1949 Geloof en Wetenschap : Orgaan van de Christelijke vereeniging van natuur- en geneeskundigen in Nederland - pagina 64

52

Dl J P VAN ROOIJEN

De elegante willekeur m hun optreden, die de contingente verschijnselen typeert schept in het licht van het voorafgaande blijkbaar een moeilijkheid en wel deze, dat de door God veiordineerde en sindsdien bestendigde orde in de natuur geen aanknopingspunten biedt Een tegenstelling is uiteraard met m het geding, veeleer zal een nauwkeurige analyse van het toeval tot de erkenning nopen, dat de harmonie in de schepping door de contingente gebeurtenissen met verstoord doch juist omgekeerd schoner en levendigei wordt Niettemin staat vast, dat wij m de onmogelijkheid verkeren om rechtstieeks uit de bestaande orde in de natuur tot de oorzaken van een toevalsevenement op te klimmen en alsdan blijft slechts over de omgekeerde weg te bewandelen en uit de contingente aard van een verschijnsel tot de veelvuldigheid en ondoorzichtigheid van de werkende oorzaken te besluiten. Ontegenzeggelijk wordt ook alle contingent natuurgebeuren in volstrekte zin door God bestierd zodat het betreffende ontwikkelingsproces van stap tot stap en m de geringste details door Zijn vaderhand wordt geleid Intussen zou men zich op het standpunt kunnen stellen, dat Gods vingeren hier met de gestadige regelmaat betrachten die ten aanzien van de vaste orde der dingen waarneembaar is en alsdan in het menselijk brein de conceptie van natuurwetten doet ontstaan, m die gedachtengang moet het toevallige karakter van onvoorziene gebeurtenissen juist uit het ontbreken van wetmatigheid worden verklaard. Tegen deze opvatting rijzen evenwel zulke ernstige bedenkingen dat ZIJ naar mijn mening met gehandhaafd kan worden Allereerst dient te worden opgemerkt, dat een scherpe onderscheiding tussen stellige en contingente verschijnselen kwalijk in overeenstemming is met de organische eenheid, die zich overigens m de ganse schepping openbaart Het wetenschappelijk onderzoek demonstreert bij herhaling de schriftuurlijke visie, dat aan de veelvormigheid in de natuur altoos parallelismen en analogieën ten grondslag liggen aan deze waarheid nu wordt afbreuk gedaan door een betrekkelijk willekeurige splitsing, waarbij al het contingente tot een afzonderlijk milieu wordt verenigd. Voorts mag niet uit het oog worden verloren, dat de onderscheiding tussen stellige en onzekere evenementen beheerst wordt door de ogenblikkelijke stand van het wetenschappelijk onderzoek, zodat WIJ met een verplaatsing van de grenslijn te allen tijde rekening moeten houden. Het is bij voorbeeld bekend, dat diverse verschijn-

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen