1967 Geloof en Wetenschap : Orgaan van de Christelijke vereeniging van natuur- en geneeskundigen in Nederland - pagina 163

CONTRA NATURAM

125

niserende factoren" bestaat. Onder „natuur" wordt in dit ethische verband in de regel zo iets als aard en bestemming verstaan en er wordt dan ongetwijfeld wel aan een typisch menselijke zaak gedacht. Mijn bezwaar is veeleer (zoals in het bovenstaande reeds ligt opgesloten en nog nader moet worden uitgewerkt), dat het „contra naturam"-argument te simpel wordt gehanteerd, omdat hierbij het volledig mens-zijn niet tot z'n recht komt en de verschillende humaniserende factoren te weinig worden verdisconteerd. In dit redeverband versta ik onder „menslijke natuur" een bepaalde continue doelgerichte grondstruktuur. Met het woord struktuur worden we aan de bouwwereld herinnerd en de mens is dan ook op zijn typisch menslijke wijze gebouwd in zijn totaliteit en niet alleen naar zijn lichamelijk aspekt. Evenals bij een huis kan er ook bij een mens zo het een en ander „verbouwd" worden, terwijl we toch terecht van huis en mens kunnen blijven spreken. Er kan in dit opzicht van alles en zoals een mens een huis te boven gaat, zo zijn ook z'n verbouwings- of veranderingsmogelijkheden veel meer gedifferentieerd. Er zijn echter ook dingen, die niet kunnen, noch bij een huis noch bij een mens. Een huis kan z'n fundamenten niet in de lucht hebben en als de architekt met deze luchtbouw zou beginnen, dan komt het huis er eenvoudig niet. Zo komt een mens er eenvoudig niet, als bijv. z'n hart vergeten zou zijn. En wat z'n fundamenten aangaat: een mens kan ook in dit opzicht meer dan een huis, hij kan z'n benen in de lucht steken en op z'n hoofd gaan wandelen. Als een tijdelijke lichamelijke oefening kan dit laatste zeer nuttig zijn, evenals het als grapje soms gewaardeerd kan worden. Maar (afgedacht van de lichamelijke gevolgen) zullen we allen het gevoel hebben, dat dit toch geen blijvende houding dient te zijn en dat de benen van de mens ergens anders voor zijn bedoeld. Dat we van grondstruktuur spreken, heeft echter niet de intentie om onze voeten aan hun plaats te herinneren, maar wel om er de nadruk op te leggen, dat er bij de bouw van het menslijk organisme een primaire, elementaire, wezenlijke gegevenheid is. De mens is inderdaad een plastisch wezen, naar zijn psychisch nog meer dan naar zijn lichamelijk aspekt. In de loop der historie is gebleken, dat er heel wat van zijn strukturen aan verandering onderhevig is en dat deze verandering niet altijd achteruitgang hoeft te zijn. Wij bedoelen echter met groniistruktuur datgene, wat niet veranderd kan worden of alleen ten koste van z'n mens-zijn. Het feit is nu eenmaal niet te veranderen, dat het zonder een hart niet gaat al was het alleen maar

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen