1966 Geloof en Wetenschap : Orgaan van de Christelijke vereeniging van natuur- en geneeskundigen in Nederland - pagina 90

66

levingen bij psychisch gestoorden IS te verduidelijken aan de behandeling van lijders aan bepaalde depressies (het vitaaldepressieve syndroom) Daarbij kannen onder meer diepgaande religieuze schuldgevoelens voorkomen, het idee, voor eeuwig verloren te zijn Het beleven van tijd en ruimte is sterk gestoord Wat de tijd betreft, deze schijnt eindeloos te duren Na enkele elektroshocks of na een behandeling met anti-depressiva verdwijnt het beeld, dat de zieke vertoont Bij normale mensen, die opgevoed werden m een bepaald religieus klimaat, waar religieuze schuldgevoelens centraal staan, geven genoemde middelen geen beïnvloeding Het beleven van tijd en ruimte is hier trouwens niet gestoord We geven daarmee aan, dat het niet geoorloofd IS psychische stoornissen te vergelijken met cultuurpatronen, die bij „normalen" voorkomen In ,,Boek Een" worden vervolgens de mogelijkheden en de taak der Godsdienstpsychologie nader uiteengezet Daarbij wordt allereerst de vraag gesteld of een godsdienstpsychologie op zichzelf mogelijk IS Een vraag, die m het algemeen bevestigend wordt beantwoord, mits de godsdienstpsychologie zich haar grenzen bewust is Een tweede belangrijke vraag IS, waarom zo'n accent op de pathologie komt te liggen Het IS namelijk zo, dat de psychiaters zich zeer intensief bezig gehouden hebben met de godsdienstpsychologie en de godsdienstpathologie Dit IS volgens Fortmann niet verwonderlijk, daar vele uitgesproken pathologische excessen, zoals b V de heksenverbrandingen eeuwenlang goed gepraat zijn met theologische argumenten. Nadat de schrijver kort is ingegaan op het werk van J H van den Berg „Het dilemma der godsdienstpsychologie", constateert hij, dat er een verklaring

BOEKBESPREKING mogelijk IS op twee niveaus Een zelfde gebeuren namelijk, kan op twee niveaus verklaard worden, natuurlijk en bovennatuurlijk, wetenschappelijk en religieus. Daarna gaat de schrijver in op de waarde van de wetenschappelijke verklaring Zo zou de gelovige principieel geen bezwaar kunnen hebben b V tegen Jung's hypothese, dat de bloei der Mariaverering iets te maken heeft met de bloei der heksenvervolging, want dit is geen uitspraak over de Moeder Gods, doch over de wijze waarop de gelovigen de Mariaverering gebruikten Of deze hypothese waarheid zal blijken te zijn, moet worden uitgemaakt door psychologisch onderzoek, niet door theologische overwegingen Het is m 1 niet duidelijk of de schrijver hier de Moeder Gods bedoelt als een objectieve realiteit, dan wel als betrokken m de ontmoeting Hetzelfde wat voor Jung's opvattingen geldt, geldt ook voor de beschouwingen van René Laforque over het joodse Godsbegrip, waarbij God als de autoritaire patriarch beschreven wordt en waarbij een verband gelegd wordt tussen het anale karakter en genoemd Godsbeeld De schrijver concludeert dat er zeker verband is tussen het Godsbeeld enerzijds en de persoonlijkheidsstructuur anderzijds De godsdienstige overtuiging bepaalt evenzeer de stijl van de opvoeding als het omgekeerde het geval is Hier ligt een uitgebreid terrein voor psychologisch en zeker ook voor psychiatrisch onderzoek braak Het nut van dit onderzoek is o m gelegen m de bevinding, dat nuances en controversen binnen het Christendom iets te maken hebben met de personen die daar achter staan en dit inzicht kan helpen de dogmatische disputen te relativeren Geloofsverschillen immers kan men deels terugvoeren op persoonlijkheidsverschillen, op psychologische en sociologische factoren We zullen het gehele werk

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen