Gedenkboek van de viering van het 50-jarig bestaan der Vrije Universiteit te Amsterdam op 20-22 oktober 1930 - pagina 73

PRIJSVRAGEN 59

is één antwoord ingekomen, t. w. een in het Nederlandsch ge-

schreven verhandeling onder het motto: Ex UNO OMNIA.

De lijvige verhandeling, die overigens blijk geeft van groote toe-

wijding en vlijt van den schrijver, voldoet echter naar het oordeel

der faculteit niet aan de gestelde opgave. Haar waarde ligt uit-

sluitend in het zeer uitvoerig exposé, dat de schrijver levert van

den inhoud van Althusius' Dicaeologica en Politica, welk exposé

het derde en vierde hoofdstuk vult. Daarentegen heeft de faculteit

in de verhandeling ten eenenmale gemist een behoorlijke poging,

om Althusius' rechts- en staatsleer in het licht van het historisch

tijdsbeeld te doen verstaan, terwijl de schrijver ook niet getoond

heeft tot een zelfstandige kritische waardeering van Althusius'

wetenschappelijke beteekenis in staat te zijn..

Het inleidend hoofdstuk, waarin de schrijver beproeft de wijs-

geerige, rechts- en staatstheoretische problemen van scholastiek,

reformatie en renaissance te schetsen, behandelt een stof, die

blijkbaar boven de kracht van den schrijver ligt. Hij heeft hier

eenvoudig uit Troeltsch e. a. enkele excerpten gegeven, die echter

nog meer dan eens blijk geven van verkeerd begrip van de ge-

raadpleegde litteratuur. In het tweede hoofdstuk geeft de schrijver

een beknopt overzicht over Althusius' leven en werken. Dit hoofd-

stuk levert op een enkele kleine bijzonderheid na niets op, wat

niet reeds bekend was. Belangrijke bronnen als Ubbo Emmius'

De Frisiorum Republica heeft de schrijver niet geraadpleegd,

evenmin als de archieven van Emden en Althusius' correspondentie,

al wijst hij wel op het belang van de laatste. Tot beter begrip

van Althusius' ontwikkeling draagt dit hoofdstuk niet bij. Het

exposé van Althusius' rechts- en staatsleer, dat het derde en

vierde hoofdstuk vult, volgt in hoofdzaak op den voet den

inhoud van de Dicaeologica en Politica. De schrijver heeft echter

niet altijd den tekst begrepen en vlecht herhaaldelijk zeer goed

vertaalbare latijnsche woorden in zijn Hollandsche uiteenzetting

in. Ook zijn de niet onbelangrijke verschillen in de verschillende

drukken niet voldoende verwerkt. Het slothoofdstuk eindelijk is

een kleurlooze samenvatting van wat reeds in het derde en vierde

hoofdstuk was gezegd, besloten met een hoogst oppervlakkige

kritiek. De beteekenis van Althusius' nieuwe wetenschappelijke

methode, noch diens voor zijn tijd hoogst merkwaardige verbands-

theorie toont de schrijver gezien en begrepen te hebben, terwijl

hij de problemen, door de moderne Althusiusliteratuur opgeworpen,

slechts vermeldt, zonder zelfs een poging te doen, zelf een oplossing

te geven.

Op al deze gronden is de Faculteit, bij alle waardeering voor

den arbeid, door den schrijver aan bovengenoemde hoofdstukken

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen