1956 Geloof en Wetenschap : Orgaan van de Christelijke vereeniging van natuur- en geneeskundigen in Nederland - pagina 111

ASPECTEN VAN DE DOOD IN DE GENEESKUNDE

83

gen in het innerlijk wezen der dingen. De physiologic houdt zich bezig met levensverschijnselen en levensiMÜngen, zij is een wetenschap van het levende. Hierover kan zij wel wat te weten komen, maar het innerlijke wezen van het leven is haar een geheim. Dichter bij een wetenschappelijke werkelijkheid zou dan ook een definitie blijven, welke van het levende uitgaat. Zo kan men zeggen : de dood is het onherstelbaar verlies van de kenmerken ^) van het levende. Dat het nodig is hier van een onherstelbaar verlies te spreken, zal duidelijk worden wanneer wij straks de schijndood in beschouwing zullen nemen. Nog reëler — en ook realistischer — lijkt de definitie : door de dood wordt een levend lichaam tot lijk. Het gaat hier dus om het volstrekte verlies van de kenmerken van het levende. In de physiologic worden reeksen van deze criteria en eigenaardigheden beschreven, welke in deze korte beschouwing uiteraard niet alle aan de orde kunnen komen. Het naar mijn mening belangrijkste wil ik echter in het volgende kort trachten samen te vatten. Kenmerkend voor het levende is een structurele en functionele organisatie van zeer bijzondere aard, welke organisatie een stof- en energiewisseling mogelijk maakt met óók het vermogen energie te winnen en op te hopen, en welke metabolic op haar beurt de organisatie in stand houdt. Beide zijn onderling afhankelijk van elkander. Het bijzondere van deze totale organisatie komt vooral tot uiting in een dynamisch stelsel van regulaties, dat in een steeds wisselend harmonisch samenspel van functies een zelfbestendiging van het levende organisme verzekert. Gaat deze wondere samenwerking onherstelbaar teloor, dan kan het levende zichzelf niet handhaven, tot wanorde wordt de orde van de organisatie en deze vergaat, gedoofd wordt de metabolic en geen energie kan meer worden gewonnen. De dood heeft zijn intrede gedaan en het levende organisme wordt tot lijk, waarop de krachten der natuur vrij spel hebben. Wat ik zojuist een wondere samenwerking noemde, waardoor het levende zichzelf bestendigt en daarmede de dood weerstreeft, dat werd door Bichat reeds zo raak en fraai aangeduid met „l'ensemble des fonctions qui resistent a la mort". Alleen zou ik willen opmerken, 1) De dood zelf als „negatief" gericht kenmerk opvattend, zou men in deze definitie dan eigenlijk van de „positieve" kenmerken moeten spreken.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen