1961 Geloof en Wetenschap : Orgaan van de Christelijke vereeniging van natuur- en geneeskundigen in Nederland - pagina 289

Boekbespreking Hans Gödan: Christus en Hippokrates. 270 blz. Uitgave T. Wever, Franeker. Zonder jaartal. Prijs geb. ƒ 12,50. Gödan is arts en theoloog en zo scheen deze combinatie van studierichting hem aan te wijzen als een schrijver over de „kernproblemen voor arts en theoloog", zoals de ondertitel luidt. De vertaling — die zeer goed te noemen is — is van de hand van W. Kreuzen, een dominee, en W. Visscher, een zenuwarts. Het is een niet geringe taak, die de schrijver zich hier stelde en het boek vereist dan ook meer dan een aankondiging, wanneer men ziet hoe diepgaand Gödan op vele plaatsen de problemen benaderd heeft. Een bezwaar t e gen het gehele boek wil ik aanstonds poneren, en dat is wel de m.i. vanzelfsprekendheid, de gemakkelij kheid waarmee hier die dingen die toch als problemen worden aangekondigd, en die wij artsen ook inderdaad als zodanig zien, worden opgelost. Het diepste van het probleem op het gebied van arts en theoloog blijft naar mijn gevoelen de tegenstelling die er is tussen geloof en wetenschap. De wetenschap werkt met andere categorieën en terwijl het geloof niets minder is, ja zelfs meer is in de rangorde van geestelijke waarden, zijn en blijven geloof en wetenschap wel naast elkaar hanteerbaar, maar ze zijn strikt genomen niet in één lijst te vatten. Wanneer de theoloog b.v. het verschijnsel „dood" tracht te benaderen, zal hij daar theologischhistorisch over kunnen spreken. Hoe zagen de Joden de dood en het dodenrijk? de Grieken? de Egyptenaars? Wat waren de ceremoniën? Waar lag hun hoop op eeuwig leven? e t c , maar wanneer hij, de theoloog, de

dood in zijn wezen, in zijn gedaante moet peilen, dan werkt hij met de categorieën van het geloof. De arts — indien hij Christen is — doet dat ook, maar daarnaast ziet hij in de dood toch ook het fenoneem van zuiver natuurwetenschappelijke aard. Er is een decompositie, een chemisch gebeuren, een reëel terugkeren tot de aarde waaruit hij genomen was (Genesis). Dit vergaan tot stof kan de arts wetenschappelijk waar maken aan een ieder, hij kan echter slechts voor wie gelooft zeggen: door de dood keert alleen het lichaam t e rug tot stof der aarde, waaruit het genomen was. Gödan nu hanteert herhaaldelijk geloofscategorieën om daarmee te bewijzen. Maar daarmede tast hij m.i. juist mis wat betreft dit geloof. Het geloof is geloof en in dit geloof zeg ik ,,het is een gave Gods". Maar het bewijst niets. En nu is het zeker waar dat geloven sterker is dan alle bewijsvoering (K. H. Bouman), maar men moet voorzichtig zijn met het versmelten van gelovend weten en wetenschappelijk weten. In vele hoofdstukken van dit toch wel enigszins verwarrende boek, komt men daardoor apodictische uitspraken tegen die tot verzet prikkelen. Een voorbeeld, pag. 93: „Veel neurotici zijn niet ontvankelijk voor een zuiver medische beïnvloeding, evenmin als voor een behandeling die eenzijdig het karakter van zielszorg draagt. Deze situatie kan zonder meer vergeleken worden met die van het maagdarmkanaal dat bij veel aandoeningen evenmin in staat is vitaminen of andere vitale stoffen in voldoende hoeveelheden op te nemen. Maar de zaak komt anders te liggen als een gecombineerde therapie van arts en ziekzorger wordt toegepast.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen