Ad Valvas 2009-2010 - pagina 245

waar gebeurd verhaal 15

ad valvas 28 januari 2010

Terrorismedreiging versus mensenrechten

Van je bed gelicht missaris die zich verloren heeft in zijn dadenDe nieuwe roman drang. van Christine Otten, Ten onrechte verdacht reconstrueert de lnuiszoel<ing Dat het zogenaamde 'stamboomonderzoek' van Justitie niet alleen Krikke, Müter en het overbij journalisten die verdacint leden bestuurslid betrof, blijkt uit het feit dat werden lid te zijn van ook mensen met wie zij geregeld of ongeregeld samenwerkten, de recherche op bezoek kregen. de criminele organisatie Bij organisaties waarmee ze samenwerkten, werd ingebroken. Aangezien ze niet wisten Rara. Zij blijken niet de waarop de verdenking gebaseerd was, hadden enige slachtoffers van de ze grote moeite om een gericht verweer te voeren. De onzekerheid vrat aan de verdachten snuffelwoede van politie en en hun naasten. Kerstavond 1995 kregen de verdachten dan eindelijk te horen dat het justitie.

gerechtelijk vooronderzoek tegen hen 'wegens gebrek aan wettig en overtuigend bewijs' was afgesloten. Tot op de dag van vandaag tast het TEKST: JEROEN TEN D A M journalistenduo in het duister over het waarom. BEELD: ROB BÖIVIER Het door het Openbaar Ministerie gekozen Op 28 september 1994 deed de Haagse politie op wetsartikel (140 V\fSr) had dit alles mogelijk vier locaties in Amsterdam een inval. De huizen gemaakt. De rechtbank, noch het OM, noch de van de leden van het geëngageerde onderzoeks- politie heeft hen ooit laten weten dat ze hen ten onrechte verdacht hadden. collectiefstichting Opstand, Hans Krikke en Jan Müter, hun werkruimte en het huis van een twee dagen daarvoor overleden bestuurslid wer- Levens compleet overhoop den doorzocht. Alles werd overhoop gehaald en Maar misschien zijn ze ook helemaal nooit er werden dozen vol werkgerelateerde en privéserieus verdacht van betrokkenheid bij Rara. spuUen meegenomen. De rechter-commissaris- Terugkijkend valt te constateren dat het sen die aanwezig waren bij de huiszoekingen, onderzoeksveld van Stichting Opstand op het benadrukten dat zij geen verdachten waren. vlak lag van thema's die verband hielden met de Meer wilden ze niet zeggen. Wekenlang tastten Krikke en Müter in het duister. Vervolgens werd het tweetal plotseling toch verdacht en wel van Udmaatschap van de criminele organisatie Rara (een linkse ondergrondse pressiegroep die in de periode 1985-1993 diverse aanslagen gepleegd had, aanvankelijk in het kader van de antiApartheidsstrijd om vervolgens haar pijlen te richten op het vluchtelingen- en migrantenbeleid van de Nederlandse regering). Zes maanden later werd het duo opgepakt en na zes dagen verhoor weer vrijgelaten.

tweede golf van aanslagen van Rara: namelijk migratie, vluchtelingen en illegaal in Nederland verblijvende migranten en de vervolging en uitzetting daarvan. Opstand leverde geregeld radicale kritiek op dit beleid. De opsporingsdiensten wilden waarschijnlijk juist Stichting Opstand op de korrel nemen aangezien zij veel contacten onderhield met organisaties die het migratie- en vluchtelingenbeleid aan de kaak stelden, praktische hulp aan illegale arbeiders of uitgeprocedeerde vluchtelingen gaven en acties voerden rondom deze problematiek. Via Opstand hoopten die diensten aanknopingspunten te vinden. Dat hierbij het leven van verschillende mensen, zonder enige aanleiding, compleet overhoop gehaald werd, werd op de koop toe genomen.

Niet iedereen die zoiets overkomt, zal dat zomaar van zich afschudden

Hysterie We zijn nu ruim vijftien jaar verder en de bevoegdheden die politie en justitie hebben in geval van terrorismeonderzoeken zijn enorm opgerekt, er zijn diverse wetsartikelen toegevoegd en de rechten van verdachten zijn verder ingeperkt. De afgelopen jaren zijn er nog geregeld mensen het slachtoffer geworden van de hysterie en snuffelwoede van genoemde diensten. Maart 2009 werd er na een anoniem telefoontje een Marokkaans gezin in Amsterdam-Noord van het bed gelicht. Allemaal afgevoerd naar het bureau en de hele woning op de kop

i«^»<1

utrecht hetzelfde. En dit zijn dan slechts twee van de vele gevallen van de afgelopen jaren. Niet iedereen die zoiets overkomt, zal dat zomaar van zich afschudden. Zeker niet als je niet hoort waarom en specifiek waarvan je nu eigenlijk verdacht werd. Dat zal wat Stichting Opstand betreft pas duidelijk worden als ooit nog eens het dossier van deze zaak openbaar wordt. Reageren? Mail naar redactie@aclvalvas.vu.nl. Jeroen ten Dam is vrijwilliger bij de Amsterdamse lini<se boel<handel Het Fort van Sjakoo.

In Wonderland 'U hoeft zich geen zorgen te maken, mevrouw. U wordt nergens van verdacht. Uw man ook niet. U hebt geen advocaat nodig. IVIaar in het belang van het onderzoek kunnen we niet zeggen waarom we hier zijn, wat we zoeken.' Met die woorden van rechter-commissaris Van Loohuizen vallen modejournaliste Caroline Dusart en haar man, de columnist Herman Catz, van het ene op het andere moment in een kafkaëske werkelijkheid. Het is het begin van een spannende en verwarrende zoektocht naar waarheid en een kat-en-muisspel dat draait om schuld, wraak en vergeving.

Bij voorbaat schuldig Al die tijd bleef het de betrokkenen onduidelijk waarop de verdenking tegen hen gebaseerd was. Ze kregen geen inzage in het dossier. Af en toe kwam de rechter-commissaris met wat fragmentarische stukken, op vragen van de advocaat werd niet geantwoord. Ondertussen waren de beide journalisten, door al het stof dat de zaak deed opwaaien in de media, een aanzienlijk deel van hun broodwinning kwijtgeraakt. Veel hoofdredacteuren van media waarvoor ze artikelen of onderzoek leverden, schrokken ervoor terug om de samenwerking met hen voort te zetten. Op deze wijze waren ze al schuldig bevonden voordat ze een proces hadden gehad. Krikke schreef zijn woede en onmachtsgevoel gedurende deze hele periode van zich afin zijnDagboefe van eenRara-terrorist (1996), maar bleef met allerlei onopgeloste vragen zitten. Krikkes vrouw, de journalist en schrijver Christine Otten, heeft de kafkaëske affaire nu m romanvorm gegoten. In Wonderland is een literaire reconstructie die, veel meer nog dan de harde feiten, de psychologische dilemma's rond schuld, macht en vergeving naar boven haalt. Maar ook Otten vindt geen echt bevredigend antwoord. Zij houdt het op een rechter-com-

Op de bank

gezet tijdens de huiszoeking. De hele buurt kreeg mee dat het verband hield met de vermeende dreiging van een aanslag op de Arenaboulevard in Amsterdam. Hoe lang zal het duren voordat deze familie het terreurstigma weer van zich af heeft kunnen schudden? In 2004 overkwam een Marokkaans gezin in

Adriaan van Dis over het boek 'Een spannende reconstructie van een politieke affaire uit de jaren negentig van de vorige eeuw. Een verhaal over idealen en ambities, ogenschijnlijk langgeleden, maar o zo dicht bij in een emotie. Een spiegel voor onze achterdochtige tijd. Ongewoon verteld en toch helder. Otten op haar best!'

IVIail Win! Nieuwsgierig geworden naar liet nieuwe boel< van Christine Otten? Onder de sneiste mailers verloot Ad Valvas vijf exemplaren. IVIail o.v.v. de titel naar: actie@advalvas.vu.nl.

Shit, nee! Terwijl de moed haar nog verder in de schoenen zakt, bekijkt ze het blauwe bord met treintijden: de laatste trein naar huis is al vertrokken, twee uur eerder dan normaal. Werkzaamheden aan het spoor. Verloren slentert ze door Amsterdam Centraal, tussen beschonken uitgaanspubliek en lallende voetbalfans. Ze kan niet weg. Haar benen zijn slap, alle energie is uit haar weggezogen. In een roes sms't ze: 'sorry, ik kom terug, de laatste trein rijdt niet. Ik slaap wel op de bank.' Ze had het eerder willen zeggen, de hele avond al. Maar ze had aan tafel gezeten, geluisterd naar de gesprekken. Benauwd, alsof er beetje bij beetje een ballon werd opgeblazen in haar buik, die haar longen langzaam dicht duwde. Hij stond tegenover haar en keek haar aan met

zielige, smekende ogen, als een hond die niet weet wat hij heeft misdaan. Ze kon hem niet meer zien, niet begrijpen dat ze dat gezicht ooit had gezoend en gestreeld. Haar ogen gleden over de tegels van de stationshal. Hij begreep niet waarom ze ging; zelf wist ze niet waarom ze ooit gebleven was. Het was een illusie, een droom om te denken dat ze met zo iemand door het leven kon. Ze had gedacht dat ze hem wel kon veranderen. Dat de gewoonten die al zoveel jaar vastgeroest zaten voor haar zouden breken. Maar nu ze haar ogen had geopend voor de realiteit, zou ze hem het liefst helemaal wegvagen uit haar leven. Alle sms'jes uit haar telefoon, alle e-mails uit haar inbox, alle foto's door de versnipperaar. Nooit meer zijn naam, nooit meer zijn herinnering.

Ineens strekte hij zijn armen uit en greep hij haar vast. Emotieloos als een robot liet ze de omhelzing over zich heen komen, haar armen langs haar lichaam. Toen hij losliet keek ze hem even aan en draaide ze zich om. Ze liep de hal uit, naar de bushalte. In de nachtbus terug zag ze lachende mensen, uitgelaten op weg naar huis na een gezellige avond. Af en toe keken ze haar aan, bekeken ze haar bleke gezicht en haar betraande ogen. Ze keek naar lichtjes in de verte, zag straatlantaarns, en neonverlichting op gebouwen voorbijflitsen. Hoewel de tranen nog over haar wangen rolden, kwam ze langzaam tot rust. Eindelijk was de knoop doorgehakt, het drama voorbij. Tessa van den Brink, cursist schrijfworkshop Otten

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen