1955 Geloof en Wetenschap : Orgaan van de Christelijke vereeniging van natuur- en geneeskundigen in Nederland - pagina 62

42

DISCUSSIE VOORDRACHT POPMA

geschied" Eeist iets over daar is geschreven We gebruiken de Schuft bij alle weik, ook bij het nadenken ovei de raenseLjke natuu' Geeft de Schrift steun aan de opvattmg, dat we de mens mogen beschouwen als een centiale ziel en een perifeer lichaam' Ja jV^aar de moeilijkheden zijn hier vele Als we het spraakgeb^-uik van de Schrift volgen, vinden we daarin een zeker patroon Lang met eKe exegeet zal dit eikennen Soinmige exegeten achten zich aan de eer hurnei exegese verplicht -vol te houaen, dac zulk een patroon er n e t is en met zyn kan Dat noemt men de viijheid van de exegese, m f^ite 's dit een gebondenheid die er n et zijn mag De verstaanbaarheid van de He'li^e Schrift maakt zulk een patroon op confessionele gronden m hoge mate waaischijnlijk, en wie beweert als ik exeget'seer vergeet ik principieel heel m'jn confessie — aie v/eet niet wat hij zegt In het betekenisverloop van het woord „v/ereld" m de Bijbel tekent zich Gods omgang met Zijn schepping af omgang, conversatie, gesprek In dit verband spieekt Vollenhoven van de „dialectiek der Heilige Schriit" Ook m het betekenisverloop van woorden als ,,hait", „ziel', ,,geest" tekent zich aeze dialectiek af En komen we die dialectiek op het spoor, dan vinden we de steun die de Schrift aan de opvatting ziel-lichaam als centrum der penferie biedt — Nu de vei antwoording tegenover de histoiie Het nadenken ovei de mens 3C ouder dan de geschiedenis van de wijsbegeeite, maar m deze geschiedenis vmdcn we al een ovei stelpende rijkdom van typen Wie eigen opvatting, die hij door de Schrift poogt te doen inspireren, scherp onaer woorden wil brengen, moet die opvatting lastorisch en critisch vei antwoorden Daarbij bbjkt enerzijds, dat de Schriftgelovige geen enkel buiten-Schriftuurlijk schema kan overnemen, maar dat hij van vele ervan verrassend veel leeit Dat is geen wondei wie philosopheert kiest zich een plaats m de geschiedenis van de wijsbegeerte, en kan zich van die geschiedenis nooit isoleren, hij mag het ook niO^ pogen Bovendien al die denkers die zonder Schriftopemng nadachten over de weield en de mens, dachten toch over dezelfde kosmos na als waaiin wij nu leven en waai van we onderdeel zijn In een discussie tussen prof Strasser en prof Dooyeweerd tijdens het philologencongres 1950 bleek, dat prof Strassei op andere gronden tot dezelfde conclusie was gekomen als prof Dooyeweerd, t w dat v/e alle reden hebben de zgn geestelijke functies lichamelijk te noemen Ik schrijf dit toe aan het feit dat wie vanuit verschillende uitgangspunten dezelfde werkelijkheid bekijken, heel wel tot ten dele evenwijdig lopende resultaten kunnen komien Praten ze door, dan zal zich onvermijdelijk hot v^ersch'l m uitgangspunt openbaren — U zult bemerkt hebben, dat ik het woord ,,geest" tot nog toe bijna geheel heb genegeerd Met opzet Het ligt m i m andere sfeer We kennen allemaal de anthropolog'sche idee, welke m de menselijke natuur lichaam, /iel en geest onderscheidt De beweging voor calvinistische wijsbegeeite heeft deze zgn trichotomie op histoiicale gronden afgewezen Natuurlijk erkent ze graag, dat de woorden ,,zier' en , geest" vaak door elkaar gebruikt worden Maar er zijn redenen, waarom men het wooid „geest" liever reserveert voor iets anders Namelijk voor de richting, w a a i m een menselijke activiteit zich beweegt Philosopheren m Schriftuuilijke geest, is wijsbegeerte beoefenen in Schriftuurlijke richting, en als ik opmerk dat de gangbare medische etniek nog zeer m hippocratische geest gevat wordt, bedoel ik dat z j zich m de richting van Hippocrates' medisch-ethisch denken beweegt — Deze poging tot beantv/oording is met alleen uiterst sumrniei, ze is ook zeer onvolledig en daardoor gebrekkig Ik heb gepoogd v/at nadiuk te leggen op wat me m deze dingen het belangrijkste toeschijnt de voiamv/oording tegf nover Schiift on historie Met beide zijn we pas begonnen al zijn er vruchtbaie resultaten aan te wijzen Gevaarlijk misveistand zou het zijn te menen dat Qie verantwoording vrijwel gereed is Het Schriftgebruik is nooit gereed, en moet bij elke stap opnieuw ondernomen worden En de historisch-cntische fundering van het eigen standpunt kan vandaag nog niet

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen