1965 Geloof en Wetenschap : Orgaan van de Christelijke vereeniging van natuur- en geneeskundigen in Nederland - pagina 29

ANDERS-DENKENDEN (WAANVORMING EN INDUCTIE)

13

De communicatie is niet weg te redeneren en de gemeenschap kan slechts optimaal functioneren indien er sprake is van een ik-gij-verhouding, een begrip dat weer tot een cliché dreigt te verworden. De psychiater kan de wijsgerige- en rehgieuze problematiek tussen haakjes plaatsen, maar hij kan zich niet onttrekken aan de vraag of hierin allerlei pathologische elementen mede een rol spelen. Krijgen wij bijvoorbeeld niet de indruk ,dat in bepaalde streken van ons land, zware, religieuze schuldgevoelens mede te danken zijn aan de inbreng van lijders aan een endogene depressie, waarbij een bepaalde (ziekelijke) gedachtengang eigendom werd van een besloten gemeenschap? Zeker is dat ontsluiting van een gebied, met name op de jongere, psychisch gezonde generatie, een „bevrijdende" invloed uitoefent, hoewel de spanningen tussen de oudere en jongere generatie weer toenemen. Het is tenslotte nog de vraag of wij ten aanzien van „pathologisch" geïnduceerden van een „echte" psychose mogen spreken. Ik meen van wel. Toch ziet men, dat in de loop der historie het waankarakter verloren gaat. Soms kunnen waanthemata nog generaties-lang als overwaardige ideeën blijven hangen. En dan komen we tenslotte weer terecht bij het probleem: wat is realiteit en wat is psychologische noodzaak? De psychiater, die zich tot taak zou stellen te streven naar een „ent-pathologisierung" van de maatschappij, ziet zich geplaatst voor een gigantische taak. En dit hangt weer samen met onze gebrekkige kennis van de waan en het probleem der pathologische inductie. Een oordeel is immers nooit geheel objectief te geven, omdat wijzelf (als subject) bij de beoordeling betrokken zijn. De gemeente zonder vlek of rimpel; de liefdevolle gemeenschap; de ware humaniteit staat ons allemaal voor ogen. In bepaalde opzichten zijn wij gelijk gezind, maar de tragiek is dat wij over de realisatie van onze „gelijkgezinde" doeleinden toch dikwijls weer zo anders denken.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen