1951 Geloof en Wetenschap : Orgaan van de Christelijke vereeniging van natuur- en geneeskundigen in Nederland - pagina 190

166

Dr G. A. LINDEBOOM

Is die opbloei, althans ten dele, te danken aan de impulsen, die hij gaf? Waarmede heeft hij de natuurwetenschap verrijkt? Waaraan dankt hij eigenlijk zijn vaste plaats in de geschiedenis der wijsbegeerte en in die der natuurwetenschap? Ziedaar enige vragen, die oprijzen bij een benadering van dezen man, die bij zijn leven een omstreden figuur was, en nóg een omstreden figuur is bij de nakomelingschap, die tegenstrijdige oordelen over hem velt. Wellicht is het sterke contrast tussen zijn levensgang en zijn werk hier ook niet geheel vreemd aan. LEVEN Hij kwam in de wereld, in 1561, als een bevoorrechte, een telg van een adellijk Engels geslacht. Zijn vader was lange jaren LordGrootzegelbewaarder, en verkeerde in de kringen van het hof. De godsdienstige overtuiging, waarin hij opgevoed werd: — Anglicaans, met een Calvinistischen inslag door zijn moeder — verloochende hij later niet, al beïnvloedde ze zijn wijsgerig denken nauwelijks, daar hij de geopenbaarde waarheid gescheiden hield van de door eigen onderzoek verworvene. Hij studeert en is op 19-jarigen leeftijd reeds in het buitenland, in Zuid-Frankrijk, als de dood van zijn vader, die geen middelen nalaat, hem terug roept naar het vaderland en noopt in eigen onderhoud te voorzien. Hij slaagt hierin, en komt in 1584 reeds in het Parlement, mede door de hulp en protectie van Essex. Later treedt hij, op verzoek van zijn vorstin, als aanklager tegen zijn vroegeren beschermer op in een proces, dat met een doodvonnis voor Essex eindigt. Het ethisch defect, dat hier voor veler (hoewel niet aller i) besef aan het licht treedt, verhindert zijn verderen opgang niet. Hij koestert zich in de gunst van den monarch, leeft op grote voet, en houdt een grote staat; hij krijgt, als eertijds zijn vader, het Grote Zegel te bewaren, wordt in 1618 zelfs Lord Kanselier, en baron van Verulam. Maar in dit zenith staat zijn ster slechts kort; drie jaar later verliest hij die post op een ernstige aanklacht van corruptie. Hij kan die niet ontkennen, slechts met een verwijzing naar het algemeen zedenbederf verzwakken, en wil toch de rechtvaardigste rechter in Engeland van de laatste 50 jaar geweest zijn. De duur van de gevangenschap, door het Parlement aan 's konings inzicht overgelaten, bedraagt niet meer dan enkele dagen, maar hij moet zich terugtrekken uit het openbare leven, gaat naar zijn landgoed in de provincie, en sterft in 1626.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen