1901-1902 Orgaan van de Christelijke Vereeniging van Natuur- en Geneeskundigen in Nederland - pagina 74

70

Kunnen physica en chemie de verschijnselen van het leven verklaren? Ziedaar een vraag die men voor een oplossing vatbaar heeft geacht van Lamettrie's „l'Homme machine" af tot aan Kassowitz' „Algem. Biologie" toe, waarvan het eerste in 1748, het laatste in 1899 verscheen. Nogmaals blijkt hierbij, dat men, hoe meer de kennis toeneemt en hoe nauwkeuiiger men onderzoekt, steeds dieper de kloof maakt die tusschen de anorganische en organische natuur bestaat. Men meende een brug gevonden te hebben in de chemische fermenten oflenzymen, maar de twee groote verschillen blijven bestaan als de karakteristieke eigenschappen van het leven, n.l. de processen van assimilatie en deeling. De materie zonder de eigenschappen van het leven en dus zeker zonder de eigenschappen die men alleen in de hoogste uitingen van 't leven, in de psychische, vindt. Geen atomen met aantrekking en afstooting, als beginsel van liefde en haat, zooals Haeckel en andere willen, matei ie en leven zijn geheel onderscheiden. Het zou niet moeilijk zijn tal van uitspraken te verzamelen waarin dit groote verschil van doode en levende stof duidelijk uit komt. (Zie o. a. Mees). Maar nu moet ook op de consequenties gelet worden. Indien men het hemelsbreede verschil niet aanneemt, dan komt men er toe om eene generatie spontanea waarschijnlijk te achten. Dit heeft Haeckel dan ook gedaan, hij nam als organismen van de eenvoudigst denkbare samenstelling de meneren aan, die door middel der generatie spontanea uit de anorganische stoffen zouden ontstaan zijn. En daar staat dan de bekende stelhng van Vu'chow tegenover: Omnis cellula e cellula, die alleen reeds een positief bewijs is tegen de zoogenaamde continuïteit in de verschijnselen. De discontinuïteit kan dus bewezen worden uit de twee groote feiten dat nietlevende stoffen en protoplasma principieele verschillen aanbieden en dat leven alleen leven voortbrengt. De tweede niet te overbruggen kloof wordt geleverd door de ziel van den mensch. In Gen. II vers 7 staat: „En de Heere God had den mensch geformeerd uit het stof der aarde, en in zijne neusgaten geblazen den adem des levens: alzoo werd de mensch tot eene levende ziel. Omdat de woorden 4'^x'^ en anima eene ruime beteekenis hebben, dient er op gewezen te worden, dat de menschelijke ziel, waarvoor een bijzondere naam, tot meerdere helderheid der begrippen, misschien gewenscht zou zijn, de bijzondere plaats aan den mensch geeft. In de psychologie van Bavinck en in die van Vogels kan men daaromtrent nader ingelicht worden. Interessant is de strijd over de bijzondere plaats van den mensch tusschen twee beoefenaars der natuurwetenschappen n.l. Emery en Wasmann, (Biol. Uentralblatt

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen