1969 Geloof en Wetenschap : Orgaan van de Christelijke vereeniging van natuur- en geneeskundigen in Nederland - pagina 193

W. K. VAN DIJK

153

We kunnen schematisch formuleren: het zijn en beleven binnen de normale tijdsorde toekomst-heden-verleden is gedesorganiseerd. 6. Samenhangend met het voorgaande kunnen wij nog expliciet stellen, dat de op toekomst gerichte ontplooiing die voor de mens zo karakteristiek is, bij ziekte beknot raakt. Niet voor niets spreken wij bij een ernstige ziekte soms van een voort-vegeteren van de zieke. Met de bovenstaande karakteristieken is een model van ziekte geschetst. Samenvattend herhalen wij, dat volgens dit model ziek-zijn impliceert: 1. 2. 3. 4. 5. 6.

Onmacht en onvrijheid. Functionele insufficiëntie of deficiëntie. Desorganisatie of desintegratie. Desadaptatie. Wijziging in het beleven van en het zijn in de tijdsorde. Belemmering van de ontplooiing.

Dit model van ziekte is mutatis mutandis ook toepasbaar op de begrippen gestoord, pathologisch en abnormaal, zoals zij in de geneeskunde gebruikt worden. Met dit model van ziekte, stoornis, het abnormale is de optiek gegeven waardoor de medicus, wiens taak het is zich bezig te houden met de pathologie, het menselijk gedrag in eerste instantie beziet. Nu dienen we in het oog te houden, dat dit model steeds functioneert in contrasterend verband met het idee van de gezondheid, het gezonde functioneren, het ongestoorde, het niet-pathologische, het normale. Dit bleek reeds toen we de verschillende aspecten van ons model ontwikkelden. Van onvrijheid kunnen we slechts een idee krijgen door het te stellen tegenover vrijheid; het heeft slechts zin te spreken van desorganisatie als we dit begrip contrasteren met de organisatie; het begrip desadaptatie krijgt pas relief in tegenstelling met het begrip adaptatie, enz. De optiek van de medicus blijkt een dubbeloptiek te zijn: als hij spreekt over ziekte doet hij dit tegen de achtergrond van gezondheid; onderzoekt hij het gezonde functioneren, dan wordt de grens bepaald door het pathologische. Dit dubbele karakter van het ziekte-gezond-

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen