1953 Geloof en Wetenschap : Orgaan van de Christelijke vereeniging van natuur- en geneeskundigen in Nederland - pagina 46

32

G. A. LINDEBOOM

van ons denken, spreken van psychische invloeden, voorwaarden, oorzaken, psychogenese. In dien zin vragen we : hoe leidt nu een emotie tot psychische verschijnselen ? Freud, de grootmeester der psychoanalyse, die het verband tussen emotie en lichamelijke verschijnsel, door de Franse school ontdekt, het eerst diepgaand bestudeerde, schiep omstreeks de laatste eeuwwisseling het begrip der conversie. De emotie, die zich niet langer langs de gewone kanalen kan uiten, in de repressie teruggedrongen wordt naar de diepere lagen van het bewustzijn, stuwt op en slaat, als door een kortsluiting, een onwettig zielslichamelijk contact, neer in het lichamelijk verschijnsel, in dit geval der conversie echter niet in de vegetatieve sfeer, maar in die der beweeglijkheid en van het pijngevoel. Deze voorstelling, die nogal een natuurwetenschappelijken indruk maakt, wordt echter aangevuld door een zinvolle duiding van het symptoom. De hysterische verlamming is dan een geconverteerde hevige sexuele drang, die uit morele of sociale overwegingen is teruggedrongen. Voor zulk een verlamming, waarbij geen enkele organische afwijking bestaat en die den orgaanpathologischen arts als een ongepaste grap voorkwam, die hem zich dikwijls van den lijder deed afwenden, rijst in Freud's conceptie een begrip, dat op geen andere wijze is te erlangen. Het symptoom drukt symbolisch de teruggedrongen emotie èn haar afwijzing uit, en geeft zo een zekere ontspanning. De omstandigheid, dat de psychotherapeut door het wekken van het inzicht in deze genese bij den lijder, een snelle genezing kan bewerkstelligen, scheen een argument daarbij voor 's mensen redelijke natuur. Hoe ver is men hier echter af van de oude geneeskundige opvattingen omtrent ziekte en ziekteoorzaak ! Het ziekteverschijnsel wordt hier begrepen als een symbolisch substituut van de gefrustreerde emotie, een soort Ersatz, die toch ontspanning geeft. Het ziekteverschijnsel wortelt hier in het gevoelsleven, wordt geduid uit het eigene der persoonlijkheid en vertoont onmiskenbaar een zin, — een zin die gegrepen moet worden om den zieke te kunnen verstaan en te helpen. De zieke als subject staat hier centraal. In een tijd van voortschrijdend orgaanpathologisch en analytisch denken is het merkwaardigerwijs de taak der Tpsycho-analyse geweest voor het eerst synthetisch te werken en Uchamelijke verschijnselen te betrekken op het middel-

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen