1969 Geloof en Wetenschap : Orgaan van de Christelijke vereeniging van natuur- en geneeskundigen in Nederland - pagina 246

198

PASCAL'S PENSEE 194

want naar mijn mening staat er dit: dat Descartes in zijn gehele filosofie graag zou hebben willen voorbijgaan aan het bestaan van God, maar hij heeft zich niet kunnen weerhouden Hem even een knip voor de neus te geven, om de wereld in beweging te zetten; maar heeft hij daarna niet meer met God te maken? Dat heeft dus een heel andere betekenis dan de interpretatie, waarvan het vertaalde citaat gebruik maakt. Er staat namelijk niet, dat God de wereld een stootje geeft en dan verder niets te doen heeft, maar er staat dat Descartes God wel een knip voor de neus geeft om Hem de wereld te doen bewegen maar dan vraagt Pascal aan^ Descartes of hij dan denkt verder niets met God te maken te hebben! Juist omdat ik grote bewondering heb voor Pascal en zijn opvattingen over geloof en wetenschap, vind ik het jammer, als er een fout in de vertaling van een citaat zit, met het ontoelaatbare gevolg van een verkeerde toepassing, daar deze dan lichtelijk ook door anderen weer foutief als bewijsmateriaal wordt overgenomen. Verder ben ik toch benieuwd waar dat nummer 194 vandaan komt. Met de meeste hoogachting, N. Verhoef

Amsterdam, 26 juli 1969 Zeer geachte heer Verhoef, De in Uw brief van 24 juli aan de Redactie gegeven reactie op mijn „Rondblik" in Geloof en Wetenschap blz. 124/125 stel ik zeer op prijs en gaarne beantwoord ik haar. Het is mij gegaan als U. Ook ik heb gezocht naar de tekst van^ Pascal en kon haar niet dadelijk vinden in „Classiques Hachette" Blaise Pascal, Pensees et opuscules, Léon Brunschvicg (het jaar van 'uitgave kan ik niet vinden), evenmin als U in de concordantietabel, maar wel bij zoeken door bladeren. Op blz. 360/361 geeft de Brunschvicg-uitgave onder nr. 77 het volgende: „Je ne puis pardonner a Descartes; il aurait bien voulu, dans toute sa philosophie, se pouvoir passer de Dieu; mais il n'a pu s'empêcher de lui faire donner une chiquenaude, pour mettre Ie monde en mouvement; après cela, il n'a plus que faire de Dieu." Bij nauwkeurige vergelijking zult U twee kleine, maar belangrijke verschillen opmerken tussen Uw citaat en het mijne: bij U ontbreekt het woordje „faire" (3e woord 3e regel) en bij mij (en dat is in verband met Uw interpretatie heel belangrijk) het vraagteken. Ik ben volkomen onbevoegd uit te maken welke van beide lezingen de beste is. Het lijkt mij waarschijnlijk, dat prof. Rogier de bovenstaande tekst onder de ogen gehad heeft, die past geheel bij zijn weergave in het Nederlands. Mijn woordenboek (Kramers', 17e druk, 1946) geeft evenals

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen