1962 Geloof en Wetenschap : Orgaan van de Christelijke vereeniging van natuur- en geneeskundigen in Nederland - pagina 216

170

F. H. PRUIJS

omdat het gezonde verstand slechts regeert als de affecten ons niet te zeer in het nauw drijven. Ook het bezwaar van M. Buber is niet geldig. Buber verwijt in zijn inleiding van het boekje van Trüb: „Heilung aus der Begegnung" aan de psychotherapeut, dat hij de schuld ziet als „iets in de mens" in plaats van te erkennen dat de mens iemand is die in de schuld steekt, dus veeleer de mens „iets in de schuld is". Deze schijnbaar diepzinnige critiek is niet meer dan een woordspeling, die berust op de verschillende betekenissen van het woord „schuld". De therapeut bedoelt de neurotische schuldgevoelens die wel degelijk ergens in de mens zetelen n.l. in zijn verleden en die als uitdrukking van de spanning tussen zijn Ik en zijn tyrannieke, wrede, sadistische super-ego vanuit het onbewuste zijn leven vergiftigen. Buber bedoelt de existentiële schuld, de negatieve solidariteit van het „wij hebben allen gezondigd" en geen ernstig therapeut zal ontkennen, dat de mens, voorzover hij gezond en volwassen is, iets van deze schuld beseft. Hij zal er echter aan toevoegen, dat de neurotische mens eerst bevrijd moet worden van zijn onbewuste neurotische schuldgevoelens, vóór hij tot het erkennen van dit existentiële schuldig staan zal kunnen komen. (Het onkruid moet eerst uitgerukt worden uit de akker, éér er plaats is voor het goede zaad). Is er dan geen rechtmatige reden tot bezorgdheid? Hiertoe zouden wij de gevaren die de therapeut loopt door het beoefenen van zijn vak, moeten onderzoeken. De gevaren die samenhangen met een onvoldoende kennis en te geringe beheersing van de techniek wil ik slechts in het voorbijgaan noemen: niet elk „bedrijfsongeval" dat „de analyse" wordt aangerekend is in werkelijkheid ook de schuld van de analyse. Er zijn helaas veel onbevoegden die hun wilde therapie ten onrechte tooien met de naam psycho-analyse. Het grootste gevaar dat de therapeut m.i. loopt is dat hij, bezig zijnde zijn patient te genezen van diens grootheidswaan (morele superioriteit), zelf een onbewuste Messiaswaan gaat ontwikkelen, zodat nu inderdaad de balk in het oog van de therapeut steekt! Reeds Freud heeft hier in zijn wetenschappelijk testament') ernstig ') Die endliche und die unendliche Analyse. G.W. XVI.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen