1967 Geloof en Wetenschap : Orgaan van de Christelijke vereeniging van natuur- en geneeskundigen in Nederland - pagina 279

L. VLIJM

225

factoren te wijzigen (men denke aan de stralingsgenetica). Men blijft dan echter dezelfde mutanten aantreffen als degene die onder natuurlijke omstandigheden ontstonden. Het „toevallig" optreden van een mutant is ook hier een gebeurtenis onder invloed van statistische wetmatigheden. Uit onderzoek is echter gebleken, dat het optreden van zon mutant in zoverre niet toevallig is, dat het samenhangt met de eigenschappen van de bepaalde gen-locus, die muteert. Dit blijkt b.v. ook wel uit het feit dat er op een chromosoom meer en minder mutabele loei te onderscheiden zijn. Met name de genen die grenzen aan de, naar het schijnt genetisch „lege", heterochromatine plaatsen vertonen een hoger muterend vermogen dan anderen. Hoewel de oorzaken hiervan zich aan onze huidige kennis onttrekken, laat het zich aanzien dat het „toevallig" optreden van mutanten op physisch-chemische basis „verklaard" zal kunnen worden. En als dit in de hedendaagse moleculaire biologie en celgenetica aangetoond kan worden, lijkt het aannemelijk dergelijke processen ook in het verleden als werkzaam te veronderstellen. Het gebruik van het begrip „toeval", geheel in de zin van kans (zie Pollard) is dan niet het invoeren van niet-verklaarde verschijnselen (die immers, bij een toename van kennis niet principieelonverklaarbaar zijn). In dit alles zit een element dat „toevalliger" is dan datgene wat hierboven besproken werd. Want het „effect" van een mutant is nog meer onvoorspelbaar en onverklaarbaar dan de oorzaak van het verschijnen ervan. Dat hangt allereerst samen met het feit dat genen samenwerken bij de manifestatie van kenmerken en elkaar daarbij ook onderling beïnvloeden. Het biologisch effect van een mutant doet zich als „toevallig" aan ons voor. Ik moest hieraan denken in verband met Pollard's zinsnede: „God throws dice". Ik meen — met Woltjer — dat dit een wonderlijke en poly-interpretabele uitdrukking is, die ik, alleen daarom al, niet zou willen gebruiken. Maar zit er niet in het gebruik van de term tegelijkertijd iets van de subjectieve ervaring van degene die het spel beziet?

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen