1901-1902 Orgaan van de Christelijke Vereeniging van Natuur- en Geneeskundigen in Nederland - pagina 77

73

ren, waardoor Darwin onjuist zou beschuldigd worden van teleologie. Telkens als er van doel gesproken wordt, verontschuldigt men zich. Weismann verklaart alles door de almacht der natuurkeus, maakt allerlei verontschuldigingen, als hij over doel spreekt en noemt dit eene zinnebeeldige uitdrukking. (Zie „Alg. Praedispositie"). Von Baer, de grondlegger der moderne embryologie, sprak nog van Zielstrebigkeit, maar later werd dit beginsel verlaten, de mechanische verklaring moest het eenige zijn. Op het gebied der ontogenie is dit nu op verschillende wijzen beproefd. De veelszins vernuftige theorieën, op dit gebied uitgedacht, zijn te vinden bij Delage. De organismen zouden opgebouwd zijn uit levenseenheden, maar de voorstelling daarvan varieert zeer bij de verschillende schrijvers. Als de voornaamste vertegenwoordigers zijn te noemen: Spencer (physiolog. eenheden), Ha^cke (gemmarien), Naegeli (rai^llen), Darwin (pangenen). Hertwig (idioblasten) en Weismann (biophoren). ' Tegenover de mechanische opvatting is het van belang die van Driesch te stellen. Hij zegt: „dass es im Bereich der ontogenetischen Differenzirungsvorgiinge jedenfals eine Gruppe von Geschehnissen giebt, welche einer aus den anorganischen Disciplinen bekannten Gesetzlichkeitsart nicht unterstehen, sondern eine neue, besondere, besonders gekennzeichnete Art elementarer, d. h. nicht weiter zerlegbarer Geschehensgesetzlichkeit anzunehmen nöthigen und zwar deshalb nöthigen, weil sich principiell keine mit chemisch-physikalischen Mitteln gefertigte maschinelle Einrichtung ersinnen lasst, auf der als Basis sich das vorliegende Geschehen abspielen künnte." In so fern die genannten Vorgange Vorgange an Lebenskörpern sind, ist also jedenfalls für eine gewisse Gruppe von solchen Vorgangen eine ihnen eigene specifische Geschehensart aufgedeckt worden; es ist bewiesen worden, dass der Vitalismus, d. h. diejenige Auffassung, welche in Lebensgeschehnissen Vorgange mit ihnen eigenthümlicher Elementargesetzlichkeit erblickt, zu Recht besleht. (Driesch, Die Lokalisation enz., p. 70). Overgaande op het gebied der anatomie willen we wijzen op de rede van den Hoogleeraar Bolk. Voor hem is het evolutiebegrip het „credo" zijner wetenschap geworden. Hij weet zich niet alleen een geworden vorm, maar ook een overgangsvorm voor een volmaakter geslacht. Het succes dat Bolk had met zijne onderzoekingen is vooral daarom zoo groot geweest, omdat hij verklaringen geeft, die geheel en al overeenstemmen met de heerschende richting. Hy heeft n.l. mechanische factoren van de ontwikkeling aangegeven en de mechanica bezit toch nog de eereplaats (Metam eren theorie, segmentaalzenuwen, ook de verklaring van de sympodie.) Toch kan ook bij dezen

(^Ji,

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen