1956 Geloof en Wetenschap : Orgaan van de Christelijke vereeniging van natuur- en geneeskundigen in Nederland - pagina 338

280

G. J. SIZOÜ

maar de toepassing ervan op deze wijze en op deze grote schaal is slechts te begrijpen tegen de achtergrond van de ontwikkeling der chemische groot-industrie, die zich met name in Duitsland had voltrokken. De ontsluiting van de olie als energiebron en de ontwikkeling van de inwendige verbrandingsmotor hadden reeds vóór het begin van de oorlog de eerste automobielen op de weg en vliegtuigen in de lucht gebracht. Tijdens de eerste wereldoorlog leidde deze ontwikkeling, omgebogen naar de behoefte der oorlogsvoering, tot de tank en het verkennings- en bombardementsvliegtuig. Zo heeft de eerste wereldoorlog alle van uit de natuurkunde reeds in de samenleving doorgedrongen technische ontwikkelingen in de krijgstechniek geabsorbeerd en uitgebuit en daarmede tevens de verdere voortgang van deze ontwikkelingen enorm gestimuleerd. Technisch gezien sluit het begin van de tweede wereldoorlog aan bij het einde van de eerste. Tank, vliegtuig, onderzeeboot, machinegeweer, torpedo, waren de hoofdelementen waarmede de oorlog werd ingezet, wel verder ontwikkeld, maar niettemin reeds aan het einde van de eerste wereldoorlog voorhanden. Dat ook nu de krijgskunde weer een beroep zou doen op techniek en industrie om nieuwe middelen voor afweer en aanval te leveren, viel te voorzien. Maar ditmaal drong het beroep nog veel dieper door, nl. tot de natuurkunde zelf. Niet alleen de volledige industriële capaciteit, inclusief die van haar ontwikkelingslaboratoria, maar ook het wetenschappelijk onderzoek zelve werd voor de oorlogsinspanning opgeëist en het resultaat was dat de oorlog veelszins door andere wapenen werd beslist dan waarmede zij werd begonnen. Men heeft wel gezegd dat de beslissing ditmaal niet op de slagvelden, maar in de onderzoekingslaboratoria is bevochten. Dit moge een gechargeerde uitspraak zijn, het is niettemin waar, dat bij het uitbreken van de oorlog in het wetenschappelijk onderzoek nog slechts potentieel voorhanden mogelijkheden tijdens de oorlog in geforceerd tempo zijn ontsloten en via een met uiterste kracht ingezette technische ontwikkeling tot nieuwe wapenen zijn geactualiseerd, die voor het verloop van de oorlog veelszins beslissend zijn geweest. Dit geldt voor de eigenlijke aanvalswapens: men denke aan de nabijheidsbuis, de holle lading, het raketwapen, het geleide projectiel, het straalvliegtuig en tenslotte de atoombom. Maar het geldt evenzeer voor de detectiemiddelen; radar en asdic, de communicatiemiddelen : cm en mm golven, en de transportmiddelen : jeep, truck en duck. Wat de natuurkunde betreft, waren het de meest recente, nog goed-

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen