Ad Valvas 2009-2010 - pagina 53

wetenschap 5

ad valvas i oktober 2009 SOCIETAL IMPACT AWARD 2 0 0 9

Irma Mooi-Reci over de invloed van haar onderzoek

'Ik ben geen activist'

>Kort

Vrouwen nemen eerder een baan onder hun niveau dan mannen. Daarmee benadelen ze zichzelf, ontdekte Irma Mooi-Reci. Haar onderzoek is genomineerd voor de Junior Societal Impact Award.

Goal! Onderzoeken tonen keihard aan voetballers die uit hun doppen kijken, voetballen beter dan degenen die dat niet doen! Of op z'n wetenschaps- 'door het vroegtijdig oppikken van visuele informatie kan worden geanticipeerd op de komende gebeurtenissen waardoor de sporter beter in staat is een goede beslissing te nemen ten aanzien van de uit te voeren acties'. Bewegingswetenschapper Geert Savelsbergh heeft er op 30 september in zijn oratie ter gelegenheid van het bekleden van de Desmond Tutu-leerstoel een aantal voorbeelden van gegeven, zoals het leren stoppen van een strafschop. Analyse van het waarnemend vermogen kan bijdragen aan de identificatie en ontwikkeling van talent in de sport. (PB)

TEKST: FLOOR BAL FOTO: MC-VU /YVONNE COMPIER

Eigenlijk was sociale wetenschapper Irma Mooi-Reci al bezig met een ander onderzoek, toen in 2004 een familielid van haar werd ontslagen. Dat leidde tot veel ophef in de familie. "Tijdens mijn jeugd in Albanië kenden we helemaal geen werkloosheid. Iedereen had een baan en anders ging je wel tomaten plukken. De communistische overheid zorgde overal voor, ook voor werk als er eigenlijk geen werk was." De famüie maakte zich zorgen. Hoe moest dat met de hypotheek en de kinderen? Diegene die ontslagen was, had allemaal vragen. Wat was nu het beste? Langer doorzoeken naar een passende baan of snel werk op lager niveau accepteren? Toen het andere onderzoek niet doorging, wist Mooi-Reci direct dat ze een studie wilde doen naar de invloed van ontslag op de verdere loopbaan van werklozen. Dat de resultaten van haar onderzoek maatschappelijk relevant bleken, was mooi meegenomen maar geen doel op zich. "Mijn taak is om wetenschappelijk onderzoek te doen, ik ben geen activist."

Bonus niet effectief Hoge bonussen leiden niet tot betere prestaties. Dat concludeert Marius Rietdijk in zijn proefschrift Organisaties conditioneren De invloed van beloning en straf op werkprestaties, waarop hij vrijdag 2 oktober promoveert. Rietdijk vindt dat de bonuscultuur bij banken uit de hand is gelopen en hij ontwikkelde een methode om paal en perk te stellen aan deze beloningen. Complimenten zijn bovendien veel effectiever dan bonussen, stelt Rietdijk. Bedrijven maken te weinig gebruik van kennis over hoe mensen in elkaar zitten bij de aansturing van hun werknemers. Als psycholoog en bedrijfskundige houdt Rietdijk zich al twintig jaar bezig met gedragsverandering in bedrijven. Volgende week in Ad Valvas een uitgebreider interview met Marius Rietdijk. (WV)

Blijvende achterstand

Ziekteontkenners

Het onderzoek van Mooi-Reci bestaat uit twee delen. Allereerst ontdekte ze dat ontslag een blijvend effect op een carrière heeft. Voormalig werklozen lopen nooit meer hun achterstand in salaris en baanniveau in. Vrouwen en ouderen zijn de grootste verliezers. "Vrouwen hebben risicoaversie, daardoor nemen ze eerder een baan een op lager niveau", verklaart Mooi-Reci.

1n Albanië kenden we helemaal geen werkloosheid' Ouderen vinden minder vaak opnieuw werk omdat werkgevers denken dat ze duur en nietproductief zijn. Mannen hebben een minder grote achterstand. Zij hebben minder tijdelijke banen op hun cv staan, waardoor ze langer recht op een werkloosheidsuitkering hebben. Dat geeft ze de tijd om door te zoeken naar de juiste functie. Mooi-Reci. "Waarschijnlijk zijn ze ook betere onderhandelaars dan vrouwen."

Societal Impact Award De Societal Impact Award is een jaarlijkse prijs die de VU uitreikt voor onderzoek met grote maatschappelijke relevantie. De Junior Societal Impact Award wordt overhandigd aan een VUpromovendus. Genomineerd zijn Irma Mooi-Reci en Marleen de Moor, met wie Ad Valvas volgende week een interview heeft. Hoogleraren Henk Vroom en Martina Cornel zijn kanshebbers voor de Senior Societal Impact Award. Deze gaat naar een VUonderzoeker met een lange staat van dienst, die ach bovendien al jaren bijzonder verdienstelijk maakt met het verrichten van onderzoek met grote maatschappelijke impact. Op 15 oktober verschijnt er een verhaal over hen in Ad Valvas. De prijzen worden uitgereikt tijdens de diesviering op 20 oktober.

'We onderzoeken nu hoe lang je kunt wachten met het aannemen van een baan onder je niveau'

Mooi-Reci ontdekte ook dat het aannemen van een lagere functie in dezelfde sector, minder schadelijk is dan aan de slag gaan in een andere sector. "Wanneer je de sector al kent, kun je je achterstand gemakkelijker inlopen. Zelfs als je een baan op het hetzelfde niveau in een andere sector neemt, blijf je achterlopen bij collega's die daar al langer werken."

Werldoosheidswet Daarnaast onderzocht Mooi-Reci de effecten van wijzigingen en verscherpingen van de Werkloosheidswet in de afgelopen twintig jaar. Ze ontdekte dat elke verscherping en verkorting ertoe leidde dat werklozen één tot twee maanden eerder een baan aannamen. Dat lijkt een resultaat dat een minister met plezier aan De Telegraaf zou melden. Maar het neveneffect was dat deze mensen een baan onder hun niveau aannamen. "Op langere termijn verdienen ze hierdoor minder dan ze anders zouden doen, waardoor ze ook minder belasting betalen. Bovendien belanden werknemers met een niet-passende baan vaker opnieuw in de WW", nuanceert Mooi-Reci. Haar promotieonderzoek bleef niet onopgemerkt. In januari mocht zei een presentatie houden bij het Ministerie van Sociale Zaken. "Als je concreet kijkt naar de plannen die bij Prinsjesdag naar voren zijn gekomen, dan wordt er nog een tijd gewacht met een verscherping van de Werkloosheidswet. Dat komt overeen met de uitkomsten van mijn onderzoek. Al

Wie is Irma IVIooi-Reci? Ze werd op 5 juni 1978 geboren in Tirana, Albanië. Ze studeerde in 2002 af als master in Business Administration aan de Vrije Universiteit. De sociale wetenschappen trokken haar meer. Ze promoveerde bij de afdeling methoden en technieken van de sociale faculteit. Al voor haar promotie op 5 december 2008 kon ze bij die faculteit ook aan de slag als docent en onderzoeker.

weet ik natuurlijk niet of het een direct gevolg is." Ook had ze contact met een regionale werkgeversorganisatie en een vakbond. Daarnaast had ze bij verschillende debatten veel contact met politici. Haar ontslagen familielid heeft overigens allang weer een nieuwe baan. De vragen die hij had, hoopt Mooi-Reci binnenkort wetenschappelijk onderbouwd te kunnen beantwoorden. "We onderzoeken nu hoe lang je kunt wachten met het aannemen van een baan voordat het een negatief effect op je loopbaan heeft. En ook de vraag hoeveel niveaus je onder je huidige baan kunt gaan zitten voordat het je beschadigt, kan ik dan beantwoorden." Reageren' Mail naar redactie@advalvas vu nl

Nieuwkomers die via internet hulp zoeken voor bijvoorbeeld eetstoornissen moeten aparte aandacht krijgen, het liefst via eigen subfora. Dat stelt Wyke Stommel in haar proefschrift Entering an online support group on eating disorders. A discourse analysis, dat nu als handelseditie is verschenen. Nieuwkomers moeten namelijk tijd en ruimte krijgen om tot het inzicht komen dat ze ziek zijn, zonder dat ze andere leden met 'ziekteontkennende' gedachten storen. Het onderzoek is gebaseerd op een analyse van een onlinelotgenotengroep voor mensen met eetstoornissen. De leden verwachten van elkaar dat ze toegeven dat ze ziek zijn, wat lastig is voor nieuwkomers die dat nog niet inzien Dit inzicht ligt nog gevoeliger bij mensen die neigen tot pro-ana, het verheerlijken van anorexia. [DdH)

Reageerbuisbaby Reageerbuisbaby's hebben een normale geestelijke ontwikkeling. Dat blijkt uit het onderzoek waarop psycholoog Karin Wagenaar 15 oktober promoveert. Zij is de eerste die onderzocht of verwekking door kunstmatige bevruchting invloed heeft op de ontwikkeling van een kind. Hiervoor vergeleek ze kinderen van ouders met vruchtbaarheidsproblemen die alsnog spontaan een kind kregen met ivf-kinderen. Alle kinderen waren tussen de acht en achttien jaar oud. Zowel ouders, leraren als de kinderen zelf moesten vragenlijsten over opleidingsniveau en ontwikkelingsstoornissen invullen. Ook deden de kinderen een aantal testen. Hieruit bleek dat de kinderen niet verschilden in hun gedrag, functioneren op school, cognitieve vaardigheden en sociaal-emotioneel functioneren. (FB)

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen