1952 Geloof en Wetenschap : Orgaan van de Christelijke vereeniging van natuur- en geneeskundigen in Nederland - pagina 96

76

Dr P. GROEN

aan de landbomvmeteorologie en aan de maritieme klimatologie, om maar enkele toepassingen te noemen. Ik wil hier verder niet bij stil staan, doch vraag tenslotte nog even Uw aandacht voor die tak der geophysische wetenschappen, waarover we nog niet spraken: de physische oceanografie, de natuurkunde der zeeën. Ook hier kan de wetenschappelijke onderzoeker naar vele zijden maatschappelijk nuttig zijn en zijn de wetenschappelijke problemen, die hiertoe onderhanden genomen moeten worden, vele. De drie voornaamste belanghebbenden zijn : het visserij-onderzoek, de waterstaatkundige kustbeveiliging en verbetering en de oorlogvoering ter zee. Voor elk van deze belanghebbenden zijn meer dan één onderdeel van het wetenschappelijke zeeonderzoek van gewicht. Overzien we het geheel der onderhavige vraagstukken, dan vallen ons twee hoofdproblemen van grote omvang op als van bijzonder belang op dit ogenblik. Deze zijn : ten eerste het probleem van de veelzijdige wisselwerking tussen de dampkring en de zee — onder andere de vraag hoe eerstgenoemde, die sneller verandert, de laatstgenoemde beïnvloedt en er in zekere zin leiding aan geeft — tot in haar grootste diepten; in de tweede plaats de leer der watergolven in het algemeen, der zeegolven in 't bijzonder (inwendige zowel als uitwendige). Dat het eerste probleem inderdaad in vele opzichten nog een probleem is, zal U, vooral na wat ik gezegd heb van de meteorologie, niet verbazen. Dat de leer der watergolven nog zoveel te onderzoeken overlaat, zou ons wèl mogen verbazen. Wanneer we bedenken, dat van velerlei dusgenaamde golfverschijnselen der physica betrekkelijk geperfectioneerde theorieën aanwezig zijn, dan mag het ons inderdaad verbazen, dat die goede oude watergolven ons nog voor zoveel vragen stellen. Doch het is zo, en de oorzaak daarvan ligt gedeeltelijk in het feit dat ook hier weer de turbulentie zo'n grote rol speelt. We zouden het spel van turbulentie en watergolven een spel van orde en wanorde kunnen noemen, doch de regels van dit spel zijn ons hier minder goed bekend dan bij het gelijknamige probleem uit de statistische mechanica der mengkristallen. Natuurlijk zijn de hydrodynamische grondwetten ons wel bekend, doch het gaat er bij deze geoph}'sische problemen om, die — wat ik noemde — „geïntegrc<n-de" wetten te vinden, die ons de geophysische verschijnselen d o o r z i c h t i g e r kunnen maken. En hiermee moge ik mijn kort en wellicht enigszins grillige excursie langs en door het domein der geophysische wetenschappen besluiten. Het gezegde moge voldoende geweest zijn om te illustreren hoe-

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen