1955 Geloof en Wetenschap : Orgaan van de Christelijke vereeniging van natuur- en geneeskundigen in Nederland - pagina 321

RAAKVLAKKEN TUSSEN MEDISCHE EN PASTORALE ZORG

249

jaren dikwijls zeer sterk, maar dat neemt niet weg, dat het de mens als ideaal voor ogen staat. Het streven naar dit ideaal geeft een levensvulling, het bereiken daarvan levensvervulling, gevolgd door het zich scheppen van een nieuw ideaal. Indien echter het gestelde toekomstbeeld niet verwezenlijkt kan worden, staan er twee wegen open: óf men stelt zich tevreden met een minder hoog gesteld doel, óf men blijft streven naar het primaire, met als gevolg de teleurstelling, welke o.a. zich kan uiten in het ziek worden. Ook bestaat de mogelijkheid, dat ziekte in het ideaal is opgenomen. Hierbij gaan onze gedachten onwillekeurig uit naar de rente-neurosen en dergelijke. Zo hebben wij nu gesproken over de causaliteit, de rationaliteit en de finaliteit, welke wij bij de ziekte vinden. Zo het al moeilijk is, deze drie aspecten voor de duidelijkheid apart te bespreken, het is vrijwel onmogelijk ze bij een bepaalde ziekte uiteen te houden, omdat nu eens het ene, dan weer het andere aspect overheerst, en omdat zij steeds door elkaar heen geweven zijn. Alvorens over te gaan tot de raakvlakken van deze medische aspecten van het ziek zijn met de pastorale zorg, is het duidelijkshalve beter eerst nog een enkele opmerking te maken over de mens. Uit de aard der zaak kunnen hier ook slechts enkele punten worden aangestipt, die in geen enkel opzicht op volledigheid aanspraak maken. De laatste decennia is er meer en meer de nadruk op gelegd, dat de mens een psychosomatische eenheid is, die als eenheid reageert op de invloeden welke op hem af komen. Zoals gezegd, moeten wij de mogelijkheid open houden, dat de mens meer is dan de som van psyche en soma, welke wij dan nog liever zien als aspecten dan als delen. Het causaal-determinisme gaat uit van de veronderstelling, dat er een rechtstreeks verband is tussen een bepaald trauma en een daarvan afhankelijk ziektebeeld. Maar het veronderstelt meer. Typisch komt dit tot uiting in de leer van de neurosen, zoals Freud deze heeft ontwikkeld. Hier wordt gewezen op het feit, dat de mens een product is van zijn verleden, en dat de belevenissen, welke hij in zijn jeugd heeft doorgemaakt, steeds weer, zij het onbewust, invloed uitoefenen op de beslissingen, welke hij later neemt. Zo is een bepaalde handeling geen vrije keuze uit verschillende mogelijkheden, maar wordt deze uiteindelijk geheel of voor een belangrijk deel bepaald door onbewuste factoren. De mens is dus niet vrij, maar is gedetermineerd. Hij kan alleen weer vrij worden door een psycho-analyse, waarbij hij vroegere situaties opnieuw gaat doorleven en verwerken, zodat hij

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen