1955 Geloof en Wetenschap : Orgaan van de Christelijke vereeniging van natuur- en geneeskundigen in Nederland - pagina 198

146

J. LEVER

Ongeveer tegelijkertijd kwamen in de gebieden ten Noorden en ten Oosten hiervan enkele andere culturen voor. Wanneer men aanneemt dat de vroegste mensen in Centraal-Afrika leefden, dan moeten zij zich betrekkelijk snel uitgebreid hebben tot helemaal in Oost-Azié, want ook daar vindt men zeer primitieve werktuigen. Zeer oud zijn n.l. de werktuigen die men in de woonplaats van de Sinanthropus heeft gevonden en mogelijk door deze zelf zijn vervaardigd. Zij zijn gemaakt van rolstenen en andere verweerde steenstukken en hebben een zeer ruwe vorm met nog weinig secundaire retouchering. Er werd echter reeds gebruik gemaakt van aambeeld en hamersteen. Op Java werden uit iets jongere lagen dan die, welke de resten van P. erectus bevatten, stenen werktuigen gevonden, welke veel op die uit China geleken. Uit ongeveer dezelfde tijd, n.l. het begin van de tweede ijstijd en daarna, kent men stenen werktuigen uit Engeland, Centraalen Oost-Europa. Men krijgt uit dit alles dus de indruk dat de mens reeds in het Onder-Pleistoceen en in het begin van het Midden-Pleistoceen, dus ongeveer 400.000 jaren geleden, practisch de gehele Oude Wereld bevolkte . Met voorbijgaan van verscheidene andere culturen uit het MiddenPleistoceen komen wij vervolgens bij de cultuur der Neanderthalers. Kenmerkend hiervoor zijn o.a. (zie fig. 15) een D-vormig snijwerktuig en een spitse punt. Zij vertonen reeds een veel verder gaande, hoewel nog grove, retouchering dan de vorige industrieën, welke wij bespraken. Zeer opvallend is dat de Neanderthaler, noch zijn voorgangers, gebruik maakten van been om werktuigen te fabriceren. Op deze cultuur der Neanderthalers volgt die van Homo sapiens diluvialis gedurende de laatste ijstijd. Plun cultuur is volgens Oakley i) ontstaan in Z.W.-Azië, misschien in de omgeving van Iran, waar vandaan deze zich uitbreidde over vrijwel de gehele Oude Wereld. De meest kenmerkende verschillen met de voorafgaande perioden zijn wel de zeer uniforme stenen werktuigen van smalle parallel-zijdige platte afgeslagen schilfers, die met een fijne rand-retouchering werden bijgewerkt (zie fig. 16); verder ontbreken b.v. de handbijlen en treden voor het eerst werktuigen van been, gewei, en hoorn op. Zonder op de nadere phasen, die men duidelijk in de werktuigtypen van Homo sapiens diluvialis, de ijstijdmens, kan onderscheiden, in te gaan, moet er op gewezen worden dat er gedurende de laatste

1) Oakley, 1952, a.b., p. 5G e.v.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen