1957 Geloof en Wetenschap : Orgaan van de Christelijke vereeniging van natuur- en geneeskundigen in Nederland - pagina 233

DE THEORETISCHE CHEMIE IN RUSLAND ONDER INVLOED VAN HET STALINISME *) door

G. J. HOIJTINK

O p initiatief van de Sovjet Russische Academie werd in juni 1951 te Moskou een conferentie gehouden over d e structuurtheorieën in d e chemie. Tijdens deze conferentie, waaraan ongeveer vierhonderd chemici en enkele fysici en filosofen deelnamen, werd felle kritiek uitgeoefend op d e resonantie-theorie van Pauling en d e theorie der mesomerie van Ingold. Daarentegen werd de structuurtheorie van de Rus Butlerow, daterend uit 1861, als de enig juiste gekenschetst. D e resolutie, die tijdens deze conferentie werd opgesteld, bevatte o.m. het volgende i ) : „Hoewel de theorieën van Pauling en Ingold methodologisch fout zijn en geen fysische betekenis bezitten, hebben zij onder de Sovj et-geleerden aanhangers en verbreiders gevonden, nl. Syrkin, correspondent lid van de Academie, Diatkina, Wolkenstein, Kiprianow, e.a. Behalve dat deze geleerden het idealistisch en mechanistisch resonantiebegrip hebben gepropageerd, hebben zij tevens getracht de gebreken van dit begrip te verbloemen door te beweren, dat het vanzelfsprekend voortvloeide uit de quantummechanica en dat het daardoor in staat zou zijn alle feiten en wetten in de chemie te verklaren." „De resonantietheorie heeft de chemici verleid tot nutteloze en pseudowetenschappelijke constructies. Ze heeft de rampzalige illusie gewekt, dat talrijke feiten en wetten met behulp van haar zouden zijn te verklaren, terwijl deze in werkelijkheid onverklaard bleven." „De conferentie heeft er kennis van genomen, dat Syrkin, Diatkina, Wolkenstein, Kiprianow, e.a., het bedriegelijke en steriele van deze theorie inzien. Zij constateert echter tevens, dat deze geleerden noch een uitvoerige kritiek op de resonantietheorie noch een gedetailleerde analyse van hun ernstige methodologische en ideologische dwalingen hebben gegeven." „De besluiten van het centraal comité der communistische partij der U.S.S.R. ten aanzien van ideologische vraagstukken hebben de aandacht der Sovjet chemici gevestigd op methodologische problemen in de natuurwetenschappen en hebben hen geholpen de in de chemie gemaakte fouten op te sporen en richtlijnen aan te geven voor de toekomstige ontwikkeling van de chemie op basis van de dialectisch materialistische wereldbeschouwing, de enig juiste." „De conferentie besluit de principiële stellingen in het rapport, dat werd samengesteld door een commissie uit de afdeling natuurwetenschappen

*) Voordracht, gehouden op 3 november 1956 te Amsterdam in de natuurfilosofische sectievergadering van het 4e Congres der Christelijke Vereniging van Natuur- en Geneeskundigen in Nederland.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen