1954 Geloof en Wetenschap : Orgaan van de Christelijke vereeniging van natuur- en geneeskundigen in Nederland - pagina 73

MICHAEL SERVET

57

dienen om bloed voor de voeding der longen aan te voeren. Die opmerkelijke grootte moest dus verklaard. En tenslotte merkte hij op, dat het septum ondoorgankelijk is. Op deze overwegingen grondt hij zijn conclusie, dat het bloed uit de longslagader naar de longader gaat en dus langs dezen omweg, en niet door het tussenschot, van de rechter naar de linker hartzijde komt. De conceptie van Sei-vet is nog niet in alle opzichten integraal. Hij laat de mogelijkheid nog toe, dat er enig bloed door het tussenschot heen „zweet" (licet aliquid resudare possit). Hij neemt aan, dat in de longader een vermenging van lucht met bloed plaats vindt, welk mengsel tenslotte in het hart zelf, door de specifieke werkzaamheid van het hart, het bloed tot spiritus vitalis omvormt. Er is een strijd over de prioriteit van de ontdekking van de longcirculatie; niet over de beschrijving er van, want die van Servet in 1553 was de eerste. Intussen kwam er van Realdo Colombo, die van 1544—1547 op de catheder van Vesalius hoogleraar in Padua was geweest, in 1559, na zijn dood, een ontleedkundig werk, waarin hij in ongeveer dezelfde bewoordingen de kleine bloedsomloop beschrijft. Het boek was enige jaren te voren gereed gekomen en van een gedateerde opdracht voorzien, en Colombo eist nadrukkelijk het recht van de ontdekking voor zich op. Hij beroept zich ook op vivisectorische proeven, waarin hij gezien heeft, dat de longader tijdens het leven niet met lucht, doch met bloed gevuld is. Dit physiologische argument wordt bevestigd door den Spanjaard Valverde, die in 1556 in een werk (met een opdracht van 1554) ook de beschrijving geeft en zich beroept op proeven op levende dieren, die hij met Colombo heeft verricht. Colombo voert tenslotte nog een clinisch argument aan, als hij opmerkt, dat de artsen weten, dat, wanneer er helder rood bloed wordt opgebracht, dit uit de long komt: in de long moet het bloed dus veranderd worden in slagaderlijk bloed. De ontdekking van den kleinen bloedsomloop zat in die jaren dus als het ware in de lucht. Het is niet onwaarschijnlijk, dat ze in It.^.lic is geschied, en dat Servet, die imm_ers in Parijs Italiaanse vrienden had, ook in Italië, zeer waarschijnlijk zelfs in Padua, is geweest en op deze wijze er weet van heeft gekregen. Intussen is de hele prioriteitsstrijd min of meer zinloos geworden, sinds gebleken was, dat bij de Arabieren merkwaardigerwijze de longcirculatie reeds drie eeuwen eerder bekend was. Het is Ibn-An-

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen