Vijfenzeventig jaar Vrije Universiteit - pagina 88

ook, de staat maakte het althans mogelijk bij gebleken bekwaamheid

tot het begeerde ambt te komen. Bij de kerk evenwel bestond die weg

niet. Was er bij de staat sprake van examendwang, bij de kerk was het

ernstiger: opleidingsdwang. Dat verklaart, waarom juist de verhouding

tot de kerk zoveel moeilijkheden zal geven. En evenals bij de voorge-

schiedenis laat ook bij de geschiedenis der V.U. de kerkelijke gedeeld-

heid zich gelden. De Doleantie werpt reeds in deze eerste jaren van

de V.U. haar schaduwen vooruit.

Wij noemden de posten van een weinig moedgevende balans. Inder-

daad, de V.U. mocht met de universiteitsnaam wel tot blozens toe ver-

legen zijn. Maar ze kende daarnaast een creditzijde. De post van het

oude credo in de Almachtige. Ware die post slechts pro memorie ge-

boekt, men had die eerste jaren de moed wel opgegeven.

Maar de kracht der V.U. school juist in het feit, dat die post haar

enige hoop kon zijn.

5 HET REILEN EN ZEILEN DER EERSTE JAREN

Hebben we in het voorgaande hoofdstuk gezien, hoe gebrekkig en

klein de V.U. in haar beginperiode was, thans willen we nagaan hoe

vooral de Vereniging voor hoger onderwijs die eerste jaren reilde en

zeilde. Want we moeten in het oog blijven houden, dat de V.U. en de

Vereniging bij elkaar horen. Wie één van beide uit het oog verliest, loopt

gevaar het wezen der Vrije Universiteit geweld aan te doen. Want

juist dat uitgaan van een vereniging, juist die band tussen universiteit

en volk is zo karakteristiek. Hier geen kloof tussen de academische

wereld en het burgerdom, maar hier wordt de universiteit juist ge-

dragen door het volk van Gereformeerde overtuiging. Daar is wat mee

gespot die eerste jaren! Schreef niet een man als Dr Spruyt hautain

in de Nieuwe Rotterdamse Courant van 17 April 1885: ^al men in

zaken van wetenschap laten beslissen door de brave burgers, die . . .

niets daarvan verstaan?

Maar het Gereformeerde volk heeft zich door die spot niet laten

weerhouden. Het was zijn universiteit, het waren zijn professoren. En

ze zijn naar de universiteitsdagen gekomen, altijd maar weer. En ze

hebben geluisterd naar wat daar georeerd werd. Dat was niet altijd

gemakkelijk. In een der jaarverslagen lezen we: Ondanks de tropische

hitte was de vergadering zeer opgewekt. . . Het was verkwikkend die

schare bijeen te zien van mannen en vrouwen, meest uit de kringen

84

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen