1903 Orgaan van de Christelijke Vereeniging van Natuur- en Geneeskundigen in Nederland - pagina 132

126 hoogen druk wordt afgescheiden of in zulk een geconcentreerden vorm. Tot zekere hoogte wordt deze theorie door de voorstanders der mechanische theorie zelf weerlegd. Om de theorie der evolutie te verdedigen, wordt telkens aangenomen dat het leven, dat toch eens op deze aarde moet ontstaan zijn — daarover is geen verschil mogelijk — eenvoudig was, zelfs in vergelijking van het eenvoudigste leven van thans. Dat dit gepaard ging met vermindering van levenseigenschappen wordt echter niet vermeld; niemand schijnt dit aan te nemen. Het vermogen tot voortplanting toch moet aangenomen worden; dus ook het vermogen van assimilatie, waartoe de absorptie en secretie behooren, en dat door Brücke als het beste criterium kan gelden voor het onderscheid tusschen eene machine en een organisme. De vitalist beroept zich niet op het complex zijn, maar op de verschijnselen, die op het eerste gezicht zich onderscheiden van de zuiver physische en chemische, en wordt door verdere studie in deze meening versterkt. „In dieser Pahigkeit der Selbsterhaltung werden wir die wesentlichste Eigenschaft der Lebewesen zu erkennen haben." *) Zonder deze bijzondere eigenschap, alleen de levende cel eigen, zouden we hebben, om op het beeld van Heidenhain terug te komen, een stoomboot zonder stoom en zonder kapitein; een boot dus, die evenals het schip passief door den stroom wordt voortbewogen. Door grootte, gewicht, structuur misschien iets langzamer, doch stroomopwaarts gaat het niet en juist dit tegen den stroom opgaan, treffen we aan bij de levende cel. De secretiedruk kan den filtratiedruk overtreffen, zooals we bij de-speekselklier waarnemen, het gesecerneerde kan geconcentreerder zijn dan de oorspronkelijke vloeistof, zooals de urine bewijst. En wat de resorptie betreft, het darmepitheel kan zoowel uit hypisotonische en isotonische, als uit hyperisotonische oplossingen eene solutie tot zich nemen; hierbij nog buiten bespreking latende, dat ook onopgeloste stoffen worden geresorbeerd. Ook daar waar het biologische wat druk en concentratie betreft blijft binnen de grenzen door het physische gesteld, zooals bij de lymphe het geval is, is dit daarom nog niet zuiver physisch. Op tal van manieren toch is te bewijzen dat de „wijze waarop" een andere is. De poging dus om dit alles physisch-chemisch te verklaren, moet daarom opgegeven worden. Al denke men zich al deze krachten in den gunstigsten zin gecombineerd, met het vlies, dat het gunstigst

1) W. Ostwald. Vorlesuügeü über Natnrphilosophie, 1902 pag.

Sli.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen