1969 Geloof en Wetenschap : Orgaan van de Christelijke vereeniging van natuur- en geneeskundigen in Nederland - pagina 57

F. J. TOLSMA

37

ontwikkelde, dat Christus op korte termijn op de wereld zou komen, waarbij het hele aardse bestaan irrelevant werd. Het gehele gezin, bestaande uit ouders en 8 kinderen, stond onder zijn invloed, at en dronk niet meer en verzorgde het vee evenmin. Tragisch was hier, dat één der zoons en broers als de duivel werd aangewezen, als personificatie van het kwade, die vernietigd werd. Deze vernietiging was voorwaarde voor de wederkomst van Christus, voor de doorbraak van het heil (9). IV. Voorts kennen we nog de schizoforme onheilsverwachter, die bizarre negatieve toekomstperspectieven kan ontwikkelen, ook met een wereldondergangsbeleven, chaotische beïnvloedingsideeën t.a.v. het eigen lichaam, kortom waanflarden, die dikwijls barok aandoen. Vermeld hierbij zij, dat het wereldondergangsbeleven zeker niet pathognomonisch is voor schizofrenie. Tenslotte vinden we het element der persoonlijke onzekerheid sterk terug bij psychasthenen en dwangneurotici, waarbij de faalangst centraal staat. De oorzaak van het onheilsvoorspellen ligt zo in verschillende mechanismen. Bij herstel van de patiënt zal over het algemeen het onheilssyndroom tegelijkertijd verdwijnen. De betekenis van het onheilsvoorspellen in het maatschappelijk vlak, Belangwekkend is, dat we het onheilsperspectief ook in filosofisch-, politiek- en religieus opzicht terugvinden. Wat de filosofie betreft, we kennen verschillende filosofen met een pessimistische inslag. We denken hierbij aan Kierkegaard (vertwijfeling), Schopenhauer en Heidegger, welke laatste de Angst zum Tode in zijn existentialistisdhe opvattingen als een centraal thema stelde. Een bekend voorbeeld van een onheilsvoorspellende futuroloog is Spengler (8), die de ondergang van het avondland voorspelde tegen het jaar 2000. De filosoof is van huis uit „achterdochtig" in de letterlijke zin van het woord; hij denkt iets achter de dingen, neemt geen genoegen met de naïeve realiteit. We noemen verder nog Aldous Huxley (3) met zijn sombere toekomstperspectieven, dan Orwell (5), die de wereld van 1984 als onleefbaar beschreef, terv^djl we tenslotte nog Bel Campo (1) memoreren, die in zijn novelle De Achtbaan, een ongewoon perspectief voor het jaar 2050 schilderde. Op deze wijze doet een datering zijn intrede, welke we vinden

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen