1961 Geloof en Wetenschap : Orgaan van de Christelijke vereeniging van natuur- en geneeskundigen in Nederland - pagina 265

DE TAAL ALS MENSELIJKE UITINGSVORM

217

a view to produce a particular meaning, the effective meaning to those sounds is in the mind of the hearer rather than the speaker". Terecht merkt Venter op: „Watter skade hierdie opvatting die wetenskapsbeoefening en die oordra van eksak wetenskaplike kennis kan berokken as nie die leermeester se bedoeling nie maar die leerling se opvatting deurslaggewend is, behoef geen verdere betoog nie". Hiermee wordt niet de kommunikatieve bruikbaarheid van de taal ontkend, doch slechts het primaat daarvan. „Het voorrecht van te kennen is allereerst een persoonlijke aangelegenheid, een persoonlijk rijker worden aan kennis. Dat het onze roeping is dit voorrecht ook met anderen te delen is daarmee niet in strijd" (Van Riessen). Het bovenstaande maakt duidelijk waarom ik het kenmerk van de openheid van de taal, nummer elf in de opsomming van Hocket, tesamen met het beheersings- en bewustzijnsaspekt voorop heb willen plaatsen. We hebben hier te doen met primaire kenmerken van het menselijk taalgebruik. De meeste andere kenmerken, die Hocket opsomt, hebben daarentegen in hoofdzaak betrekking op het sociaal funktioneren van de taal in de onderlinge kommunikatie, dus de spraak, ook al dient te worden toegegeven dat het onderscheid tussen beide niet altijd even duidelijk te maken valt. De taal als spraak Hocket noemt dan nog de volgende kenmerken, waaraan iedere menselijke taal voldoet. Sommige hiervan lijken zo triviaal, dat het haast zinloos lijkt ze in een analyse te vermelden. Ze worden echter zinvol wanneer we de menselijke taal gaan vergelijken met bepaalde kommunikatiesystemen bij dieren. De overbrenging via stem — oor — weg. Er zijn systemen die deze weg niet volgen: gebaren, het ritueel waarmee stekelbaarsjes elkaar het hof maken, het voortbrengen van geluiden bij de veldsprinkhaan, door het derde paar poten langs de dekvleugels te strijken, en het opvangen van geluiden door een speciaal gehoororgaan aan de binnenzijde van de dijbenen. Het voordeel van de stem—oor—weg is althans voor primaten (apen, mensapen, mens), dat de rest van het lichaam beschikbaar blijft voor andere aktiviteiten. Een logisch gevolg van deze wijze van overdracht is de zeer kortstondige levensduur. Een geluid wordt gehoord, maar is even later weer verdwenen. Sporen van dieren kunnen daarentegen enige tijd blijven bestaan, evenals

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen