1962 Geloof en Wetenschap : Orgaan van de Christelijke vereeniging van natuur- en geneeskundigen in Nederland - pagina 166

124

A. L. JANSE DE JONGE

lende principes door elkaar heen. In 1863 verscheen een publicatie van Kahlbaum, waarin een overzicht gegeven wordt over de verschillende indelingsprincipes en de historische ontwikkeling daarvan. Zijn werk „Die Gruppirung der psychischen Krankheiten und die Eintheilung der Seelenstörungen'betekent een mijlpaal in de ontwikkeling der psychiatrie, omdat men vanaf die tijd meer bewust ging nadenken over de mogelijkheden en de betekenis van de psychiatrische indelingen. Men kan de geschiedenis van de psychiatrie aflezen aan de opvattingen omtrent deze groeperingsmogelijkheden. Ook heden ten dage beschouwt men deze problemen nog niet als afgedaan. Kahlbaum wees er op dat ook in zijn tijd er al een strijd bestond tussen diegenen die een zo gering mogelijke differentiatie wilden aanbrengen en pleitten voor een eenheidspsychose (Heinrich Neumann) en anderen die zich voortdurend bezig houden met een steeds verdere differentiëring en groepering van de ziektebeelden. Ook hij is er zich van bewust dat het heel iets anders is een zo gedifferentieerd mogelijke verdeling te geven van de verschillende ziekteverschijnselen in de zin van een uitgebreide fenomenologie langs psychologische weg, dan wel te komen tot een opstelling van concrete, duidelijk afgegrensde ziekte-eenheden. Het interessante bij Kahlbaum is, dat hij als een van de eersten laat zien hoe de psychologische beschrijving van een ziektebeeld echter wel kan leiden tot een duidelijke afgrenzing van een ziekte-eenheid. Wat nu de opzet van Platter betreft, in zeker opzicht is de indeling van zijn boek als geheel nog ouderwets, omdat hij het gangbare indelingsprincipc volgt van de schedel tot aan de voetzool. Deze indeling betreft zowel de algemene ziektebeelden als aparte onderdelen, bijv. de dolores capitis het eerst en de dolores podicis het laatst. Zo gezien is het te begrijpen dat het gehele werk begint met psychiatrische problemen en excretorisch eindigt. Het psychiatrische deel beslaat ongeveer een tiende van het gehele werk. Voorts moet er op gewezen worden dat de uitdrukkingen psychiatrie en psychologie in verband met het werk van Platter anachronistisch aandoen. Platter zelf drukt zich anders uit. De term psychologie dateerde pas van 1590 en was dus bij de publicatie van zijn boek nog maar sedert kort bekend en nog weinig gebruikt. Het woord psychiatrie wordt pas gebruikt vanaf het begin der 19e eeuw. Wat wij psychiatrie noemen, heet bij Platter „mentis laesiones". De eerste vier hoofdstukken van zijn boek worden door deze gees-

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen