1969 Geloof en Wetenschap : Orgaan van de Christelijke vereeniging van natuur- en geneeskundigen in Nederland - pagina 267

G. A. LINDEBOOM

215

pathologie en geneeskunde dikwijls onjuist en gevaarlijk is gebleken; afgezien ook van het feit, dat de beschouwing en de benadering van de mens vooral als drager van een natuurwetenschappelijk probleem, welks oplossing de eerste en hoogste taak van de geneesheer is, de lijder als mens tekort doet, en het oog doet sluiten voor een breed, schier onafzienbaar veld van pathogenetische invloeden, zoals de psychische en sociale, met de daarmee samenhangende genezingsmogelijkheden — afgezien van dat alles, dat hier maar even aangeduid is, is het niet te ontkennen, dat aldus vanuit de wetenschap zelf geen impuls tot een bezinning op de ethische aspekten van het als-genezer-optreden kan worden verwacht. Een éénzijdige, al te biologische, biologistische benadering van allerlei vragen is dan haast onvermijdelijk, en vergeten wordt, dat de mens niet alleen een natuurwezen is, in de natuurorde staat, maar ook deel heeft aan het rijk van de geest. Welnu, zoekende naar een verklaring van het ontstellende feit, dat in het nationaal-socialistische Duitsland artsen te vinden waren die zich maar al te gemakkelijk leenden tot het verrichten van onmenselijke proeven op weerloze, uitgeputte gevangenen, kan men wel zeggen dat men hier te doen had met een ontaardingsverschijnsel, met misdaden bedreven door een aantal gedegenereerde psychopathen. Maar wanneer men er op let, dat bij dit sinistere gebeuren ook coryfaeën der medische wetenschap betrokken zijn geweest — ik denk o.a. aan de beroemde Weense hoogleraar Hans Eppinger — en eerlijkheidshalve ook kennis neemt van de reeksen ontoelaatbare proeven op mensen o.a. in Amerika verricht, waarop de verdedigers in het grote Neurenbergse proces konden wijzen, dan krijgt men er oog voor dat hier een ontwikkelingsmogelijkheid lag die intrinsiek in de beschouvdng van de geneeskunde als min of meer zuivere natuurwetenschap gegeven is. Dan kiijgt men ook oog voor de waarheid die schuilt in de opmerking van Viktor von Weizsiicker, dat de door medici in Duitse concentratiekampen bedreven gruwelen de laatste consequenties zijn van een geneeskunde, die zich zelf slechts als natuurwetenschap wilde zien. Inderdaad, eerst wanneer men de geneeskunde heeft leren beschouwen niet als de wetenschap van de ziekten van de mens en hun bestrijding, maar als de wetenschap van de hulp aan de zieke mens, is zij principieel gesteld in de tussenmenselijke relaties, en wordt de ethische bezinning een integrerend en legitiem onderdeel er van. De vroeger veelvuldig gehoorde en ook thans soms nog geuite bewering

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen