1949 Geloof en Wetenschap : Orgaan van de Christelijke vereeniging van natuur- en geneeskundigen in Nederland - pagina 105

DE PARAPSYCHOLOGIE

89

sen, toont hij zijn belangstelling. Een aantal moderne predikanten, welke zich met de parapsychologie bezig houden, zijn spiritisten, terwijl zij daarbij dikwijls hun wereldbeschouwing opbouwen vanuit de onthullingen van allerlei simpele z.g. openbaringsmediums, waar zelfs de laatste sporen van rationele correcties ontbreken. Trouwens ook bekende parapsychologen als T e n h a e f f e n D e J o n g zijn in laatste instantie geneigd de spiritistische hypothese te hulp te roepen. Het is nu vooral de laatste tijd opmerkelijk, dat een enkele theoloog de parapsychologie belangrijk acht voor de theologie. Maar juist hier vinden we, naar ik meen, een geweldige overschatting van de betekenis der parapsychologie, welke haar grondoorzaak vindt in een onjuiste vereenzelviging van parapsychologie en irrationalisme. Hier nu vinden we de gelegenheid om te trachten de belangrijke vraag: W a t is de zin en de betekenis der parapsychologie? te beantwoorden! Om tot een beantwoording van deze vraag te komen, moeten we allereerst constateren, dat het haar eerlijk streven is om wetenschappelijk te willen zijn en wel, zoals bij elke wetenschap, om het weten zelve. Ook de parapsychologie streeft naar een uitbreiding van de kennis en het inzicht omtrent de mens. Maar wij wezen reeds op het merkwaardige feit, dat zij in tegenstelling met de meeste andere wetenschappen het stadium van het naïeve empirische realisme nog zo onvast overschreden heeft. Haar philosophisch fundament zoekt ze tot nog toe in overwonnen monismen. Terwijl de psychologie aan alle kanten tot diepere inzichten kwam en tot haar anthropologische kernstructuur object van onderzoek werd, maakte de parapsychologie slechts vorderingen in nieuwe proefopstellingen en kwam zij tot een uitbreiding van experimentele resultaten. De nieuwste philosophische fundering wordt gezocht in een nieuwe monadenleer, welke realistisch moet zijn en berusten op een grondslag van feiten. Deze monadenleer sluit in wezen bedenkelijk nauw aan bij de spiritistische hypothese, waarbij het begrip geest meer in het vlak der ervaring wordt gehaald. W e zien zo, dat een bevredigende philosophische hypothese niet gegeven werd. De parapsychologie wordt beheerst door het experiment en zij heeft de moderne wending naar de anthropologie en de ontologie nog niet voltrokken. Ervaring en zijn worden er ten onrechte nog geïdentificeerd. De parapsychologie maakt op degene, die haar werkmethoden bestudeert, een te simplistische indruk. Het gehele probleem der gemeenschap wordt verwaarloosd. Z o is de telepathie.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen