1967 Geloof en Wetenschap : Orgaan van de Christelijke vereeniging van natuur- en geneeskundigen in Nederland - pagina 78

56

JOH. BLOK

te leggen. Het precieze aantal hangt af van de grootte van het enzymmolecuul. Dit klinkt allemaal erg abstract en „literair". Men is er echter ook in geslaagd een fysisch-chemische beschrijving te geven van het proces, dat we, als we consequent willen zijn, het „lezen" van de code zouden moeten noemen. Op details van dit proces kan ik natuurlijk niet ingaan. U zult er stellig wat meer over horen in de volgende lezingen. Alleen het principe vidl ik hier vermelden. Het leesproces, de herkenning van de code, berust op het feit, dat bepaalde moleculen op andere moleculen aangepast zijn, zowel ruimtelijk als wat hun chemische affiniteit betreft. Dit passen van moleculen op elkaar hebben we al eerder ontmoet bij de werking der enzymen. Door deze aanpassing kan de code worden „overgeschreven" en „vertaald". De bouwstenen der enzymen kunnen in de volgorde worden geplaatst, die overeenkomt met de volgorde van de woorden in de oorspronkelijke code, waarbij ieder woord geacht wordt zulk een bouwsteen „aan te wijzen". Om het betoog rond te maken moet ik nog één belangrijk punt vermelden: ook de vier gebruikte letters (noem deze bijvoorbeeld A, C, G en T) passen twee aan twee bij elkaar, bijvoorbeeld A-T en C-G. Hierdoor kan van het grote macromolecuul, dat de code bevat, een soort ,,negatief' gemaakt worden, waarin de A vervangen is door de T, de C door de G, de T door de A en de G door de C. Zulk een negatieve keten blijkt vrijwel steeds aanwezig te zijn, overlangs aangehecht aan de positieve keten. Als het negatief op zijn beurt wordt omgekeerd, ontstaat weer een positief. De code wordt dus niet alleen overgeschreven ten behoeve van de enzymfabricage in de cel, er wordt ook een identieke copie van gemaakt, die bij de deling aan de dochtercel wordt meegegeven. Zo kan de stabiliteit van een celtype op fysische en chemische wijze worden beschreven. Het zou in strijd met mijn bedoeling zijn, als U nu de indruk hebt gekregen, dat de levende cel maar een erg eenvoudig ding is. Het hele probleem van de regulatie van de enzymsynthese naar de behoefte van de cel heb ik buiten beschouwing gelaten en ook tal van andere punten heb ik niet besproken. Ik heb U alleen op populaire wijze een indruk willen geven van het principe van de moleculaire beschrijving van levensprocessen. Op deze wijze is inderdaad de stabiliteit van een ceUype min of meer begrijpelijk gemaakt. Er blijft echter nog een belangrijke vraag over: Blijven de beschreven processen maar onbeperkt lang zo netjes

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen