1962 Geloof en Wetenschap : Orgaan van de Christelijke vereeniging van natuur- en geneeskundigen in Nederland - pagina 276

220

A. VAN DER ZWAN Jr.

stokken is geen vrouw. Turner beschreef echter vrouwen, die zonder eierstokken geboren zijn, en er desondanks als vrouwen uitzien; wel zijn zij onvruchtbaar en hebben dikwijls meer aangeboren afwijkingen. Patiënten met het syndroom van Morris hebben een histologisch mannelijke geslachtsklier en zijn meisjes met een vaak opvallend knap uiterlijk. De testes van de Klinefelterpatiënten zijn duidelijk te klein. De uitkomsten van het ontleedkundig en microscopisch onderzoek van deze vormen van hf zijn zonder meer onbegrijpelijk. De 72-jarige Brown Séquard verjongde zich in 1889 met extract uit een apentestis; in 1935 isoleerde Laqueur te Amsterdam uit de testis het testoteron, dat onder meer baardgroei en een lage stem veroorzaakt. Een gezwel van de eierstok kan een meisje vroegtijdig geslachtsrijp maken en een oude vrouw opnieuw jeugdig. Sommige meisjes lijken bij de geboorte veel op een jongen en hebben dan in de urine abnormaal veel afbraakproducten van mannelijke hormonen, afkomstig uit de bijnier. Wanneer de testes van patiënten met het syndroom van Morris worden weggenomen, verouderen de meisjes spoedig, zodat men aanneemt dat in hun testes vrouwelijke hormonen worden gevormd. In de kleine testes van de Klinefelterpatiënten zitten ongewoon veel hormoonvormende cellen. Klinefelter bepaalde dat er ongeveer voldoende mannelijk hormoon bij deze patiënten wordt gevormd en testikelstimulerend hormoon is er in overmaat. Zo kon hormonaal onderzoek de ontstaanswijze van dit ziektebeeld niet verhelderen (27). In 1949 ontdekte Barr (5) dat men aan de zenuwcellen van een kat bij histologisch onderzoek kan zien, of zij afkomstig zijn van een kater of van een poes. In de meeste celkernen van het preparaat van een poes is naast het kernlichaampje een brokje kleurbare stof te zien, het heterochromatine; in het preparaat van de kater komt dat brokje slechts in weinig cellen voor. Bij de mens is een dergelijk geslachtsonderzoek mogelijk met van het mondslijmvlies afgeschraapte cellen. De meeste vrouwen zonder eierstok met het Turnersyndroom bleken volgens deze methode onderzocht mannen te zijn en werden daarna pseudovrouwen genoemd. De meeste mannen met het Klinefeltersyndroom vertoonden een vrouwelijk heterochromatinebeeld: zij leken pseudomannen. In 1908 maakte Doncaster bij de Bessenvlinder met behulp van de regels van Mendel duidelijk, waarom de helft van de individuen mannelijk is en de helft vrouwelijk. Henking vond in 1891 dat de cellen van de Vuurwants 23 chromosomen of kernlissen bevatten, en dat

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen