1950 Geloof en Wetenschap : Orgaan van de Christelijke vereeniging van natuur- en geneeskundigen in Nederland - pagina 162

138

R. J. FORBES

en techniek door h a r e v o n d s t e n . M e t n a m e geldt dit voor de v r o e g e M i d d e l e e u w e n , die uit de schaarse gegevens toch reeds een uiterst belangrijke periode lijkt in deze ontwikkeling v a n onze W e s t e r s e maatschappij en h a r e machines. D e diepste o o r z a a k v a n het ontb r e k e n v a n de machine in de O u d h e i d ligt niet in economische factoren, m a a r in de diepten v a n de fundamenten der godsdienstige en zedelijke normen w a a r o p deze oude wereld w a s o p g e t r o k k e n . Belangrijk is o.a. dat het Christendom de antieke n a t u u r b e s c h o u wing o m v e r w e r p t en a a n de n a t u u r alle heiligheid ontneemt, welke steeds h a r e ,,zakelijke" b e n a d e r i n g h a d belemmerd. E e r s t d a a r d o o r w o r d t n a t u u r b e s c h o u w i n g en gebruik v a n natuurlijke krachten in volle o m v a n g d e n k b a a r en mogelijk. Deze conclusie alleen al toont ons de d w a a s h e i d v a n het afdoen v a n dit verschijnsel in enkele p e n n e s t r e k e n , w a a r het gaat om een historisch verloop v a n dertig eeuwen in zeer verschillende beschavingen. N o o t : V o o r v e r d e r e details zie: R. J. Forbes, T h e Ancients a n d the M a c h i n e , Archives Internationales d'Histoire des Sciences N o . 8, 1 9 4 9 , 9 1 9 — 9 3 3 .

Bespreking referaat Prof. Ir Forbes : Dr Fokkens : 1. Is het verhaal, dat Archimedes met zijn spiegel de Romeinse schepen in brand heeft gestoken, juist ? 2. Waar zijn de gilden 't eerst ontstaan ? Antwoord : 1. Hierover zijn geen positieve gegevens bekend. Legendevorming ontstond vlug in de antieke tijd. 2. Men zou kunnen zeggen, dat zolang er beschavingen bestaan, er ook gilden zijn. Wij kennen b.v. uit Egypte contracten met gilden. Het waren meer verenigingen met godsdienstige, morele en ethische strekking, dan vakverenigingen. Spreekt men van politieke invloed van gilden, dan deed deze zich ook wel gelden, b.v. in 't opkomen voor 't recht om godsdienstige plechtigheden te houden. Dr Knoppers : 1. Hoe kwamen de Grieken aan de volmaakte handwerktechniek ? 2. Waar er gen massaproductie was en een ieder voor zijn dagelijks brood werkte, is het dan mogelijk dat er ook nog gelegenheid was om kapitaal te vormen ? Antwoord : 1. De techniek der Grieken bouwt weer voort op een oudere techniek. In Egypte b.v. was men al zeer bedreven, om de grote brokken steen nauwkeurig op vorm te maken. Het technische afwerken zonder haast (er was geen klok !) maakte, dat alles zeer nauwkeurig werd gemaakt. 2. Bepaalde mensen werden rijk (en dan eigenlijk alleen in de vorm van landgoederen) door bepaalde coups : b.v. door samen een of ander

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen