1955 Geloof en Wetenschap : Orgaan van de Christelijke vereeniging van natuur- en geneeskundigen in Nederland - pagina 233

DE POPULARISERING DER NATUURWETENSCHAP

175

den en werd na eeuwen bevrijd van het Aristotehsch juk. In deze eeuw bereikte zij haar hoogste glorie. Ze leert ons de broosheid van het leven, bewijst het bestaan van God en is onmisbaar voor handel en geneeskunde. — Over de orde en derzelver zigtbaarheid onder de schepselen. (Amsterdam, 1765). Daar het onmogelijk is dat een alwijs Schepper een chaotische wereld schept, is er overal in de natuur orde, ook al doorzien wij die niet schakel voor schakel, omdat ons verstand is beneveld. — Over de Wijsbegeerte en het noodzakelijk gevolg dat een opregt wijsgeer ook een christen moet zijn. (Amsterdam, 1767). De Bijbel veroordeelt alleen de valse filosofie (Col. 2 : 8), maar wijst ons, buiten alle rede om, de weg als zelfs de ware wijsbegeerte te kort schiet. — Over de Winden, waarin Gods wijsheit, goedheit en almagt op eene zigtbaare wijze wordt aangetoond. (Amsterdam, 1769). Bosma's „Gronden der Natuurkunde" (Amsterdam, 1764, 2e dr. 1793) geeft een overzicht van de „leerstof". Het is opgesteld „tot gebruik mijner toehoorderen om voor een leidraad te strekken, volgens welke ik hen mijne jaarlijksche lessen over de proefondernemende natuurkunde zou mogen verklaren". Theorie en proeven zijn ontleend aan de werken van Nollet, Desaguliers en van Musschenbroek. In de voorrede bedankt Bosma zijn toehoorders voor het hem verlenen van „vrije toegang tot hunne Weledelens Natuur- en Werktuigkundige Kabinetten en het gebruik van de daarin voorkomende werktuigen". Evenals Fahrenheit gaf Bosma een programma van zijn „colleges" uit. Dat van 1765 vermeldt onder andere: „een Wis-Natuurkundig collegie voor (niet meer dan 25) Heeren, die der Geometrie magtig zijn, 's Maandag's avonds van 7—9 Uuren; een proefnemcnd Natuurkundig collegie alleen voor Dames i-*), 's Dindag's avonds van 6—8 Uuren en een proefnemend Natuurkundig collegie voor (niet meer dan 30) Heeren, Donderdag's avonds van 6—8 Uuren". Nog in 1790 stond Bosma bekend als privaat-leraar in de natuurkunde 14). Zijn leerboek is het eerste, dat na de „Beginselen der Natuurkunde" van van Musschenbroek (1736) in het Nederlands werd uitgegeven i^). De belangstelling voor de natuurkunde in Middelburg gewekt door de lezingen van Desaguliers (1729) werd daar verlevendigd door de lessen van de geneesheer Leonard Stocke (1710—1775) i^). Stocke, die

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen