Ad Valvas 2008-2009 - pagina 186

AD VALVAS 4 december 2008

o8 INTERNATIONAAL

UAF-voorzitter Ruud Lubbers:

'Haal bedreigde academici naar Nederiand' De zestigjarige stichting Vluchteling-Studenten UAF wil tientallen bedreigde academici uitnodigen om in Nederland te komen werken. Maar dat lukt alleen als de universiteiten en hogescholen meewerken. TEKST: H O P / H E I N CUPPEN FOTO: UAF/SORAYA EBRAHIMI

Hoogopgeleiden worden vaker vervolgd dan anderen. Ze nemen minder snel een blad voor de mond en zijn daardoor bedreigend voor dictaturen. Het is onze ereplicht om ze te steunen." VbormaUg minister-president Ruud Lubbers (69) was vier jaar lang hoge commissaris voor de vluchtelingen van de Verenigde Naties (UNHCR) en is sinds twee jaar voorzitter van het UAF, de stichting Vluchtehng-Studenten. De minister van staat zet zich in voor de 2500 asielzoekers en vluchtelingen die met steun van de stichting studeren en een baan vinden. Bij zijn aantreden in 2006 noemde hij het Nederlandse vreemdelingenbeleid verkrampt. "De aanslagen in New York en de moorden op Fortuyn en Van Gogh hebben ervoor gezorgd dat een belangrijke stroming in de samenleving het welletjes vindt met de aantaEen migranten in ons land. Mede daardoor is er, ondanks het oplopende tekort aan kenniswerkers, weinig oog voor het vele talent onder vluchteHngen. Het ministerie van Justitie zegt wel dat de echte vluchteHngen hier mogen blijven, maar laat er zo weinig mogelijk binnen en wijst er zo veel mogehjk uit. De grote vraag is hoe we die kramp te boven komen."

Vrees Lubbers is ervan overtuigd dat participatie de sleutel is. "Migranten moeten meedoen met de samenleving. Daardoor wennen mensen aan elkaar, zonder dat ze het gevoel krijgen dat ze

Excellence in Exile, het verhaal van vluchtelingen "Ik wilde laten zien uit wellte wereld vluchtelingen vertrekken. Een wereld waar geen licht is, geen water, waar de lijken soms op straat liggen, waar geen toekomst meer is." Acteur en oud-UAF-student Bright Omansa Richards vluchtte achttien Jaar geleden uit het door burgeroorlogen geteisterde Liberia. Nu speelt hij, samen met Adelheid Roosen en Elsa May Averill, de hoofdrol in Excellence in Exile. Het stuk, geregisseerd door Paul Koek van muziektheateigezelschap De Veenfabriek, is deels gebaseerd op persoonlijke ervaringen van vluchtelingen als Richards. Het resultaat is een levendige en bij vlagen ook humoristische voorstelling over de chaos van ooric^, het eeuwige wachten op een verblijfsvergunning en het opbouwen van een nieuw leven. Vrolijke wereldmuziek en harp wisselen het gesproken spel af. Begin november was de première in Utrecht onder toeziend oog van koningin Beatrix, sinds 1961 beschennvrouwe van het UAF. IHOP/Femke Bakkeren) Excellence in Exile: 7 en 8 december, Leidse Schouwburg, 19 januari, Stadsschouwburg Nijmegen, 22 januari, Stadsschouwburg Amsterdam, 25januan, Theater Odeon Zwolle, 2 februan, Stadsschouwburg Groningen.

Lubbers bij het jaarlijkse afstudeerfeest van UAF hun eigen reUgieuze en culturele achtergrond moeten opofferen. Dan kun je voorbij die vrees komen." Begin november, bij de première van de rondreizende muziektheatervoorsteUing Excellence in Exile, vroeg hij de regering om "twee cadeaus". In de eerste plaats hoopt hij dat vluchtelingen die in Nederland afstuderen straks automatisch een permanente verbUjfsvergunning krijgen. Zolang ze nog in de asielprocedure zitten, krijgen ze die niet en mogen ze niet aan het werk. Maar ze kunnen dan ook niet worden toegelaten als kennismigrant, want daarvoor zouden ze

'Ondanks het tekort aan kenniswerkers is er weinig oog voor het talent onder vluchtelingen' eerst terugmoeten naar hun eigen land. Een "maUe regel", vindt hij, die snel moet worden afgeschaft. Een stap verder gaat het UAF-voorstel om, samen met de Amerikaanse zusterorganisatie 'Scholars at Risk', tientallen kenniswerkers en wetenschappers in Nederland toe te laten. "Dat kunnen bijvoorbeeld mensen zijn die vastzitten in een kamp op de grens tussen Irak en S)nrié, en die bekend zijn bij de UNHCR." Het UAF is bereid om voor de regering uit te zoeken of deze vluchteUngen inderdaad een waardevolle bijdrage aan de samenleving kunnen leveren. Zo ja, dan zorgt het ook voor hun verdere begeleiding. Lubbers: "Wij staan als het ware garant voor

ze en dat kan Justitie een hoop werk schelen. Daar hebben we de steun van onze donateurs bij nodig, maar ook die van insteUingen die hun een baan aanbieden. Want die mensen moeten hier wel kunnen werken." Hij zal de universiteiten en hogescholen binnenkort in een brief vragen om jaarlijks een tot twee vluchtelingen uit te nodigen en tijdelijk te benoemen. "Dan heb je

Irakezen naar de VU De VU is al langer bezig om wetenschappers uH ooriogsgebieden naar Nederland te halen, maar dan op tijdelijke basis. In januari komen twee wetenschappers vanuit Irak naar de VU. Dat is een eerste succes voor het VU-fonds voor Academische Vrijheid, een initiatief van Mient Jan Faber, bijzonder hoogleraar buigerbetrokkenheid in ooriogssituaties. Communicatiewetenschapper Hameed Jaed Muhsin Al-Dulaimi brengt een haH jaar bij de Letterenfaculteit door; genderexpert Lahay A. Hussain verblijft drie maanden bij Sociale Wetenschappen. Ze gaan college geven, ondenoek doen en bekijken hoe het academisch onderwijs in Nederiand werkt. "De bedoeling is dat ze zich ontwikkelen op hun vakgebied en dat ze een blijvend netwerk hier in Nederiand opbouwen", vertelt Faber. "Door de veiligheidssituatie daar functioneert de universiteit slecht. Mensen werften in moeilijke omstandigheden. Hier kunnen ze in een normale omgeving kennis opdoen die ze daar weer kunnen toepassen." Het plan is dat de komende jaren meer wetenschappers uit ooriogsgebieden naar de VU komen. (FB) Als u dit VU-fonds wilt steunen, kunt u uw bijdrage overmaken op rekeningnummer 488594502 van de Vrije Universiteit Amsterdam, o.v.v. 'VU voor Academische Vrijheid'. Zie ook www.vu.nl, zoek op 'academische vrijheid'.

er binnen een paar jaar zo'n tien per insteUing rondlopen."

Braindrain? Wat vindt hij van de kritiek dat Nederland daarmee het talent uit ontwikkelingslanden wegkaapt en een 'braindrain' veroorzaakt? "Onzin! Je moet uitgaan van de vrijheid van mensen. De overheid moet zich niet bemoeien met de vraag hoe mensen hun leven inrichten, met wie ze trouwen en waar. De ervaring leert ook dat het niet werkt. De Berlijnse Muur bijvoorbeeld was geen goed idee, hoewel DDR-leider Erich Honecker dacht dat hij patriottisch bezig was. Zo moet ook Nederland zichzelf niet wijsmaken dat het iets goeds doet door te zeggen: u moet daarheen. Natuurhjk is het prachtig wanneer vluchtelingen later iets goeds vnUen doen in hun land van herkomst. Maar dat moet een vrije keuze zijn." Ook kan hij weinig met het verwijt dat het UAF zich niet inzet voor mensen die intellectueel niet in staat zijn een hoger onderwijsdiploma te halen. "Dat vind ik een verkeerde gedachtegang, want dan zou je het goede niet doen uit angst voor onrechtvaardigheid." Toch heeft het UAF zich in de loop der tijd verbreed: het steunt nu ook vluchtelingen op hbo- en mbo-4-niveau. "Wie dat niet aankan, wordt door andere clubs geholpen en daar werken we goed mee samen." Lubbers is positief over de eerste reacties op de 'cadeautips' die hij begin november gaf "We hebben signalen dat de verkrampte spieren wat beginnen te ontspannen. De staatssecretaris van Justitie was bij de première aanwezig. Ze kroop niet weg en nam ons na afloop terzijde. We hebben afgesproken dat we er over door gaan praten." Minister Plasterk heeft het talent van de UAFclienten "nog niet echt ontdekt", zegt Lubbers. "Hem zien we nog te weinig. Dat is jammer, want het zou goed zijn als hij onze oproep aan de universiteiten en de hogescholen zou steunen." Reageren? Mail naar redactie@advalvas.vu.nl.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen