1966 Geloof en Wetenschap : Orgaan van de Christelijke vereeniging van natuur- en geneeskundigen in Nederland - pagina 192

156

JOH. BLOK

beschrijvingselement optreedt. Dit vectormodel ontleent zijn hanteerbaarheid onder meer daaraan, dat wij het abstracte begrip „vector" in onze voorstellingswereld kunnen transformeren tot het symbool „pijl". Een tweede voorbeeld is de vervanging van streepjes in de chemische structuurformules door paren van stipjes, die elektronenparen voorstellen. Verder komt de behoefte aan aanschouwelijkheid tot uiting in verscheidene fysische termen zoals „elektronenwolk" en „Diraczee . De behoefte aan aanschouwelijkheid maakt de overtuigingskracht begrijpelijk van proeven, die ons kant en klaar een visuele voorstelling verschaffen. Zulk een proef is het laten condenseren van waterdamp met als condensatiekernen de ionen, die in de baan van een alfa- of bêtadeeltje worden gevormd, waardoor deze banen als nevelsporen zichtbaar worden. Deze door Wilson in 1912 gevonden methode verschafte niet alleen een unieke mogelijkheid de banen op te meten, doch overtuigde tevens de laatste tegenstanders van de atoomtheorie van hun ongelijk. Het verrichten van experimenten, die kant en klaar een visuele voorstelling verschaffen, is in de biologie tot routine geworden. Het instrument, dat hierbij onschatbare diensten heeft bewezen, is de microscoop. Dat de bioloog, sprekend over een levende cel en experimenterend met cellen, een voorstelling heeft van zijn object, is grotendeels te danken aan het microscopisch onderzoek. Deze voorstelling kan, evenals in de fysica, aangevuld en verbeterd worden door toevoeging van elementen, die bijvoorbeeld ontleend kunnen zijn aan de biochemie of aan theoretische beschouwingen. Een voorbeeld moge dit verduidelijken. Het feit, dat in een delende celkern chromosomen zichtbaar zijn en dat dit geen willekeurig gevormde lichaampjes zijn, doch min of meer staafvormige structuren, verkrijgt een bijzondere betekenis in het licht van de erfelijkheidsleer. Immers genetische proeven leiden tot de hypothese, dat de erfelijke eigenschappen lineair gerangschikt zijn op één of ander substraat. Dit maakt, dat wij ons de chromosomen niet langer voorstellen als lichaampjes zonder meer, doch als een keten van genen, ieder verantwoordelijk voor een erfelijke eigenschap. Deze voorstelling is, zoals U bekend zal zijn, met vele argumenten te verdedigen. We kunnen ons dan afvragen of de afstand tussen twee erfelijke eigenschappen, behalve in een genetische maat, niet ook in gewone fysische lengte-eenheden is uit te drukken. Als de structuren in het microscopische beeld scherp begrensd zijn,

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen