1958 Geloof en Wetenschap : Orgaan van de Christelijke vereeniging van natuur- en geneeskundigen in Nederland - pagina 315

WAAROM EN WAARIN „ANDERS"?

259

Ook moet rekening gehouden worden met het feit, dat de problemen zich steeds weer enigszins verschuiven. Zo is b.v. in dezen tijd, tenminste in West-Europa en in Amerika, het met het materialistisch karakter der wetenschap geheel anders gesteld dan omstreeks drie kwart eeuw geleden. — En verder: iedere nieuwe aanpak of discussie van oude vragen kan toch ook weer enig nieuw licht werpen. Nu wil het mij voorkomen, dat de bedoelde vragen vooral opkomen, als de onderzoeker de verbanden van zijn onderzoek met het grotere geheel dreigt kwijt te raken. Dat gevaar is groot, want hij moet zich nu eenmaal concentreren en dus ook zijn onderzoek isoleren. IVIaar alle isolatie is gevaarlijk voor het leven. En, zoals men zeggen kan: „alle ontleding doodt het leven", kan men ook zeggen: „alle isolatie schaadt het leven". Dan komen onderzoekingen als de bepaling van een reactiewarmte, of van een radio-actief vervalschema, of van een neutronen-energie-spectrum enz. op zich zelf te staan, geheel los van het verband en de sfeer, v/aarin, en het uiteindelijke doel, waarmede ze verricht worden en dan geschiedt inderdaad in alle laboratoria, waar aan dergelijke onderzoekingen gewerkt wordt, „hetzelfde". Het grotere geheel moet gezien worden en m.i. wordt dit bijzonder goed uitgedrukt door het motto, het duitse spreekwoord, dat Bolzmann plaatste boven zijn uiteenzetting van de theorie van Maxwell: „Wo die Könige bauen, hahen die Karrner zu schaffen" waarbij overigens op te merken valt, dat Boltzmann nu niet bepaald tot de vrachtrijders in de natuurkimde behoorde, maar zelf een der koningen was. Hij stelde zich echter gaarne beschikbaar, om Maxwells electromagnetische theorie, die toen ter tijd op het vaste land van Europa weinig ingang vond, door toelichting, aanvulling enz. de erkenning en aanvaarding te verschaffen, waarop ze, als schepping van een koning, aanspraak had. Doen de vrachtrijders nu werkelijk „hetzelfde", ongeacht aan welk bouwwerk ze medewerken? Die onderzoekingen in de ruimere verbanden te plaatsen is de taak van de universitas scientiarum, van de universiteit, die vroeger uit een visie, uit een geloof — om de termen uit het bovengegeven citaat van van Asbeck te gebruiken — leefde. En de Vrije Universiteit wil ook nu daaruit leven en het werk in de laboratoria moet in dit verband gezien worden. Een onderzoeklaboratoria aan een universiteit of hogeschool is nu eenmaal iets anders dan b.v. een laboratorium voor

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen