1903 Orgaan van de Christelijke Vereeniging van Natuur- en Geneeskundigen in Nederland - pagina 64

58

Vrij Onderzoek en Katholieke Wetenschap. O In verband met de discussies, die naar aanleiding van het bekende voorstel-Van Dale in onze Vereeniging ontstaan zijn, kan het van belang zijn eene brochure te bespreken, die dit jaar verschenen is, waarin beschouwingen te vinden zijn, die met onze aanhangige quaestie ten nauwste samenhangen. Zij is getiteld: Vrij Onderzoek en Katholieke Wetenschap en geschreven door een Hoogleeraar aan de Universiteit te Weenen (Hoogleeraar in de Physische Geologie en Directeur van het K. K. Centraalinstituut voor Meteorologie en Aardmagnetisme), Hofraad Dr. J. M. Pernter. Dr. Mac Eliot (een pseudoniem volgens „Onze Eeuw") heeft haar vertaald en van eenige aanteekeningen voorzien. Uitdrukkelijk vermeldt de vertaler echter, dat hij niet geheel alles zou willen onderschrijven, wat in de brochure te lezen staat. De dagbladen hebben indertijd melding gemaakt van de benoeming van een Katholieken Professor te Straatsburg. Deze benoeming heeft tot veel geschrijf en scherpe critiek aanleiding gegeven, en de grijze Mommsen stond vooraan in de rij van hen die meenden, dat daardoor aan het ,onderzoek zonder vooropgestelde waarheid" (Voraussetzungslos) de nekslag gegeven werd. De schrijver begint nu op te noemen, wat onder dat onderzoek niet verstaan wordt en zegt de volgende beteekenis daaraan te moeten hechten: „De onderzoeker mag geen positief-religieuse, vooral geen Katholieke wereldbeschouwing hebben, d. w. z. hij mag vooral geen streng geloovige Katholiek zijn." Indien zulk eene beteekenis aan dat woord gehecht wordt, gevoelt zich de schrijver in zijne wetenschappelijke eer getroffen en acht zich verplicht te bewijzen, dat deze verbanning der Katholieke overtuiging en wereldbeschouwing uit het veld van onderzoek ongerechtvaardigd is. Is er één vaststaand resultaat der wetenschap, één vrucht van onderzoek, welker waarde onomstootelijk bewezen is, dat eene tegenspraak vormt tot een Katholiek dogma? Meeningen, hypothesen, systemen komen daarvoor natuurlijk niet in aanmerking en dan kan gezegd worden, dat zijne wereldbeschouwing hem bij het objectieve onderzoek volstrekt niet in den weg staat en hem niet kan dwingen de als vast en zeker erkende waarheid te verbloemen of niet bekend te maken.

') N. V. d. E. Ook dit stnk blijve tot eigen kring beperkt.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen