1963 Geloof en Wetenschap : Orgaan van de Christelijke vereeniging van natuur- en geneeskundigen in Nederland - pagina 294

240

A. C. DROGENDIJK

Werkt wordt, ondergaan werkgever en werknemer de wisselwerking van mens en medemens. Dit brengt met zich mede dat de mens invloeden ondergaat van zijn collega's die met hem samenwerken, invloeden van zijn bazen, zijn chefs die over hem gesteld zijn, invloeden van de directie, aan wie de leiding is toevertrouwd en vice versa. Als receptief wezen onderhoudt de mens contact met en ondergaat hij de materiëlee en geestelijke invloeden van de samenleving; als denkend en handelend wezen beïnvloedt hij, ten dele nolens, ten dele volens, de mensgemeenschap waarvan hij deel uitmaakt (Buma). Een en anderis geaccentueerd door de opkomst der industrialisatie en daarmede gepaard gaande urbanisatie en massalisatie, als ook door de steeds toenemende specialisatie en verzakelijking van de menselijke verhouding. Zoeven genoemde invloeden nu kunnen van gunstige en ongunstige aard zijn. Tot de eerste behoren blijken van sympathie, goedkeuringen, woorden van waardering *), verdiende terechtwijzingen e.d. Bij laatstgenoemde valt te denken aan wrijvingen door karakterverschillen of onheuse bejegeningen, vernedering, achteruitzetting, ellebogenwerk, enz. enz. Behalve de arbeid als zodanig en de risico's daaraan verbonden, zijn het nu de zojuist genoemde invloeden (de wisselwerking van mens en medemens), welke bij de mens sparmingen teweeg kunnen brengen. Zijn deze psychische spanningen gezond, dan werken ze stimulerend en bevorderen het rendement van de arbeid. Hoewel ik niet zo ver zou vidllen gaan als Veldkamp, die het bewust aanvaarden van risico's en daarmede van spanningen kwalificeert als een van de sterkste motoren van maatschappelijke vooruitgang en menselijk welzijn, is het zeker waar dat normale spanningen bevruchtend inwerken op de productiviteit. Vandaar dat in de gelijkenis van de talenten degenen die gehandeld en risico aanvaard hadden geprezen en beloond worden, maar de knecht die alleen maar het talent bewaard had uit angst het te zullen verliezen, werd gelaakt en gestraft (Matth. 25 : 14-30; Luk. 19 :11-27). Zijn de psychische spanningen evenwel ongezond, dan werken ze veelal remmend en kunnen zelfs tot ontsporingen, afwijkingen en ziekelijke stoornissen aanleiding geven. Als voorbeelden van dit laatste zou gewezen kunnen worden op psycho-somatische afwijkingen (b.v. asthma, migraine, hypertensie, maagzweer, colonspasmus), op de bekende psycho-neurosen als hysterie en neurasthenie (meestal is hier sprake van een neurotische reactie op levensmoeilijkheden, met tal van ftmctionele klachten en verschijnselen), op de zgn. managers-

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen