderen Omgekeerd werkt het juist averechts in een relatie als je een partner hebt, die je niet stimuleert en bewondert. Of als je niet hetzelfde ideaal voor ogen hebt. "Wanneer iemand probeert om zijn vriendin te veranderen maar geen rekening houdt met haar wensen, dan werkt dat niet. Iemand naar jouw wensen vormen heet het Pygmalion-effect, naar het toneelstuk waar My fair lady op gebaseerd is. Daarin probeert professor Higgins Eliza in een sjieke dame te veranderen. Dat pakt slecht uit." Reageren' Mail naar redactie@aclvalvas vu.nl

Dagdromen werkt averechts Fantaseren helpt niet bij het vinden van de ideale partner. "Dat blijkt uit een Amerikaans onderzoek", aldus ondenoeker Catrin Finkenauer. "Het uitgangspunt was dat dagdromen mothrerend is. Maar dat bleek niet zo te zijn. Mensen verwisselen dromen en doelen vaak. Van dagdromen kom je niet in actie, het veriamt je Juist. Wanneer je altijd fantaseert over een relatie met een ideale man, de prins op het witte paard, dan is de kans dat dat lukt erg klein. Maar als je realistisch bent en een aardige man zoekt die je kunt vertrouwen en redelijk aantrekkelijk is, dan zal dat wel lukken. Als je alleen Brad Pitt wilt, kun Je lang wachten."

Extreem bouwen Bijdebouwvannieuwehuizenmoetmeerrekening worden gehouden met extreem weer. Dat zei Jeroen Aerts, VU-hoogleraar nsk insurance and water management onlangs in Goedemorgen Nederland. We moeten er rekening mee houden dat het klimaat in de toekomst natter en extremer wordt. Daar moeten we onze huizen op aanpassen, stelde Aerts. Bijvoorbeeld door de cv-ketel niet in de kelder, maar op zolder neer te zetten. Aerts vindt bovendien dat mensen zich moeten kunnen verzekeren tegen overstromingen. Dan zou tot gevolg hebben dat Nederlanders bewfuster worden van het risico. Aerts bekleedt de nieuwe leerstoel risk insurance and water management sinds afgelopen september. (WV)

Schimmelinfecties Door een toenemende resistentie van veel mensen tegen antibiotica zijn schimmelinfecties steeds moeilijker te bestrijden. De infecties, zoals de bekende Candida Albicans, komen daardoor steeds vaker voor. Teunis Geijtenbeek van het VUmc ontdekt hoe de specifieke afweerreactie van het lichaam tegen deze schimmels opgewekt kunnen worden. Hij publiceerde hier onlangs over in het wetenschappelijke tijdschrift Nature Immunology. Zogenaamde dendritische cellen in ons lichaam zijn van belang voor het starten van een anti-schimmelreactie. Geijtenbeek toonde aan dat met behulp van het eiwit dectin-i de dendritische cel geactiveerd kan worden. Dit mechanisme kan in de toekomst gebruikt worden om medicijnen of vaccins te versterken en om nieuwe therapieën te ontwikkelen.

Hollands gezinsgeluk Uit internationaal onderzoek blijkt dat de komst van een kind mensen snel ongelukkiger maakt. "Dat komt door de stress die een kind met zich meebrengt, maar ook doordat partners dan toch verschillende denkbeelden over de opvoeding blijken te hebben", vertelt sociaal-psycholoog Catrin Finkenauer. Daarom is het des te opmerkelijker dat de pasgetrouwde Nederiandse stellen die ondenoekers van de VU volgen, niet ongelukkiger worden na het krijgen van een kind. Sinds 2006 volgt de afdeling sociale psychologie bijna tweehonderd stellen. Zij worden jaariijks ondervraagd over hun welzijn, gezinsgeluk en de kwaliteit van de relatie. Waarom Nederianders net zo gelukkig blijven als ze een kind krijgen, weten de onde^ zoekers nog niet. Minstens zo opvallend is dat de stellen een paar jaar na hun huwelijk nog even gelukkig zijn als vlak na hun trouwdag. Ook dat is in andere landen wel anders. Vooral in Amerika daalt de tevredenheid van gehuwden in de eerste jaren van hun huwelijk significant. De oorzaak van het verschil is vermoedelijk dat Nederiandse stellen voor hun trouwen al langer samenwonen. Hierdoor hebben ze realistischer verwachtingen van elkaar en hun relatie. Uit het onderaoek blijkt ook dat internetverslaving slecht is voor de relatie. "We hebben indicaties dat vooral wanneer de man met porno bezig is, dat alle passie uit de relatie haaK." Tv kfjken is wat beter voor een stel. "Dan doe je tenminste iets samen."

de overtollige steen hoefde weg te halen. Het onderzoeksteam van Rusbuit hield interviews met 136 stellen uit North Carolina. Zij werden gevraagd naar hun ambities. Die doelen waren niet allemaal groots en meeslepend. De mensen die Rusbuit interviewde, hadden veelal overzichtelijke plannen. Ze wilden afvallen, afstuderen of een goede baan vinden. Eerder onderzoek toonde al aan dat het cliché 'opposites attract' in de praktijk niet opgaat. Misschien voor een nachtje wüde seks, maar niet voor een langdurige relatie. "Je relatie heeft meer kans van slagen als je partner op je hjkt", vertelt

Geluid tijdens de slaap is slecht voor het geheugen, zelfs als je niet wakker wordt van het lawaai. Dat blijkt uit een onderzoek dat neurowetenschapper Ysbrand van der Werf van het VUmc publiceerde op de site Nature Neuroscience. Hij speelde bij proefpersonen tijdens de diepe slaap geluiden af Ze moesten daarna van honderd beelden die ze eerder te zien hadden gekregen, zeggen welke ze herkenden. Proefpersonen die geen geluiden te horen kregen tijdens de slaap, herkenden significant meer beelden. MRI-scans lieten zien dat een deel van de hersenen, de hippocampus, van ongestoorde slapers overdag actiever was dan die van de proefpersonen die geluiden te horen hadden gekregen. De negatieve invloed van geluiden tijdens de slaap treedt bij oudere mensen veel sterker op dan bij jongeren. (DdH)

(FB)

Ongeorganiseerde misdaad Jeugdbendes vormen allesbehalve 'georganiseerde misdaad'. Het gaat om domme vijftienen zestienjarige jongens die geen enkel gezag accepteren, ook niet van elkaar, en voor wie het plegen van diefstal, verkrachting, intimidatie en geweld vooral een vorm van stoerdoenerij is. Dat zegt criminoloog Frank van Gemert in het Nederlands Dagblad van 20 januari. "Ik hoor poUtieagenten weleens praten in termen van 'criminele organisatie' en 'georganiseerde misdaad'. Maar dan denk ik- weet je eigenlijk wel vne je voor je hebt?" zegt Van Gemert. Nederlandse buurten worden geteisterd door honderden jeugdbendes. De straat is de bron van veel ellende, zegt Van Gemerts coUega Jan Dirk de Jong. Soms timmert een jeugdgroep in rap tempo aan de weg. Ze hitsen elkaar op tot steeds extremere daden. [PB)

Je partner bewonderen is het recept voor een goede relatie

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen