1965 Geloof en Wetenschap : Orgaan van de Christelijke vereeniging van natuur- en geneeskundigen in Nederland - pagina 340

284

J. A. DE WILDE

Er bestaan twee fundamenteel verschillende opvattingen over ziekte: a. er is maar één ziekte die zich op verschillende manieren kan uiten maar in wezen ondeelbaar is; b. er zijn verschillende soorten van ziekte. Beide opvattingen verdienen onze aandacht en beide zijn van grote betekenis. Ze vormen eigenlijk tezamen het weefsel waarmee we te maken hebben, waarbij de soortopvatting de lengtedraden van de schering levert, waardoor heen de eenheidsopvatting van de ziekte als inslag loopt. In de somatische geneeskunde is langzamerhand een wat eenzijdige belangstelHng ontstaan voor de scheringdraden van de ziektesoorten, maar in de psychiatrie is men wat te eenzijdig geïnteresseerd in de inslagdraad van het ziek-zijn. Het gaat evenzeer om het ziek zijn, een zijnswijze, als om het hebben van een ziekte, een eigenschap, of — zoals Van der Horst het heeft uitgedrukt — zowel om een beleven als om een gebeuren. De ene ziekte is de ziekte die men is, zich manifesterend in menigerlei vorm bij melaatsen, blinden, kreupelen, doofstommen, schizofrenen, psychopaten, oligofrenen, epileptici, alcoholisten, enz. Deze opvatting is de voorwetenschappelijke en ook de opvatting van de zieke zelf, die zich „ziek" noemt, zonder daarin te kunnen differentiëren. Het is ook de opvatting van de leek. In moderne vorm komt deze ziekteopvatting weer terug in de wetenschap, nl. in de anthropologische geneeskunde, waar bijv. Von Weizsacker schrijft: „Ziekte is niet iets wat de mens heeft, doch wat hij is. Ziek-zijn is een wijze van mens-zijn. Er zijn geen ziekten doch zieken". In de psychiatrie kent men de opvatting van de „eenheidspsychose" welke slechts een veelheid van variaties van krankzinnigheid („Irresein") aanneemt, die overal en in alle richtingen vloeiend in elkaar overgaan. Eigenlijk doet deze conceptie ook vandaag nog veel meer opgeld dan men bij oppervlakkige beschouwing geneigd zou zijn te geloven. Zij is in feite nog van toepassing op de krankzinnigen die de grote groep vormen in de psychiatrische inrichtingen, de „defectschizofrenen" of hoe men ze ook maar noemen vdl. Tachtig jaar geleden had het begrip „krankzinnigen" nog zulk een algemene geldigheid en betekenis, dat ook bijv. de wetgever wist waarover het ging toen de thans nog vigerende Krankzinnigenwet

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen