Ad Valvas 2009-2010 - pagina 109

onderwijs/wetenschap 7

ad valvas 5 november 2009 Project Gerede Twijfel

Spitten naar de waarheid

>Kort Dure depressie Depressieve klachten kosten de samenleving 660 miljoen aan zorgkosten en 950 miljoen aan ziekteverzuim. De zorg kampt met grote bezuinigingen tegenover steeds stijgende kosten, ook zuUen de kosten van depressie flink stijgen de komende vijftien jaar Volgens hoogleraar Filip Smit kunnen deze kosten het best worden aangepakt door preventie meer aandacht te geven. Verschillende studies wijzen uit dat preventieve interventies de kans op een depressie met twintig tot dertig procent verminderen. Smit benadrukte het belang van preventie bij de aanvaarding van zijn leerstoel Evidence-hased public mental health aan de medische faculteit. "Daarnaast is het voorkomen van 'draaideurpatienten' van belang. Bij depressies is er vaak sprake van recidief Investeren in de terugvalpreventie kan dus veel gezondheidswinst opleveren." (PH)

Relatiegeluk

Docent Jasper van der Kemp en student Anneloes van den Driest: 'Je kijkt naar een dossier als een detective'

Studenten analyseren'strafdossiers om te achterhalen of iemand ten onrechte veroordeeld is. Dat leverde nog geen vrijspraak op, maar wel scripties, artikelen, boeken, een scriptieprijs én een baan bij Peter R. de Vries. TEKST: FLOOR B A L FOTO'S: MC-VU/PETER SMITH

Februari 2006. Zeven studentes en één student zitten in een werkkamer op de VU. In de kamer ligt het tweeduizend pagina's dikke strafdossier over de Warnsveldse Pompmoord. De tien ordners mogen de kamer niet verlaten. De studenten hebben twee weken om zich volledig in te lezen. Op donderdagavond 24 oktober 1985 wordt de 28-jarige pompbediende MiceUe Mooij naast haar auto bij het benzinestation waar ze werkte gevonden. Acht messteken werden haar fataal. Hoewel er een aantal verdachten is, loopt het onderzoek vast. Zeventien jaar lang gebeurt er niets tot er bij de Criminele Inlichtingendienst informatie binnenkomt die in de richting van oude verdachten wijst. Naast die drie is nu ook Godfried van Haut verdacht. In februari 2004 worden de vier mannen veroordeeld. Van Haut blijft ontkennen en meldt zich tegen het eind van zijn gevangenisstraf aan bij het project Gerede Twijfel aan de VU.

Unieke kans Hoogleraar rechtspsychologie Peter van Koppen is de oprichter van dit project. Onder begeleiding van docenten Jasper van der Kemp en GuiUaume Beijers bestuderen geselecteerde studenten rechten, psychologie en criminologie een strafdossier om te achterhalen of de gearresteerde dader terecht veroordeeld is. Het is een uniek soort project, op de grens van onderwijs en onderzoek", zegt Van der Kemp. Het kost de studenten en begeleiders veel tijd, maar het levert ook veel op. "Naast de boeken en artikelen die verschenen zijn, vinden veel studenten zo een scriptieonderwerp. Ze leren ook om een strafdossier heel goed te analyseren." Het project levert de deelnemers maar zes

studiepunten op. Daar gaat het niet om, zegt student Anneloes van den Driest. "We waren zo gemotiveerd dat we elke dag al om acht uur op de VU zaten. Het was een unieke kans om een moordonderzoek te bestuderen. Als een detective kijkje naar het dossier. Wat mist er, wat klopt er niet en waar hebben we vragen over? Je komt er snel achter watje sterke en zwakke punten zijn en je leert om samen te werken." "Bij criminologie is een stage niet verplicht", zegt Annegien Paulus, die ook aan het project meedeed. "Dit was de eerste keer dat ik leerde om de theorie in de praktijk toe te passen." Na de beginweken kwam de groep wekelijks bij elkaar om bevindingen te bespreken en nieuwe onderzoeksvragen te bedenken. Daarna werd het dossier weer doorgespit. Van den Driest onderzocht, samen met een andere studente, hoe de bekentenissen tot stand kwamen. Dat was vooral belangrijk omdat de mannen op drie bekentenissen veroordeeld werden. Ze ontdekte dat een belangrijke bekentenis heel raar verliep "Die man vertelde eerst dat ze haar in het pompstation verkracht en vermoord hadden. Toeh de politie zei dat ze niet verkracht was, paste hij zijn verklaring aan. Dat gebeurde nog een paar keer." De bekentenis die uit het verhoor rolde.

Onschuldig? Onschuldigen uit de gevangenis krijgen, is niet het doel van project Gerede Twijfel. Studenten moeten vaststellen of de verdachte terecht veroordeeld is. "Je kunt ook schuldig zijn en op verkeerd bewijsmateriaal veroordeeld zijn", zegt begeleider Jasper van der Kemp. De onderzoekers kunnen hun nieuwe informatie niet zelf voor de rechtbank brengen. Wel kan de zaak aangemeld worden bij de Commissie Evaluatie Afgesloten Strafzaken die vervolgens onderzoekt of er een heropening van de zaak moet komen. De pompmoord is de tweede zaak waarbij, na VU-onderzoek, een rapport is ingediend. "Of deze veroordeelde onschuldig is, kunnen we niet ze^en. In elke geval is hij onterecht veroordeeld." Om de prreacy van alle betrokkenen te beschermen, kreeg iedereen in het boek een andere naam. De veroordeelde mocht ook een nawoord schrijven. Niet iedereen is blij met het resultaat. De veroordeelde is meestal niet een doorsnee keurige Nederlander en al zijn activiteiten worden beschreven. "Dat kan gebeuren", zegt van der Kemp. "We zijn geen advocaten, we schrijven alleen de feiten op."

klopte wel met de feiten, maar was volledig door de politie gestuurd. Door deze valse bekentenis draaien de vier de gevangenis in. Hierdoor besloot Annegien Paulus af te studeren op valse bekentenissen. Ze analyseerde nog twee andere zaken en maakte een checklist voor valse bekentenissen. Dat levert haar een acht als eindcijfer en de criminologie-scriptieprijs op. Momenteel schrijft Paulus een wetenschappelijk artikel over haar onderzoek. Kwetsbaar Ook Van den Driest kreeg inspiratie voor een scriptie. De vier veroordeelden waren volgens haar, door hun lage IQ^en hun alcoholisme, erg kwetsbaar. Zij bestudeerde hoe je dergelijke getuigen kunt verhoren zonder datje onjuiste verklaringen krijgt. Na een bezoek van misdaadjournalist Peter R. de Vries, die ooit de moord onderzocht, wist Van den Driest een baan bij zijn tv-programma te regelen. Inmiddels studeert ze weer, ze doet rechten. Haar grote droom is om ooit officier van justitie te worden. Maar dan natuurlijk wel eentje wier strafzaken nooit bij Gerede Twijfel belanden. September 2009. De helft van de groep studenten zit in restaurant Ter Brugge op de Overtoom. Ze hebben wat te vieren. De resultaten van hun analyse zijn door Van Koppen, Van der Kemp en Beijer tot het boek De Warnsveldse pompmoord verwerkt. Volgens de drie is Godfried ontererecht veroordeeld. Reageren' Mail naar redactie@advaivas vu nl. Peter van Koppen, Jasper van der Kemp, Guillaume Beijers, De Warnsveldse pompmoord, Boom Jundische Uitgevers, Den Haag 2009 Pnjs € 2 1 ,

Gerede Twijfel Het paradepaardje van hoogleraar rechtspsychologie Peter van Koppen, project Gerede Twijfel, komt voort uit het onderzoek dat hij zijn studenten naar de Schiedammer parkmoord liet doen. De uitkomst van deze analyse, dat de verkeerde man in de gevangenis zat, smaakte naar meer. Van Koppen begon het project aan de Universiteit Maastricht, waar hij ook een aanstelling heeft. Sinds enkele jaren heeft de VU haar eigen dependance: Gerede Twijfel - Antenne VU. Hij wordt bijgestaan door universitair docenten Jasper van der Kemp en Guillaume Beijers.

Het aangaan van een relatie heeft een positief effect op levensgeluk, zo blijkt uit het promotieonderzoek van psycholoog Judith Soons. Zij deed haar onderzoek op basis van interviews en vragenlijsten van Nederlandse jongvolwassenen die achttien jaar lang zijn gevolgd. Trouwen levert het meeste geluk op, op de voet gevolgd door samenwonen. Uit een vergelijking van 31 Europese landen blijkt dat samenwonen en trouwen ongeveer evenveel geluk brengen als samenwonen een geaccepteerde relatievorm is, zoals in Noorwegen. In landen waar samenwonen minder geaccepteerd is, bijvoorbeeld Roemenie, word je gelukkiger van trouwen. Het geluk van een relatie komt voor een deel door de hulpbronnen die je met een partner tot je beschikking krijgt, zoals inkomen en sociale integratie. (PH)

Afleidend geluid Geluid trekt bijna altijd de aandacht, ook als het niet relevant is en we het proberen te negeren. Dit blijkt uit onderzoek van Thomas Koelewijn. AUeen als er verschillende visuele gebeurtenissen strijden om aandacht, dan heeft audio geen invloed. De aandacht die we geven aan geluid, heeft invloed op de aandacht voor wat we zien. Hierdoor kan de aanwezigheid van een geluid negatieve effecten hebben op een visuele taak. Hoewel geluid prima kan functioneren als waarschuwing, kan het ook erg storend en zelfs gevaarlijk afleidend zijn. Een voorbeeld is de invloed van het geluid van een TomTom op de rijvaardigheid. (PHJ

Uierzalf Uierzalf is niet geschikt voor menselijk gebruik Uierzalf heeft zijn naam te danken aan zijn oorspronkelijke toepassing bij koeien op de uiers om de huidirritaties na overvloedig melken te verzachten. 'Uierzalf is bedoeld voor het gebruik op uiers De concentraties conserveringsmiddelen en geurstoffen zijn vaak hoger dan die voor menselijk gebruik zijn toegestaan', aldus emeritus hoogleraar dermatologie Derk Bruynzeel in het Agrarisch Dagblad van 30 oktober 'Bovendien wordt uierzalf vooral gebruikt op een schrale huid, terwijl de huid dan juist extra gevoelig is voor een allergische reactie.' Uierzalf wordt nog steeds veelvuldig gebruikt bij schrale lippen of huid en geïrriteerde huid bij piercings en tatoeages. Er komen wel steeds meer uierzalven waarvan de samenstelling geschikt is voor mensen. (PHJ

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen